اندلان

چند كشتي

زراعت انواع چند كشتي ها

نگارش يافته توسط گروه كشاورزي و منابع طبيعي ميبوك

چند كشتي يا Multiple Cropping به معناي استفاده از يك زمين و مزرعه براي توليد، دو يا چند محصول در يك سال است.

پديده تك كشتي در شمال اروپا، به دليل كمبود كارگر، رواج پيدا كرد. با رشد منفي جمعيت اروپا و كمبود كارگر، استفاده از ماشين هاي كشاورزي رونق بيشتري پيدا كرد و كشاورزي مكانيزه افزايش يافت. اما مهمترين مشكل مكانيزاسيون، قابليت كار ماشين فقط با يك گياه بود.

روش هاي مختلف چند كشتي :

1- چند كشتي پي در پي يا متوالي Sequential Cropping :

در اين نوع از زراعت، بذرهاي گياهان مختلف، در يك سال زراعي به صورت متوالي كشت مي شود. يعني بذر هر گياه، پس از برداشت محصول قبلي كاشته مي شود. در اين سيستم هيچ رقابتي بين گياهان وجود ندارد و افزايش محصول فقط در بعد زمان، انجام مي پذيرد. چند كشتي پي در پي، شامل موارد زير است:

كشت دوگانه Double Cropping

كشت سه گانه Triple Cropping

كشت چهارگانه Quadruple Cropping

2- چند كشتي هم زمان Simultaneous Cropping :

در اين روش زراعي، بذرهاي گياهان مختلف، همزمان با هم، در يك قطعه و در يك سال زراعي كشت مي شوند. در اين روش، در اكثر دوره رويش، گياهان با يكديگر رقابت دارند و سيستم افزايش محصول در بعد زمان و مكان است. چند كشتي هم زمان، از نظر شيوه كاشت به سه دسته تقسيم مي شود:

كشت درهم Mixed Cropping ،

كشت مخلوط يا مخلوط رديفي توام Row Cropping or Inter Cropping

كشت مخلوط نواري strip Inter cropping

3- چند كشتي پس و پيش يا تاخيري Delay Cropping

در اين سيستم كشت، بذور مختلف به صورت متوالي در يك سال زراعي، در يك قطعه زمين كاشته مي شوند. اما بذر هر گياه را قبل از برداشت محصول قبلي مي كارند. يعني، تاريخ كاشت بذرهاي دوم و سوم ، بعد از به گل رفتن گياه قبلي انجام مي گيرد.

كشت مخلوط

كشت بيش از يك گياه در يك قطعه زمين و در يك سال زراعي، طوري كه گياهان در اكثر دوره رشد خود، در مجاورت هم باشند را، كشت مخلوط مي نامند. ( البته لزومي ندارد كه گياهان هم زمان كشت شده و برداشت شوند)

انواع سيستم هاي كشت مخلوط:

كشت مخلوط يك در ميان، كشت مخلوط نواري، كشت مخلوط واسطه اي، كشت مخلوط در هم، كشت مخلوط رديفي و ....

كشت مخلوط:

1- گياهان زراعي يك ساله + گياهان چند ساله علفي

2- گياهان زراعي يك ساله + درختان چند ساله ( مانند كشور مالزي كه كشت مخلوط خرما، موز و سبزري را انجام مي دهند)

3- باغ هاي مخلوط

افزايش تنوع بر حسب ساختار رويشگاه و گونه گياهي، مهم ترين ويژگي كشت مخلوط مي باشد. چرخش عناصر غذايي در كشت مخلوط بسيار موثرتر از سيستم هاي تك كشتي است.

چون مخلوط مختلف گياهان، از نظر زمان جذب عناصر غذايي متفاوت هستند، بنابراين پتانسيل تلفات عناصر غذايي از طريق آب شوييف در كشت مخلوط به حداقل مي رسد.