تعداد و نرخ رشد جمعيت روستاي اندلان

جمعيت روستاي اندلان در سال 1335 معادل 114 نفر بوده است كه با نرخ رشد 8/4 درصد به 185 نفر در سال 1345 و با نرخ رشد 5/9 درصد به 483 نفر در سال 1355 رسيده است.

در سال 1365 جمعیت روستای اندلان به 792 نفر رسیده که نشان دهنده رشد9/4 درصدی در طی سالهای 1355 تا 1365 است. در طی سالهای 1365 تا 1375 جمعیت اندلان به1053نفر رسیده که رشدی معادل84/2 را نشان می‌دهد. در دهه اخیر نرخ رشد اندلان1/1 بوده و جمعیت آن در سال 1386 به 1164 نفر رسیده است.

 بعد خانوار

تعداد و بعد خانوار با نرخ رشد جمعيت و سنت‌هاي جامعه ارتباط دارد مثلاً در جوامعي كه خانواده‌هاي گسترده دارند تعداد خانوار كمتري ديده مي‌شود.

در سال 1355 تعداد خانوار روستاي اندلان 101 خانوار بوده و بعد خانوار در اين سال8/4 مي‌باشد. در سال 1365 تعداد خانوار افزايش داشته و به 160 خانوار با بعد 5 نفر رسيده است در سال 1375 تعداد خانوار به 234با بعد 5/4رسيده و بالاخره در سال 1386 تعداد خانوار به303 خانوار با بعد7/3 نفر رسيده است.

  ساختار جنسي و سني

براساس آمار 1386 مركز بهداشت روستاي اندلان از 1164 نفر جمعيت كل 597 نفر را مرد و 567 نفر را زن تشكيل داده‌اند. بر همين اساس از جمعيت كل روستا 2/51 درصد را مردان و 8/48 درصد را زنان تشكيل داده‌اند كه با توجه به اين آمارها نسبت جنسي در سال 1386 برابر با 3/105 نفر يعني در مقابل هر 100 نفر زن تعداد 3/105 نفر مرد وجود دارد.

 طبقات سني روستای اندلان به تفکيک زن و مرد در سال 1386

اندلان	مرد	زن
زیر یک سال	5	8
1-4	37	45
5-9	44	34
10-14	54	50
15-19	73	74
20-24	80	84
25-29	66	50
30-34	44	47
35-39	49	39
40-44	38	43
45-49	32	21
50-54	24	19
55-59	14	14
60-64	10	8
65-69	4	9
70-74	11	8
75-79	8	9
80-84	4	4
85به بالا	0	1
جمع	597	567

مهاجرت

براساس آمار خانه بهداشت روستاي اندلان در سال86 حدود 15 نفر از خارج روستا وارد شدند و 45 نفر از این روستا به خارج مهاجرت کرده­اند. نرخ مهاجرت با استفاده از رابطه زیر برآورد می­گردد:

R=(((B+I)-(D+E))/P)×100

که در این رابطه R  نرخ مهاجرت، B موالید،  I مهاجران به داخل، E مهاجران به خارج، D مرگ و میر و P جمعیت کل می‌باشد. با توجه به این رابطه در سال 1386 نرخ مهاجرت این روستا 9/1- برآورد گردید

دوستان سلام

در قرآن کریم داستان ذوالقرنین آمده است که خداوند با او سخن گفت و او را راهنمایی کرد تا مردمان را به راستی هدایت کند . به تایید اکثریت قریب به اتفاق مورخین رسیده است که ذوالقرنین که بعضی حتی او را پیامبر می دانند همان کورش بزرگ پادشاه دادگر ایران زمین بوده است که با مردمان و به نرمی و مهربانی رفتار میکرده است . کورش سدی آهنین برای حفاظت از مردم یکی از سرزمینها ساخت تا آنان از شر قوم متجاوز دور باشند و این سد آهنین که اولین و تنها سد آهنین دنیا است هنوز هم در کشور آذربایجان پابرجا است . از جمله علامه بزرگوار طباطبایی نیز در تفسیر گرانقدر المیزان به این مورد اشاره نموده است . 

میدانید که به تازگی فیلمی بنام ۳۰۰ در همه جا پخش شد که در آن تاتوانسته بودند ایرانیان را وحشی و متجاوز و نابودگر نشان داده اند . داستان این فیلم از این قرار است که با حمله سپاه خشایار شاه به اسپارت ۳۰۰ سرباز مثلا وطن پرست اسپارتی به مقابله با ارتش میلیون نفری ایران برخاسته و سپاه ایران را تا سرحد شکست پیش میبرند و در آخر هم با سربلندی میمیرند .

در یادداشت بعدی وصیتنامه داریوش پادشاه بزرگ ایران و پدر خشایارشاه را به نقل از مجله جدول هفته شماره ۱۳۱ می آورم . شاید مهمترین نکته ای که پس از خواندن وصیت داریوش و سفارش هایی که به جانشین و فرزند خود خشایارشاه میکند در ذهن نقش می بندد این است که ایران کشوری با پشتوانه تاریخی و فرهنگی غنی و عظیم است . چرا که در ۲۵۰۰ سال پیش سخن از مسائلی چون آیین کشورداری - عدالت - قانون و ... در میان دولتمردان این کشور وجود داشته است . چیزی که جهان متمدن امروز با کشورهایی که نماد صنعتی بودن آن هستند به ظاهر مفاهیمی از آن را به همراه دارد ولی هرگز به آن عمل نمی کنند و به راحتی آنرا نادیده می گیرند .

نکته دیگر اینکه در خود کشور ایران هم هستند مردمانی جاهل و بعضا معاند که این عظمت و جلال را نادیده گرفته و هرگاه که صحبت از پیشینه تاریخی ایران و پادشاهان بزرگ این سرزمین به میان می آید مثل این است که نزد اینان صحبت از شیطان و اهریمن به میان آمده است . در حالی که می دانیم پادشاهان هخامنشی بزرگترین و انسان دوست ترین شاهان تاریخ بوده اند

 با سلام خدمت یکایک دوستان از همه عزیزان که  وبلاک این این جانب را رسد کردید تشکر انشالله بتوانم جبران کنم 

سلام خسته نبتشید

 

https://www.google.com/imgres?imgurl=http%3A%2F%2Fpic.photo-aks.com%2Fphoto%2Fnature%2Fflowers%2Frose%2Flarge%2Fnice-black-rose.jpg&imgrefurl=http%3A%2F%2Fwww.photo-aks.com%2Fpic3002.html&docid=T5iPyyfQMLrWOM&tbnid=qbPRUzXMPqpyhM%3A&vet=1&w=1920&h=1200&bih=662&biw=1024&q=%D8%B9%DA%A9%D8%B3%20%DA%AF%D9%84%20%D8%B1%D9%88%D8%B2%20%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87%20%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%AF&ved=0ahUKEwj7iaudwI_RAhWbclAKHf4WBsgQMwglKAUwBQ&iact=mrc&uact=8

https://www.google.com/search?q=%D8%B9%DA%A9%D8%B3+%DA%AF%D9%84+%D8%B1%D9%88%D8%B2+%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87+%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%AF&rlz=1C1GIWA_enIR592IR592&espv=2&biw=1024&bih=623&tbm=isch&imgil=_vQNi-yz7NHyHM%253A%253B33TLHoAVu_AujM%253Bhttp%25253A%25252F%25252Fwww.tebyan.net%25252Fnewindex.aspx%25253Fpid%2525253D131191%25252526wPicID%2525253D18332&source=iu&pf=m&fir=_vQNi-yz7NHyHM%253A%252C33TLHoAVu_AujM%252C_&usg=__d_Gn-WA4xHvJWpKWEIaU8kAo1a4%3D

اراضی کشاورزی روستای اندلان

نوشته اول

با سلام خد مت استاد عزیز

ادامه نوشته

درس دوم

سلام

 در ابتدا روستای اندلان شکل گرفته سپس یک شهرک مسکونی در نزدیکی اندلان توسط یک شرکت مهندسی احداث می‌گردد که در حال حاضر شهرک اندلان نامیده می‌شود. در واقع روستای اندلان شامل دو محله اندلان و شهرک است. با توجه به اینکه احداث شهرک بر اساس نقشه از پیش طراحی شده بوده است در آن امکانات رفاهی از جمله مدرسه خانه بهداشت و ... در نظر گرفته شده بوده است ولی برخی از آنها احداث نگردید و در حال حاضر محله اندلان برخی از نیازهای خود از جمله مهدکودک و امکانات کشاورزی خود را از شهرک تامین می‌کند و محله شهرک نیز برخی از امکانات مورد نیاز خود را از محله اندلان تامین می‌کند.

شرایط اقتصادی و فرهنگی هر دو محله تقریباً مشابه است و از این لحاظ تفاوتی بین دو محله روستا وجود ندارد

اراضی کشاورزی روستای اندلان

با توجه آمار و اطلاعات موجود در روستای اندلان 475 هکتار زمین کشاورزی وجود دارد.

صنايع

تعداد شاغلين در بخش صنايع در اين روستا 95 نفر معادل88/31 درصد كل شاغلين مي‌باشد. متوسط درآمد مردان شاغل در بخش صنعت 2500 هزار ریال درنظر گرفته شد.

در روستاي اندلان فعاليت قاليبافي به عنوان يكي از منابع تأمين درآمد براي زنان و دختران روستايي است. نوع فرش‌هاي توليدي اين روستا عمدتاً نائيني است كه در اندازه‌هاي مختلف 5/2×5/3 و 5/1×5/2 متر توليد مي‌شود. به طور متوسط هر بافنده در هر سال يك فرش متوسط نائيني5/2×5/1 متر توليد مي‌كند. با توجه به گفته ساکنین روستا طی دو ماه گذشته یک کارگاه قالی بافی در یکی از خانه‌ها روستا دایر شده است. درآمد حاصل از فروش هر متر مربع قالی28/914 هزار ریال است. با توجه به اینکه اکثر دارهای قالی موجود در روستا متعلق به بافنده نیست نصف قیمت فروش قالی به بافنده تعلق می‌گیرد، که با در نظر گرفتن مدت زمان لازم برای بافت آن به طور متوسط درآمد هر نفر شاغل در بخش صنایع دستی به طور متوسط ماهانه 6/666 هزار ریال خواهد بود.

خدمات

از كل 298 نفر افراد شاغل روستاي اندلان حدود 92 نفر معادل 87/30 درصد كل شاغلين، در بخش خدمات فعاليت مي‌كنند. از جمله فعاليت‌هاي خدماتي در اين روستا فعاليت تجاري و کارگری را مي‌توان نام برد. 7 نفر از افراد شاغل در بخش خدمات به فعالیت‌ها فنی می‌پردازند و 85 نفر دیگر به سایر فعالیت‌های خدماتی اشتغال دارند. متوسط درآمد در بخش خدمات 2000هزار ریال درنظر گرفته شد.

- وضعيت آموزش

روستاي اندلان در حال حاضر داراي  دو باب واحد آموزشي در مقطع ابتدايي است که یکی از آنها (شهید شکرالله شیرازی اندلان) تبدیل به مرکز فرهنگی شده که از آن استفاده خاصی صورت نمی گیردو تنها در تابستان فعال است و دیگری مدرسه سردار شهید صالح شریعتی اندلان است، که به صورت مختلط می‌باشد.

- بررسي سواد

براساس اطلاعات رسمي سال 1386 از جمعيت  1164 نفري روستاي اندلان 1069 نفر 6 ساله و بالاتر هستند كه از اين تعداد 846 نفر باسوادند بنابراين ضريب باسوادي روستا در سال 1386 برابر با 1/79 درصد مي‌باشد كه 4/53 درصد  با سوادان را مردان و 6/46 درصد را زنان تشکیل می‌دهند.

تعداد و نرخ رشد جمعيت روستاي اندلان

جمعيت روستاي اندلان در سال 1335 معادل 114 نفر بوده است كه با نرخ رشد 8/4 درصد به 185 نفر در سال 1345 و با نرخ رشد 5/9 درصد به 483 نفر در سال 1355 رسيده است.

در سال 1365 جمعیت روستای اندلان به 792 نفر رسیده که نشان دهنده رشد9/4 درصدی در طی سالهای 1355 تا 1365 است. در طی سالهای 1365 تا 1375 جمعیت اندلان به1053نفر رسیده که رشدی معادل84/2 را نشان می‌دهد. در دهه اخیر نرخ رشد اندلان1/1 بوده و جمعیت آن در سال 1386 به 1164 نفر رسیده است.

 بعد خانوار

تعداد و بعد خانوار با نرخ رشد جمعيت و سنت‌هاي جامعه ارتباط دارد مثلاً در جوامعي كه خانواده‌هاي گسترده دارند تعداد خانوار كمتري ديده مي‌شود.

در سال 1355 تعداد خانوار روستاي اندلان 101 خانوار بوده و بعد خانوار در اين سال8/4 مي‌باشد. در سال 1365 تعداد خانوار افزايش داشته و به 160 خانوار با بعد 5 نفر رسيده است در سال 1375 تعداد خانوار به 234با بعد 5/4رسيده و بالاخره در سال 1386 تعداد خانوار به303 خانوار با بعد7/3 نفر رسيده است.

  ساختار جنسي و سني

براساس آمار 1386 مركز بهداشت روستاي اندلان از 1164 نفر جمعيت كل 597 نفر را مرد و 567 نفر را زن تشكيل داده‌اند. بر همين اساس از جمعيت كل روستا 2/51 درصد را مردان و 8/48 درصد را زنان تشكيل داده‌اند كه با توجه به اين آمارها نسبت جنسي در سال 1386 برابر با 3/105 نفر يعني در مقابل هر 100 نفر زن تعداد 3/105 نفر مرد وجود دارد.

جمعيت روستاي اندلان

بر اساس اطلاعات دريافتي از دهيار محترم روستاي اندلان آخرين جمعيت روستا تا ۳۱/۰۱/۱۳۸۹به شرح زير ميباشد:

مرد:۵۸۵

زن:۵۶۴

جمع كل:۱۱۴۹

آثار تاریخی اندلان

* قلعه اندلان : اندلان در قدیم دارای قلعه ای بود که به مرور از بین رفت و در سالهای دهه 60 بکلی ویران شد و امروزه از آن  چیز زیادی بجا نمانده است .

   * خانه قدیمی: این خانه در ضلع غربی قلعه واقع است و در ورودی آن هم به داخل قلعه باز میشده . در ضلع غربی و شمالی دارای چندین اتاق کوچک و بزرگ است که هر یک از این اتاقها محل زندگی یک خانوار بوده است . در ضلع جنوبی خانه در قدیم محل نگهداری احشام بود و یک چاه آب هم جهت مصارف افراد وجود داشت اما امروزه از آنها خبری نیست . خانه مورد نظر بیش از  بیست سال است که خالی از سکنه میباشد و امروزه در اختیار یکی از اهالی محل است و در آن چند درخت کاشته است و کس دیگری به آن رفت و آمد ندارد خود من شاید در حدود شش یا هفت سال پیش آنهم از روی بام خانه مجاور درون آنرا دیده ام .

   * دیوار قلعه: از دیوارهای قلعه تنها چیزی که بجا مانده و در معرض دید است یک قطعه حدودا چهار یا پنج متری است که در گوشه جنوب غربی قلعه قرار داشته و در پشت مسجد واقع است . این دیوار هم اکنون نزدیک به چهار متر ارتفاع دارد . ضخامت این دیوار در پایین در حدود 70 یا 80 و در بالا در حدود 30 تا 40 سانتیمتر است . چند دیوار کوچک و بزرگ هم وجود دارد که جزء دیوارهای اصلی قلعه نبوده بلکه دیوار حائل بین قلعه و خانه های اطراف بوده و هنوز هم بعنوان دیوار خانه ها مصرف میشود . 

   * کُله چی ها _kole chi : کُله در اصطلاح محلی یعنی اتاق و چی در اصفهان و اطراف به معنی کوچک بکار میرود . کُله چی ها معمولا چهار گوش و با سقف گنبدی هستند که در وسط سقف آنها سوراخی به قطر نیم تا یک متر وجود دارد که برای نور و تهویه استفاده میشده است . تعداد این کُله چی ها در حال حاضر به ده عدد نمی رسد که اکثرا در داخل خانه های اهالی است و بعنوان انباری یا کاهدان یا طویله استفاده میشود . اما مهمترین آنها کُله بَگوم جان است که گوشه جنوب غربی و در کنار همان دیواری که گفته شد قرار دارد . و یکی دیگر هم در ضلع شرقی قلعه میباشد که تا چند سال پیش فردی بنام رضا شیر در آن زندگی میکرد . رضا شیر فردی آرام و ساکت ، دوست داشتنی و بدور از دنیای بقیه آدمها بود که بعضی ها او را دیوانه میخواندند . و بعد از مرگش خانه اش همانطور مانده و کسی با آن کاری ندارد .

   * برج قلعه : آخرین برج باقی مانده از قلعه اندلان چندین سال توسط یک پیرزن مهربان نگهداری شد ولی متاسفانه پس از فوتش دیگر کسی به آن رسیدگی نکرد و در نهایت در اسفند ماه سال 85 به چنگال لودر سپرده شد و بکلی از بین رفت . این برج در حدود پنج متر یا بیشتر ارتفاع داشت و دارای سه طبقه بود . طبقه اول با ارتفاع حدود 2.5 متر و طبقه دوم با ارتفاع کمتر از 2 متر و طبقه آخر که بدون سقف بود دیوارهایی با ارتفاع حدود 1.5 متر داشت. این برج بصورت گرد بود و قطر آن در پایین در حدود چهار متر بود .( البته این اعداد و ارقام همگی نسبی است و هیچکدام دقیق نمیباشد )

* مسجد اندلان : مسجد اندلان در ضلع جنوبی قلعه واقع شده بود و بکلی از بنای قلعه جدا بود .

 شبستان مسجد یک بنای خشت و گلی بود که دارای نه غرفه تقریبا 5 در 5 متری گنبدی با ارتفاع چهار متر و چهار ستون اصلی هر یک به قطر دو متر بود. هر یک از این ستونها بصورت یک اتاقک چهارگوش خشتی بود با دو متر ارتفاع که درون آنرا با کاه و نخاله پر کرده بودند و روی آنرا پوشانده بودند و پایه های سقف مسجد بر روی دیوارهای این ستونهای مربع شکل استوار شده بود . در وسط حیاط آن یک درخت توت بزرگ و پر بار وجود داشت و یک حوض آب 2 در 3 متری. درخت توت را در سالهای دهه 70 بریدند و کم کم در حیاط مسجد شبستان جدیدی احداث شد و در سال 1385 شبستان قدیمی هم بطور کامل خراب شد . 

* خندق اندلان : خندق اندلان در فاصله حدود چهارصد متری جنوب شرقی روستا قرار دارد . خندق محوطه ای وسیع و گود بود که در فصل بارندگی آب باران و برف در آن جمع شده و در بقیه سال از آن برای کشاورزی استفاده میشد . خندق اندلان نیز در سالهای دهه 60 از رونق افتاد و مدتی بعنوان زمین فوتبال مورد استفاده قرار میگرفت در روز های عید فطر هم نماز عید در آن برپا میشد . در سالهای دهه 70 به مرور آنرا پر کردند و در حال حاضر بعنوان زمین کشاورزی مورد استفاده قرار میگیرد .

   * دیوارهای قدیمی : در ضلع شمالی و در فاصله حدود پنجاه تا صد متری خندق دو دیوار بزرگ خشتی وجود دارد که با زاویه نود درجه از یکدیگر قرار گرفته اند و مشخص است که قسمتی از یک بنای چهار دیواری بوده است که داخل آن دارای معماری زیبایی بوده که متفاوت با معماری روستا و روستا های اطراف میباشد و احتمالا قدمت آن خیلی زیاد است. البته اینکه سقف دار بوده یا نه معلوم نیست و نیز مورد کاربرد آن هم هنوز مشخص نشده است .

   * بقعه پیر جعفر : بقعه پیر جعفر یک چهار دیواری مسقف در سمت شرق روستا و در فاصله حدود چهارصد متری قرار داشت که توسط عوامل جوی سقف آن فرو ریخت و سپس آنرا کاملا خراب کردند و ساختمان جدیدی برای آن در دست ساخت است .

   * درخت سرو کهنسال : درخت سرو کهنسال در حدود سیصد متری جنوب غربی روستا است . این درخت بشکل یک دو شاخه بزرگ بود و منظره زیبایی را برای محوطه اطرافش بوجود آورده است . متاسفانه چند سال پیش بر اثر بی احتیاطی یک چوپان نادان درخت آتش گرفت و قسمت عمده ای از تنه آن از ناحیه مغز چوب از بین رفت و همین عامل باعث شد که به مرور شاخه های آن خشک شود و یکبار دیگر هم در حدود دو سال پیش دچار آتش سوزی شد . شاخه شمالی این درخت در زمستان گذشته ناگهان واژگون شده و بعلت سنگینی هنوز در جای خود قرار دارد و شاخه دیگر هنوز پابرجا است ولی متاسفانه در حال نابودی میباشد

خواص خلفه

خولفَه / خُلفَه



خُلفه یکی از گیاهانی است که در نگاه مردم روستا ارزش چندانی ندارد.اما در گذشته نیاکان ما این گیاه را به خوبی می شناخته و از آن بهره ها می برده اند.به کار بردن واژه ی علف هرز برای چنین گیاهان پرفایده ای درست نمی نماید.به قول علامه دهخدا : "

خُرفه ، علف هَرز نيست . خدا چيزي را عَبَث ، بيهوده و هَرز نيافريده است ، اصلاً اصطلاح علفِ هَرز ناصواب است بايد گفت : گياهاني كه ما هنوز خواصّ آنها را درنيافته ايم !

کسی را کو تو بینی دردِ سُرفه .......... بفرمایش تو آبِ دوغ و خُرفه (لغت نامه دهخدا ) "




خُلفه را از دیرباز به عنوان یکی از گیاهان سودمند می ‌شناخته اند . و آن گیاهی است با برگ های ستبر(ضخیم)،آبدار،به رنگ سبز و با ساقه ای سرخرنگ. گُل این گیاه به رنگ زرد یا سفید است و دانه ای سیاه و ریز با ویژگی های دارویی بسیار دارد و نان برنجی را با همین بذر می آرایند. از آنجا که برگ این گیاه منبع پربار اُمگا 3 می ‌باشد ،از دچار شدن به بیماری‌ های قلبی جلوگیری می کند. افزون بر این " ملاتونین " موجود در این گیاه آن را به دارویی برای جلوگیری از دچارشدن به انواع سرطان‌ها تبدیل کرده‌ است، میزان ملاتونین آن 10 تا 20 برابر گیاهان دارویی دیگر است .

کارکردهای مهمّ خلفه: تب بر / ضدّ باکتری / گندزدا / شیر افزا / بندآوردن خونریزی / کاهش دهنده قند خون / شُل کننده ماهیچه ها/ کاهش دهنده پُر فشاری خون / آرامبخش / پیشاب آور

در جاورتن چنین گویند که: خُلفه را گاو هم نمي خورد تا چه رسد به آدميزاد. اگر خُلفه را گاو بخورد ، شيرش بدمزّه و تلخ مي شود . يعني آن را علف هَرز مي دانند . البته برخی خلفه را همراه با سبست / يونجه به گاو مي دهند .
مایه گرفته از وبلاگ : دانشنامه كشاورزي و گياهان دارويي فرومد

پرورش و نگهدای گل شمعدانی
نام علمی : PELARGONIUM HORTOM
خانواده :  GERANIACEAE
بومی منطقه :  آفریقای جنوبی
 
معمولا شمعدانی‌هایی که تحت کشت و کار قرار می‌گیرند در 6 گروه قرار داده می‌شوند:
1. Regal رگال: بوته‌هایی چندساله و همیشه سبز هستند و برگهایشان تقریبا دایره‌ای شکل است که گاهی به بخشهایی تقسیم شده اند و گاهی حاشیه برگها دندانه‌دار است و معمولا گلهایی با 5 عدد گلبرگ به رنگهای ارغوانی روشن، صورتی، بنفش و یا سفید تولید می‌کنند. این گیاهان را می‌توان در فضای باز و یا گلدان کاشت. شمعدانی هایی که با نام شمعدانی اژدر شناخته می شوند معمولا در این گروه قرار میگیرند. شمعدانی اژدر را گاهی در محیط ما با نام شمعدانی آلمانی و یا شمعدانی گل درشت نیز معرفی می کنند.
 
2. Angel آنجل: شبیه گروه رگال هستند اما شاخساری متراکم تر دارند و اکثرا از گونه P.crispum مشتق شده اند و به دست آمده اند.
 
3. Ivy-leaf برگ عشقه‌ای: شمعدانیهای این گروه چندساله و همیشه‌سبز هستند و شاخسار خزنده و گلهایی ساده (5 عدد گلبرگ) و یا با تعداد گلبرگ بیشتر دارند که اکثرا در سبدهای آویخته و یا گلدان کشت می‌شوند.
 
4. Zonal زونال : شاخسار علفی و آبدار این نوع از شمعدانیها که چندساله نیز هستند معمولا به شکل مستقیم رشد می‌کند و گلهایی ساده (5 عدد گلبرگ) و یا با تعداد گلبرگ بیشتر دارند. برگ برخی از شمعدانیهای این گروه جذاب و زیبا است. معمولا از شعمدانیهای این گروه در فضای باز استفاده می‌شود. شمعدانی‌های این گروه اکثر از گونه های P.inquinans و P.zonale بدست آمده اند.
 

 
5. Scented-leaved برگهای عطری: بوته‌هایی همیشه سبز هستند که اکثرا به دلیل عطر خوش برگهایشان کاشته می‌شوند. از برگها و یا روغن استخراج شده از برگهای این گیاهان در صنایع غذایی یا عطر سازی استفاده می شود. به همین دلیل گاهی این گیاهان که برای معطر ساختن چای مورد استفاده قرار می گیرند با نام گیاه عطر چای نیز شناخته می شوند. گونه های مختلف شمعدانی می توانند عطرهای مختلفی داشته باشند مثلا P.quercifolium عطر بادام، P. odoralarioides عطر سیب ، P.grossalarioides عطر نارگیل، P.crispum عطر لیمو، P.graveolens و P.capitatum و P.radens عطر گل رز را دارند.
 
همچنین از طرفی برخی از حیوانات خانگی همانند سگ و گربه ممکن است در اثر مصرف برگسار و گلهای این گیاه دچار مسمویت شوند بنابراین این گیاه را دور از دسترس این حیوانات قرار دهید. پهنه برگهای این گیاهان معمولا به چند قسمت تقسیم شده‌اند و یا حاشیه‌هایی دندانه‌دار و یا با بریدگی دارند. برخی نیز برگهایی ابلق دارند.
 
6. Unique یونیک: بوته‌هایی همیشه سبز هستند که خصوصیاتی منحصر به فرد دارند به نحوی که در گروه‌های بالا نمی‌توان آنان را قرار داد.
 

 
نیازهای محیطی گل شمعدانی
● نور:شمعدانی‌های معمولی به نور مستقیم آفتاب نیاز دارند البته آفتاب سنگین و شدید نیز برای آن‌ها زیاد مناسب نیست. بنابراین در تابستان باید شمعدانی‌ها را در سایه نگه داشت.برخی از ارقام شعدانی در زمستان نیز گل می‌دهند.
 
● خاک:شمعدانی تقریباً در هر خاکی می‌روید. خاک گلدان مناسب برای آن مخلوطی است از سه قسمت خاک لوم خوب (خاک باغچه) و یک قسمت کود دامی پوسیده یا تورب و یک قسمت ماسه. به این مخلوط بهتر است مقداری کود شیمیائی مثلاً سوپر فسفات اضافه شود.
● رطوبت:شمعدانی را باید در محلی نسبتاً خشک کشت و کار کرد و در آبیاری آن‌ها باید دقت داشت تا در فواصل دو آبیاری خاک تقریباً خشک شود البته شمعدانی پیچ و شمعدانی عطری نیاز بیشتری به آبیاری دارند و خاک آن‌ها باید مرتباً مرطوب باشد.
● درجه حرارتدرجه حرارت مناسب برای شمعدانی ۱۰ تا ۱۵ درجه سانتی‌گراد است دمای مناسب برای شمعدانی عطری ۵ تا ۱۰ درجه سانتی‌گراد است. تهویه هوای اطاق‌ها عامل مهمی در امر نگهداری شمعدانی است. به‌طور کلی شمعدانی یاهی است مخصوص آب و هوا معتدل و کمی مرطوب سواحل دریا.
 

● کودپاشی:در زمستان نیازی به کود‌پاشی شمعدانی نیست اما در سایر فصول، محلول پاشی هر ماه با یک کود کامل و با غلظت کم مناسب است. کودپاشی و آبیاری بیش از اندازه باعث رشد و نمو برگی و کمی تعداد گل می‌شود.
 
 ● تکثیر:ازدیاد شمعدانی از طریق قلمه‌گیری به آسانی امکان‌پذیر است و قلمه‌ها در هر بستری حتی در داخل آب ریشه می‌دهند هر قلمه باید درست از زیر یک گره قطع شود. قلمه‌ها بهتر است که درون ماسه و در محل گل‌خانه کاشت شوند، در روزهای اول قلمه‌ها را در سایه نگهداری می‌کنند، سپس به‌تدریج به آن‌ها نور کافی داده می‌شود تا رشد و نمو کنند. زمانی قلمه‌ها آبیاری می‌شوند که بستر کاملاً خشک باشد.
 
برخی آفات گل شمعدانی و روشهای مبارزه با آنها
1- زنگ شمعدانیبر روی سطح بالایی برگ لکه های کوچک زرد رنگ و دایره ای شکلی تشکیل می شود. به تدریج در سطح زیرین برگها، منطبق با لکه های زرد رویی برگ، جوشهایی حاوی اسپورهای پودری قارچ به رنگ قهوه ای تیره تشکیل می گردد. این جوشها بر روی یک حلقه متحدالمرکزی در سطح زیرین برگ شکل می گیرند. برگها به تدریج زرد و قسمت وسیعی از آنها خشکیده و می میرند.سمپاشی با سموم قارچ کش نظیر پروپیکونازول (تیلت) و یا تری فورین در کنترل بیماری مؤثر است.
 

 
2- گال برگعامل ایجاد کننده گال برگ نوعی باکتری می باشد. در برگها تولید تاول کرده و برگها را بشکل گل کلم در می آورد و باعث فساد برگها در نزدیک خاک و ریزش آنها می شود. این بیماری غیر قابل درمان بوده و باید بوته های مبتلا را از بین برد.
 
3- افتادن برگهادر حقیقت نمی توان اسم آن را بیماری فیزیولوژیکی گذاشت. افتادن برگ واکنش یک گیاه سالم است برای اینکه خود را با شرایط متغیر سازگار کند. زمانیکه تعادل بین روشنایی، حرارت، رطوبت و تعریق بهم میخورد و تغییر می کند، گیاه خودش را با شرایط جدید تطبیق می دهد. به این ترتیب هر گاه تغییرات قابل ملاحظه ای در حرارت یا شدت روشنائی اتفاق می افتد، برگها میریزند.
بنابر این برای پیشگیری از چنین اتفاقی از تغییر ناگهانی شرایط محیط تا حد امکان پرهیز کنید.مثلا گلدانهای شمعدانی را در بهار وقتی از گلخانه بیرون می آورند، چون به هوای بیرون عادت ندارند، برگها کم و بیش می ریزند و برگهای جدید، خود را با محیط خارج سازگار می کنند.همچنین تعویض گلدان ممکن است باعث ریختن برگها شود ولی این موضوع زود جبران می شود و برگهای جدیدی بیرون می آیند.
4- انواع بیماریهای ویروسیبیماری های ویروسی توسط حشرات مکنده ( شته ها ، زنجره ها ) و یا ابزارهای باغبانی ( قیچی،چاقو و بیلچه ) منتقل می شوند و معمولا بدون درمان می باشند. در بیماریهای ویروسی روی برگها رگ های بی رنگی آشکار می گردند و در آخرین مرحله زیان، بیماری همراه با پیچیدگی برگ می باشد. اگر برگ را مقابل آفتاب نگاه داشته و به آن نگاه کنیم سلولهای مرده در برگ مشاهده میشود. متاسفانه تشخیص این بیماری در مراحل اولیه بسیار مشکل است و زمانی آثار و علائم آن آشکار میشود که درمانی به غیر از کندن و سوزانیدن ندارد.برای پیشگیری از بیماریهای ویروسی در مرحله اول باید حشرات ناقل ( شته ها ، زنجره ها ) را نابود کرد و در مرحله دوم وسائل و ابزار باغبانی را هنگام قلمه زدن ضدعفونی کرد.
5- پژمردگیپژمردگی گیاه در روزهای گرم و روشن اتفاق می افتد و این در موردی است که گیاه دارای ساقه های بلند و آبکی است و به طور ناگهانی مواجه با گرما می شود و آنقدر که رطوبت از دست می دهد، نمی تواند از ریشه آب جذب کند. در این موارد اغلب برگها و گاهی هم ساقه پژمرده شده و می افتد.اگر در روزهای گرم اوایل بهار آب سرد به گیاه بدهیم ساقه ها خشبی شده و گیاه در مقابل تغییرات حرارت ناگهانی مقاوم می شود.
 
گردآوری : بخش علمی بیتوته
 
منابع : nargil.ir
phow.irفصلنامه جهان گل

مرتبط با علم و دانش پرورش گل شمعدانی هتل های زیبای تهران از حمام کردن لذت ببرید با ...برای استفاده شخصی در منزل بدون نیاز به پزشکمیزهای جدید و متنوع با کیفیت مناسب لباس های شیک و زیبای پاییزی و زمستانه وسایل مورد نیاز همه خانم ها در منزل
خانه ایی شیک و متفاوت با جدیدترین فرش های سال
تور 2 و 3 روزه مشهد با قیمت فوق العاده
خوش گذرانی با همسرتان در پاییز 94 عکس های جالب و خنده دار لاین برات مسابقه دارهرابطه جنسی چه فوایدی برای بدن دارد؟ بینی زیبا و متناسب داشته باشید پیشنهادی برای شارژ کردن موبایل بدون برقمحصولات با کیفیت و مرغوب برای نوزادان4 شب اقامت در مشهد / قیمت ارزانمدل لباس گوسفند (بامزه)متنوع ترین فرش های سالبهترین،جدیدترین و موثرترین روش لیفتینگ صورتتور کیش دو شب و سه روز با قیمتی مناسب کیف های جدید و متنوع لپ تاپ همه چیز با نسکافه شروع میشه قیمت روز سیم کارت 0912 مادرانی که کودک دارند بخوانند خانه های مسکونی شیک و زیبا+عکس  قیمت جدیدترین خودروهای روز بهترین هدیه برای خوشحال کردن همسرتان پیشنهادی برای تقویت هوش و حافظه تور ارزان مشهد 2 شب و 3 روز / ارزان خاطراتی خوش با همسرتان تجربه کنید شماره موبایلتان را نام خودتان بگذارید 0912Ali دسته گل زیبای عروس جدیدترین گوشی روز/واقعا دیدنی داستان واقعی جراحی زیبایی بینی راه هایی برای زیباتر شدن چهره شما هتل های زیبای تهران یکی از بهترین راه ها برای تقویت هوش و حافظه کیف های جدید و متنوع لپ تاپ قیمت روز سیم کارت 0912 مخصوص کودکان/مادران بخوانند داروخانه جیبی فقط با 5000 هزار تومان داستانی الهام بخش برای زندگی جدیدترین گوشی سامسونگ/واقعا دیدنی قیمت جدیدترین خودروهای روز آپارتمان های شیک و لوکس در تهـــران تازه های علمی(زندگینامه دانشمندان، گیاهان،حیوانات، گزارش علمی، آیا می دانید؟،رشته های تحصیلی و...)سایر مطالب علمی و آموزشی آنچه باید درباره پدیده ال نینو بدانیدآیا می دانید سری شصت و پنجمجلوگیری از انتقال آفات و حشرات همراه گلدان به داخل منزلآیا دمای هوا بر عملکرد مغز اثر می گذارد؟ساخت دستگاه تهویه کوچک و قابل حملتولید چسب قوی که با پرتو فرابنفش کار میکندشامپو چگونه ساخته می شود؟تاثیر آواز خواندن در آرامش نوزادچگونگی تولید مثل و زایمان عقرب ها (+تصاویر)گجت (Gadget) چیست؟لباس‎های نو و تمیز هم می‌توانند بیماری‌زا باشند!زندگینامه سید محمدعلی جمال‌زاده نویسنده معاصر ایران (+عکس)سایر مطالب علمی و آموزشی 
درمان چين و چروك و ليفت پوست صورت و گردن با سبك كره اى و كاشت نخحذف چربي ها شكم و پهلو، باسن و بازو با ليفت پوست بدنچاقى صورت،صاف شدن و رفع منافذ پوست با آرايش ژاپنىهمه چیز درباره تزریق بوتاکس
 
ايجاد تناسب بين پهلو،باسن و كمر با حذف چربى هاى اضافى و لاغرى بالا تنهروش بزرگ كردن،ليفت و رفع شلى سينه ها با درمان سنتى چينگالری تصاویر بینی های جراحی شده
 اخبار تیتر روزنامه هااخبار سیاسیاخبار سیاست خارجیاخبار بین المللیاخبار جامعهاخبار اقتصادی و بازرگانیاخبار گوناگوناخبار ورزشیاخبار حوادثاخبار فرهنگی و هنریاخبار علمی و آموزشیاخبار کنکور و دانشگاهتقویم تاریخبازار نرخ ارزقیمت سکه و طلاقیمت خودروقیمت موبایلقیمت تبلتشاخص اصلی بورسفرهنگ و هنر شعر و ترانه فرهنگ زندگیهنر و هنرمندتاریخ و تمدنهنرهای دستیفرش و گلیممناسبتها در ایران و جهاندنیای بازیگراناخبار فرهنگی و هنریسلامت بیماری ها و راه درمانپیشگیری بهتر از درمانداروهای گیاهی و طب سنتیبهداشت بانوانتغذیه سالمبهداشت کودکانرژیم درمانیورزش درمانیایدز و انواع اعتیادابزار پزشکی آنلاینگردشگری مکانهای تفریحی ايرانمكانهاي تاريخي ايرانمکانهای زيارتي ايران و جهانعجایب گردشگریمكانهاي تفریحی جهانمكانهاي تاريخي جهاندانستنی های سفرسرگرمی فال و طالع بینیمطالب طنز و خنده داراس ام اس های جالبمعما و تست هوشخواندنی دیدنیدنیای بازیگرانشهر حکایتداستانهای خواندنیکاریکاتور و تصاویر طنزدنیای ضرب المثلبازیهای محلیکارت پستال و تصاویر متحرکتصاویر جذاب و دیدنیاسرار خانه داری تزئینات عقد و عروسیشستشو ، نظافت ، لکه گیرینکات مهم آشپزیهنر در خانهنگهداری مواد غذاییمهارتهای زندگیمتفرقهدنیای مد لباس و کیف و کفشدکوراسیون و چیدمانمد و مدگراییطلا و جواهراتاخبار مد و ستاره هاآرایش و زیبایی لوازم آرایشیآرایش صورتآرایش موسلامت پوستسلامت موروانشناسی مشاوره خانوادهتست روانشناسیروانشناسی زناشوییروانشناسی کودکانبرای زندگی بهتروالدین موفقفرزندان و امتحاناتزناشویی دانستنیهای قبل از ازدواجنامزدی، عقد و بعد از ازدواجدانستنیهای جنسیبارداری و زایمانرازهای موفقیتکوچه پس کوچه های تفاهمدوران سالمندیآشپزی و تغذیه آموزش انواع غذاهاآموزش شیرینی پزیانواع مربا و ترشیجاتخواص مواد غذاییغذاهای رژیمینکات مهم آشپزینگه داری مواد غذاییکودکان و والدین سرگرمی کودکانتعلیم و تربیتخلاقیت در کودکانبیماری های شایع کودکانشعر و قصه کودکانهرفتار از کودکی تا نوجوانیتغذیه کودکروانشناسی کودکانبچه های سالمبهداشت مادر کودکدانستنی های نوزادانمذهبی اوقات شرعیکتابخانه مذهبیزندگینامه بزرگان دینیاصول و فروع دینداروخانه معنویاحادیث و سخنان بزرگانآرامش سبزاعمال مستحبیاحکام دینیمتفرقه دینیکامپیوتر و اینترنت اخبار تکنولوژیگرافیک دستی و کامپیوتریموبایل، لپ تاپ، تبلتاختراعات جدیدترفندهای کامپیوتریترفندهای اینترنتیمتفرقه اينترنت و كامپيوترعلمی زندگینامه شعرا و دانشمندانچرا ، زیرا و چگونهگزارشهای علمیگیاهان ،حیوانات و آکواریومآیا می دانید ؟نوآوری و کشفیات علمیرشته های تحصیلیاخبار علمیورزش زیبایی اندامدرمان با ورزشورزش عمومیتاریخچه رشته های ورزشیورزشکاراناخبار ورزشینتایج مسابقات ورزشی علمی ( مروری بر گذشته ) زندگی نامه لئوناردو داوینچیچرا درد، تب و التهاب شب‌ها تشدید می‌شود؟آشنایی با خطرناک ترین جانوران زمیناسلحه هوشمند هم عرضه شدمعرفی رشته طراحی شهری در مقطع کارشناسی ارشدگلوله چقدر در آب نفوذ می کند؟جنون ِ سِر آیزاک نیوتنبا اجرام آسمانی آشنا شویدتا آغاز بهار، گل‌های آپارتمانتان را پالتوپیچ کنید!زندگینامه هرمان اوبرت پدر مهندسی فضااسرار مثلث برموداتنها کلاه دنیا که برف پاک کن خودکار دارد + تصاویرجریان گلف استریم چیست؟چه خاطراتی بیشتر در ذهن نوزادان می‌ماند؟اسلحه‌ی مرگبار شبیه به موبایل + تصاویرفصل ها چگونه به وجود می آیند؟آیا راجع به تاثیر ماه روی سلامتی انسان چیزی میدانید؟آشنایی با گل زامیفولیا + عکسبیوگرافی کورت گودل،اسطوره منطق!خلاصی از شر پرو لباس با آینه جادوییچرا جای زخم بر روی پوست می ماند؟گربه های چین چیلا را بشناسیمآیا می دانید سری پنجاه و سومکشف دلیل علمی علاقه افراد به آواز خواندن در حمام!
فال حافظفال انبیاءفال روزانهفال روز تولدفال چوبطالع هندیسایر فالهااستخاره با قرآنتعبیر خواباوقات شرعینهج البلاغهصحیفه سجادیهمطالب خنده داراس ام اس هاقیمت موبایلقیمت تبلتتیتر روزنامه هااخبار داغخرید و فروش خودروقیمت سیم کارتقیمت خودروقیمت دلارقیمت سکه و طلاشاخص بورسوضعیت آب و هوا ادامه تصاویر دیدنی امروز » فالبـازارتصاویر دیدنی پـربیننده های علمی تـازه ترین های علمی  معرفی شغل کارشناس آزمایشگاه تشخیص طبیآیا می دانید سری شصت و چهارمدیر خوابیدن منجر به افزایش وزن می‌شودجلوگیری از انتقال آفات و حشرات همراه گلدان به داخل منزلتاثیر آواز خواندن در آرامش نوزادشامپو چگونه ساخته می شود؟تولید فروسیلیسیم در کارخانه ألیاژسازان اشتهاردساخت تشکی که دمای خود را تغییر می دهدچگونگی تولید مثل و زایمان عقرب ها (+تصاویر)آنچه باید درباره پدیده ال نینو بدانیدآیا می دانید یک صندلی اداری ارگونومیک چه ویژگیهایی دارد؟ ایستگاه مشاوره ، سلامت و زیبـــایی جلوگیری ،درمان ریزش مو ،تقویت رشد مو، با کلاه لیزری رشد موی IGROW ساده ترین و ارزان ترین راه برای از بین بردن چربــی های شکــم ، پهلــو و ران دستگاه پروتز لب PLPحجم دهنده لب باحفظ فرم طبیعی وبدون تزریق ژل درلب ها جدیدترین و پیشرفته ترین دستگاه لاغری،تناسب اندام و پیکرتراشی جهان همه چیز درباره جراحی سینــه و شکــم و لیـزر لیـپـولیـــز میکرونیدلینگ طبیعی ترین و موثرترین روش جوانسازی و ترمیم پوستهمه چیز درباره جراحــی زیبایــی بینی نرم افزار حسابداری هلو ویژه تمامی مشاغل    زیبـایی و تناسب اندام
بهترین برندهای آرایشی و بهداشتی در یک جا
اگر صورت لاغری دارید و می خواهید تپل شوید بخوانید
فقط در ۳ روز بدون رژیم و ورزش سایز و وزن خود را کم کنید
درمان قطعی ریزش مو و رویش مجدد موها
قویترین و موثر ترین محصولات لاغری در ۱۰ سال گذشتهامروز در بیتوته برترین گوشی های هوشمند موجود در بازار را اینجا ببینید!تصاویر جذاب و دیدنی روز - یکشنبه 24 آبان 94تولید فروسیلیسیم در کارخانه ألیاژسازان اشتهاردچگونگی ترمیم و بازسازی سینه پس از درمان سرطان سینهچه سنی برای فرزندان تلفن همراه بخریم؟کارت پستال میلاد امام محمد باقر (ع) - سری دومچه افرادی عشق ناسالم را تجربه می‌كنند؟نحوه تمیز کردن محل تخلیه آب ماشین ظرفشویینکاتی برای تهیه انواع پاپ کورن های طعم دارمعرفی برند «دولچه و گابانا»: لباس های بچه گانهعادت های خوبی که زندگی شما را متحول می‌کند!ضرب المثل به ترتیب حروف الفبا (ر)کاریکاتور کتاب و کتابخوانی (2)چند ماده ی غذایی مفید که شکم را صاف می کنندپوکي استخوان و عوامل ايجاد کننده آنقرار دادن پوشه ها داخل یکدیگر در iOSسوم صفر؛ ولادت امام محمد باقر (ع)طرز تهیه دسر بیسکویتی پاییزی، بدون نیاز به فرمطالب روز گذشته »  
گالری تصاویر بینی های جراحی شده
یک راه برای خوشحال کردن همسرتان
تجربه لحظاتی خاطره انگیز
داشتن پوستی شاداب با ...
مدل لباس نوزاد جوجه
یکی از بهترین هدیه ها برای دوستانتان
متن را بخوانید خودش تایپ خواهد شد
راهی برای زیباتر شدن
بوسیدن همسر فوایدی دارد که عمراً بدانید!
جدیدترین و آخرین قیمت نرخ ارز،سکه،دلار ----------------        سیــاست و اقتصــاد با بیتوتــــه      ------------------ عراقچی: امضای سند رسمی بازطراحی اراک تا دوشنبه پایان می‌یابدوزیران خارجه ایران و آمریکا دیدار کردندمنابع آمریکایی: حملات پاریس احتمالاً کار القاعده بوده و نه داعشثبت نام 57 هزار متقاضی در ایران خودرو و 65 هزار نفر در سایپابرخي نماينده يك‌خيابان هستند، نه مردم تهراناين بار جهان ترسيدانجماد در بازار اجارهتحرک انتخاباتی جبهه بی‌مجوزجدیدترین قیمت خودروهای وارداتی(جدول)احتمال گسترش حضور نظامی غرب در خاورمیانه پس از «یازده سپتامبر» فرانسویظریف خبر داد: بیشتر وزرای خارجه 1+5، سند بازطراحی اراک را امضا کرده‌اندمتراژ محبوب خریداران مسکن در تهران چقدر است؟فروش اقساطی خودرو رسما پایان یافتامیرعبداللهیان: تنها شخص بشار اسد می‌تواند درباره حضور یا عدم حضورش درانتخابات تصمیم بگیرداخبار تازه از پاریس/گذرنامه تروریستها جعلی بود/کشته شدن 7 تروریست تایید شد/شناسایی مواد منفجرهمشمولان دریافت کارت 10 میلیونیتولید 3 مدل سواری متوقف شدقیمت آپارتمان در تهران (جدول)----------------        همچنین در بیتوته بخوانید       ----------------------- مرجانه گلچین: خیلی خسته‌ ام!نظر داوودنژاد درباره عسل بدیعی +شایعه مرگ او و همسرش!سام درخشانی و همسرش از عشق شان می گویند شکایت آزاده نامداری به پلیس فتا از مردم + عکس"جناب خان" ممنو‌ع التصویر می‌شود؟رونمایی از پوستر فیلمی که ۱۲ سال منتظر اکران ماندگاف جالب صدا و سیما در سریال معمای شاهواکنش اینستاگرامی یک بازیگر به حملات تروریستی پاریس / لعنت به حامیان داعشآزیتا حاجیان و همسرکنونی اشلطفا با ما شوخی کنیدمرتضی پاشایی با «مرگ» متولد شد + عکسپیمان معادی: برای پاریس دعا کنیدافسردگی مسیر زندگی بازیگر سرشناس هالیوود را عوض کردفروش گران ترین ویلای آمریکایی + عکسنبرد خونین اسب‌ها در فیلیپین + عکستبدیل اتوبوس به حمام سیار +عکساولین تصادف خودرو در تاریخ (+عکس)این مناظر زیبا از اتریش شما را شگفت‌زده می‌کندماجرای عجیب حبیب کاشانی و پول های تیم امیداولین پیامد بمب گذاری های پاریس بر فوتبال دنیا چیست؟تیپ های عجیب و غریب در مراسم سالگرد درگذشت مرتضی پاشایی (عکس)روشنك عجمیان: نه طلاق می‌گیریم، نه مهاجرت می کنیمفروشگاهصفحه اصلیاخبار داغمطالب تازهتماس با ماتبلیغات در بیتوته
TGM Co. | All Rights Reserved - © 2013
باز نشر مطالب بیتوته تنها با ذکر نام و آدرس سایت مجاز می باشد .X
 
. 
 
 
 
 

گل شب بو

این گیاه از خانواده شب بو CRUCIFERAE بوده، دارای گونه‌های یکساله و چندساله است که بصورت یکساله یا دو ساله بکار می‌روند. گونه M . incana در گلکاری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

گونه M. bicornis (evening stock) دارای گل‌های کم پر و خوشه‌های کم گل به رنگ بنفش کم‌رنگ و به هنگام شب بسیار معطر است. ارتفاع آن به 45 ـ 30 سانتیمتر می‌رسد.

گونه M. incana (week stock ـ (ten
برای گلکاری در ایام نوروز مورد استفاده قرار می‌گیرد. دارای واریته‌های پاکوتاه و بلند می‌باشد که نوع کوتاه آنرا شب بو مجلسی می نامند.
ارتفاع نوع پا بلند 75 ـ 30 سانتیمتر و نوع پا کوتاه 20 ـ 15 سانتیمتر است.
گلها : کم پر یا پرپر که در یک یا چند گل آذین خوشه افراشته قرار گرفته‌اند و به رنگهای صورتی، سفید، قرمز لاکی، بنفش کمرنگ، عنابی روشن، زرد کمرنگ مایل به شیری دیده می‌شوند. انواع پرپر معمولاً بذر نمی‌دهند و تک شاخه هستند.
برگها : باریک و نیزه‌ای ، به رنگ سبز – خاکستری هستند.
میوه : خورجین
زمان گلدهی : بسته به زمان و محل کاشت بذر می‌توان در هر فصلی از سال آن را به گل نشاند ولی زمان گلدهی اصلی آن در تهران اواخر اسفند تا اواسط فصل بهار است.
ازدیاد : به منظور استفاده از گل در اوایل فروردین ماه بذور را اواخر تابستان و یا اواخر پائیز می کارند. در مناطقی که دارای تابستان خنک هستند می‌توان بذر شب‌بو را اوایل بهار در خزانه کاشت که گلها اوایل تابستان تا اوایل پائیز مرتباً ظاهر می‌شوند.
فاصله کاشت : برای نوع پاکوتاه 20 ـ 15 سانتیمتر یعنی حدود 40 بوته در هر متر مربع و برای نوع پا بلند 30 ـ 25 سانتیمتر یعنی حدود 25 بوته در هر متر مربع مناسب است.

نیازهای زیست‌محیطی :
برای گلدهی مناسب باید در محلی که دارای آفتاب کامل، خاک حاصلخیزو مرطوب با زهکشی خوب و هوای خنک باشد کاشته شود. نسبت به سرما نیمه مقاوم بوده و تا دمای 5 ـ درجه سانتیگراد را تحمل می‌کند.
این گیاه اگر هنگام رشد، قبل از گلدهی بیش از 6 ساعت در هر روز در دمای بالاتر از 18 درجه سانتیگراد قرار گیرد گل نخواهد داد. بهترین دمای شب هنگام برای گلدهی بهتر آن 4 ـ 2 درجه سانتیگراد است.
کاربرد :
بعنوان گل بریده، گلدانی و گل زینتی برای کاشت در حاشیه ها و تپه‌های گل و ایجاد زمینه رنگی در بهار در پارکها مورد استفاده قرار می‌گیرد.
معمولاً انواع کم پر برای کاشت در حاشیه‌ها و انواع پر پر برای کاشت گلدانی و گل بریده کاربرد دارند.
گونه‌های پاکوتاه (شب بومجلسی) برای کاشت روی تپه‌های گل و جلوی حاشیه‌ها مناسبند و باید بصورت متراکم کاشته شوند تا نمای خوبی پیدا کنند.
گونه‌های پا بلند را در مکانهای محفوظ از باد می‌توان در ردیف‌های پشتی حاشیه‌ها و یا برای ایجاد دورنمای رنگین در سطح چمنکاریها استفاده نمود.
اصولاً کاشت توده‌ای گلها بهتر است بصورت تک رنگ صورت گیرد و اگر ترکیب رنگها مورد نظر بود با ایجاد نوارهای رنگین می‌توان یک هماهنگی و هارمونی مناسب بوجود آورد.
گل شب بو برای کاشت در گلجای‌هایی که روی زمین و یا کنار پله‌ها قرار ‌می‌گیرند نیز مناسب است. شب‌بوی پابلند را در قسمت وسط گلجای و شب‌بوی پاکوتاه را در حاشیه گلجای می‌کارند.

آفات و بیماریهای شب‌بو
از آفات قابل ذکر شب‌بو می‌توان شته را نام برد :
1ـ شته
این گل بیش از سایر گلها در معرض حمله شته قرار می‌گیرد، این آفت با مکیدن شیره گیاه باعث ضعیف شدن بوته و خراب شدن برگهای آن می‌شود.
به محض مشاهده آفت (قبل از اینکه زیاد شوند) و یا برای پیشگیری از ابتلاء از اوایل پائیز تا موقع گل دادن بوته‌ها را باید هر دو هفته یکبار با محلول یک تا یک و نیم درهزار مالاتیون سیا نامید و یا دیازینون سم‌پاشی نمود.
البته شستشوی برگهای آلوده به شته توسط آب نیز موثر است.
برای پیشگیری از ابتلا به بیماریهای قارچی باید از تداوم رطوبت بالای خاک جلوگیری نمود، موارد ذیل در این گیاه متداول است:

1ـ سفیدک داخلی (دروغی) شب بو Peronospora parasitica
ابتدا از سطح فوقانی برگها لکه‌های زرد پیدا می‌شود، سپس در پشت همین لکه‌ها در سطح زیرین برگها پوشش خاکستری مایل به سفید بوجود می‌آید. این قارچ ساقه گلها را نیز مورد حمله قرار می‌دهد. ساقه‌های مبتلا اغلب به شدت کج شده و رشد گل ها با اشکال روبرو می‌شود. لکه‌های زرد روی برگها سرانجام قهوه‌ای رنگ می‌شوند.
برای مبارزه بوته‌ها را درچند نوبت با قارچ‌کش زینب سم‌پاشی می‌کنند. اگر تعداد بوته‌های آلوده کم است آنها را از خاک خارج نموده و می‌سوزانند.

2ـ زنگ شب بو Puccinia trabutii Roum
ابتدا در سطح برگها لکه‌های مدور یا بیضی سفید یا زرد نمایان می‌شود و بعد از مدتی در سطح زیرین برگ اپیدرم پاره شده و اسپورهای قارچ نمایان می‌شوند. برگهایی که در حال خشک شدن هستند بیشتر مورد حمله این قارچ قرار می‌گیرند.
برای مبارزه شیمیایی به محض ظهور علائم بیماری بوته‌ها را با قارچ کش زینب به نسبت دو در هزار سم‌پاشی شوند.
روش دیگر مبارزه در آوردن بوته‌های آلوده و سوزاندن آنهاست.
گردد.

گل شب بو از انواع گیاهان زیبا با عطری خوش و قابلیت کاشت آسان در فضای آپارتمان است.

دمای اتاق باید خنک باشد. بهترین زمان برای کاشت این گیاه اوایل بهار یا اواخر زمستان است.

دانه ها را در عمق چهار سانتی متری خاک بکارید؛ و حداقل فاصله بین دانه ها بهتر است ۱۵ تا ۲۰ سانتی متر باشد.

گلدان ها را در هفته حداقل سه تا چهار بار آبیاری کنید. برای زهکشی بهتر می توان، دو یا سه سوراخ در کف گلدان ها ایجاد کرده و از یک زیر گلدانی بزرگ استفاده کرد. مناسب ترین PHخاک، برای رشد بهتر گیاه، شش تا هفت و نیم است. توصیه می شود خاک گلدان را هر سال یکبار با بارورکننده های گیاهی مخلوط کنید.

استفاده از بارورکننده های گیاهی غنی از پتاسیم و نیتروژن توصیه می شود

شب بو: Mathiola chierathus

Cruciferae : تیره

ریشه‌‌های آن بلند و دارای انواع یکساله و دوساله است. به صورت شاخه بریده وکاشته شده در باغچه‌ها مورد استفاده قرار می‌ گیرد. برگهای آن متناوب و بدون دمبرگ است. گلهای آن منظم و به شکل خوشه می‌باشند. این گل در بهار به گل می‌نشیند. گلهای آن سفید‌، صورتی و بنفش است.

 

اصفهان نصف جهان بدون شك همة دوستداران ميراث فرهنگي – چه ايراني و چه غير ايراني - اين جملة و يا بهتر بگوييم ضرب المثل را شنيده‌اند، در حاليكه به جرأت ميتوان گفت همه شهرهاي ايران آن جاذبه‌هاي زيبايي را كه گوياي تمدن بلند آوازه‌اش ميباشد، دارا است، اما پس دليل اين شهرت چه ميتواند باشد؟ بقول اّلِگ گرابار " اين شهرت به دو دليل است. يكي شايد منحصر ميشود به اهميت اصفهان براي پژوهندگان ايران سنتي و تمدن اسلامي تاريخي آن و ديگر معماري آن است. از سردر معروف به جورجير احتمالاٌ مربوط به سدة 4 تا مسجد جمعه با عناصر سده‌هاي 5و 6 و 8 آن، درب امام يا  مسجد علي متعلق به سده‌هاي 8 و 10 تا مجموعة سدة 11 اطراف ميدان نقش جهان و مدرسة مادر شاه سدة 12، آن تصوير كلي قابل رؤيت از معماري اسلامي ايراني در اصفهان است "( اوجهاي درخشان ايران، ريچارد اتينگهاوزن و احسان يارشاطر، ص 227و225). جغرافياي استان اصفهان: استان اصفهان با مساحتي حدود 197400 كيلومتر مربع، بين 26 و 31 درجه تا 30 و 34 درجه عرض شمالي و 30 و 49 درجه تا 50 درجه طول شرقي از نصف‌النهار گرينويچ قرار گرفته است. اين استان كه در مركز ايران واقع شده است، از شمال به استان مركزي و استان سمنان، از جنوب به استان فارس و استان كرمان، از مشرق به استانهاي يزد و خراسان و از مغرب به استانهاي لرستان و چهارمحال بختياري و بوير احمد و كهگيلويه محدود ميشود. شهر اصفهان مركز استان ميباشد كه در 430 كيلومتري جنوب تهران و در مسير راه‌هاي آسفالته تهران-كرمان و تهران- شيراز قرار گرفته و ارتفاع آن 1584 متر است. رودخانه زيباي زاينده رود كه از كوهرنگ بختياري سرچشمه گرفته از ميان شهر اصفهان با جهت باختري – خاوري عبور كرده و در 140 كيلومتري جنوب خاوري اصفهان به مرداب گاوخوني ميريزد و مهمترين علت وجودي شهر اصفهان و نيز 850 دهكده‌اي است كه در حوزه آبياري آن بوجود آمده است. هواي اصفهان معتدل و خشك ميباشد. بيشترين درجه حرارت در تابستانها 40 درجه بالاي صفر و كمترين آن در زمستانها 9 درجه زير صفر ميباشد. ميزان باران اصفهان بطور معمول به حدود 150 ميليمتر در سال ميرسد. (اصفهان پيش از اسلام، عليرضا جعفري زند، انتشارات آن، 1381)اكنون كه مقدمه را با اشاره‌اي كوتاه به اهميت اين شهر پر جاذبه و ديدني آغاز كرديم كه البته يك نكته از هزار و يك گفتني در مورد اين شهر و ايران ميباشد و نيز بدليل اينكه هدف از نگارش اين سطور معرفي اين جاذبه‌ها ميباشد، در ابتدا آثار اين شهر را در 10 دستة جداگانه معرفي كرده و سپس از ميان آنها به برجسته‌ترين اماكن به اجمال خواهيم پرداخت. - مساجد- مدارس- مقابر- حسينيه‌ها- تكايا و مصلي‌ها- پلها- حمام‌ها- كاخ‌ها- بازارها- آسيابها- خانه‌هاي قديمي - مساجد: - مسجد آقاميرزا محمدباقر چهار سوقي – قرن 13 هجري- مسجد آقانور- 1039-1034 هجري- مسجد ازيران- قرن 8 هجري- مسجد امام- 1030-1020 هجري- مسجد امامزاده شوري- 919 هجري- مسجد ايلچي- 1093 هجري- مسجد باغ حاجي- 1033 هجري- مسجد بزرگ ساروتقي- صفويه- مسجد بيگ- 1082 هجري- مسجد بوزان- قرن 6 هجري- مسجد جارچي- 1019 هجري- مسجد جامع برسيان- قرن 5 هجري- مسجد جامع عتيق- قرن 2 هجري به بعد- مسجد جامع خوزان- قرن 8 هجري- مسجد جامع دشتي- قرن 7 هجري- مسجد جامع كاج- قرن 8 هجري- مسجد جامع گار (غار)- 525 هجري- مسجد جامع گلون آباد- 1109 هجري- مسجد جامع ميمه- صفويه- مسجد جورجير (جامع صغير)- آل بويه- مسجد حاجي محمداميد- 1129 هجري- مسجد حاجي محمدجعفرآباده‌اي- قرن 13 هجري- مسجد حاجي محمدمهدي- اواخر صفويه- مسجد حاجي منوچهر- صفويه- مسجد حاجي ميرزامحمدصادق- اوائل قاجاريه- مسجد حاجي يونس- صفويه حكيم- 1067 هجري- مسجد خان- 1090 هجري- مسجد خلوت نشين (شيشه)- قرن 10 هجري- مسجد دروازه حسن آباد- 1264 هجري- مسجد ذوالفقار- صفويه- مسجد رحيم خان- قرن 13 هجري- مسجد ركن الملك- قرن 13 هجري- مسجد سرخي (سفره چي)- 1014 هجري- مسجد سعيدبن جبير- قرن 1 هجري- مسجد سلطان بن ابوسعيدبهادرخان- قرن 8 هجري- مسجد سليمان بيگ- صفويه- مسجد سيد- قرن 13 هجري- مسجد سين- قرن 6 هجري- مسجد شاه كرم- قرن 8 هجري- مسجد شعيا- قرن 1 هجري، سلجوقي- صفويه- مسجد شهرستان- 1042 هجري- مسجد شيخ لطف الله- صفويه- مسجد صفا( مسجد حاجي سيدجواد)- قرن 13 هجري- مسجد ظلمات (مقصودبيك)- قرن 11 هجري- مسجد علي- قرن 6 هجري- مسجد عليقلي آقا- 1122 هجري- مسجد فتح- صفويه- مسجد قطبيه- 950 هجري- مسجد كوچك ساروتقي- صفويه- مسجد گز- قرن 6 هجري- مسجد لنبان- قرن 8 - صفويه- مسجد محله نو- صفويه تا 1276 هجري- مسجد مصري (جوباره)- 1010 هجري- مسجد نمكي- سلجوقي - مسجد نو- 1305 هجري- مسجد ورزنه- قرن 6 تا 8 هجري- مسجد هفتشويه- سلجوقي (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) مسجد آقا ميرزامحمدباقرسوقي:اين بنا در محلة چهارسو واقع گرديده و در اواخر قرن 13 هجري ظاهراٌ توسط آقاميرزا محمدباقر چهارسوقي- از اعاظم فقها- ساخته شده است.  مسجد آقاميرزامحمدهاشم:اين بنا در محله چهارسوي شيرازيهاي اصفهان واقع گرديده و از بناهاي دوره قاجار است.  مسجد آقانور:اين بنا در محله دردشت واقع بوده و بناي اصلي آن از آثار دوره شاه عباس اول است كه ساخت آن يك سال بعد از مرگ نامبرده در اولين سال سلطنت شاه صفي – 1039 ه.ق.- به اتمام رسيده و در دوره قاجار شبستان زيبايي بدان افزوده شده و بخشهايي از آن تزيين گرديده است. مسجد امام/ شاه:اين بنا در ضلع جنوبي ميدان نقش جهان واقع گرديده و از نظر ويژگيهاي معماري، تزيينات غني و آثار نفيس ديگر از برجسته‌ترين آثار معماري ايران است. ساخت اين مسجد در سال 1020 ه.ق. بدستور و هزينة شاه عياس اول و معماري استادعلي اكبر اصفهاني آغاز گرديد و كارهاي تزييناتي آن تا بعد از مرگ شاه عباس اول همچنان ادامه يافت.    
   مسجد ايلچي:اين بنا در خيابان حافظ (احمدآباد) واقع گرديده و از آثار دوره صفويه است. بر اساس كتيبة تاريخي موجود، اين مسجد در دوره سلطنت شاه سليمان صفوي بوسيلة صاحب سلطان بيگم- دختر حكيم نظام الدين محمد، ملقب به حكيم الملك ايلچي- و سركاري خواجه سعادت نامي- از خواجگان او- به اتمام رسيد. مسجد بابا سوخته:اين بنا در اواخر قرن 13 در منتهي‌اليه شمالي محله جوباره و كنار باغ قوشخانه واقع بوده كه اكنون تنها تك مناري زيبا و باشكوه باقي مانده است. از اين مسجد در منابع تاريخي با عنوان مسجد باباسوخته، مسجد عمر و مسجد سلطان ابوسعيد بهادرخان ياد كرده‌اند. مسجد باغ حاجي:اين بنا در نزديكي باغ حاجي (باغ همايون) در كوچه باغ حاجي واقع گرديده و مسجد كوچكي از آثار دوره صفويه است كه وجه تسميه آن نزديكي به باغ حاجي است.  مسجد بزرگ ساروتقي:اين بنا در فاصله بين بازار مقصودبيك و بازارچة حسن آباد در مجاورت امامزاده احمد واقع گرديده و در سال 1053 هجري توسط محمدتقي معروف به ساروتقي، صدر اعظم شاه صفي و شاه عباس دوم بهمراه بناهاي ديگري ساخته شده است. مسجد جارچي:اين بنا در بازار بزرگ واقع گرديده و در سال 1019 ه.ق. بوسيلة ملك السلطان، جارچي باشي شاه عباس اول بنا گرديده است.  مسجد جامع ازيران:اين بنا در دهكدة ازيران در 30 كيلوكتري شرق اصفهان و جنوب بستر زاينده رود واقع گرديده و از آثار دوره ايلخاني است.   مسجد جامع اصفهان:اين بنا كه مسجد جامع عتيق و مسجد جمعه نيز شهرت دارد در بخش قديمي اصفهان ضلع غربي خيابان هاتف و انتهاي بازار بزرگ واقع گرديده و يكي از برجسته‌ترين آثار معماري ايران و جهان است و از آنجا كه بخشهاي مختلف آن در دورانهاي مختلف تاريخي ساخته و پرداخته‌ شده‌اند مجموعة حاضر چون موزه عظيمي معرف روند تحول و تكامل معماري ايران در دوره اسلامي است. بر طبق متون تاريخي و تأييد بررسيهاي باستانشناسي بناي اوليه مسجد متعلق به قرن 2 هجري است.
 
  مسجد جامع برسيان:اين بنا در روستاي برسيان در 42 كيلومتري شرق اصفهان و شمال بستر زاينده رود واقع گرديده و از آثار ارزشمند دوره سلجوقي است كه در دوره‌هاي بعد الحاقاتي بدان صورت گرفته است. مسجد جامع جورجير:اين بنا كه از ساخته‌هاي دورة آل بويه بوده روزگاري در محلة باب‌الدشت اصفهان –در مكان فعلي مسجد حكيم – قرار داشته كه امروزه تنها بخشي از سردر آن باقي مانده است.  
                                           مسجد جامع خوزان(سده): اين بنا در محلة خوزان سده- از توابع زرين شهر اصفهان – واقع گرديده و بناي اصلي آن مربوط به دورة ايلخاني و حتي قبل از آن است كه در دوره‌هاي بعد بازسازي و تزيين شده است.مسجد جامع كاج:اين بنا در 24 كيلومتري اصفهان و شمال بستر زاينده رود واقع شده است و از آثار قرن 8 ه.ق. محسوب ميشود. مسجد جوباره:در يكي از كوچه‌هاي محلة جوباره (يهوديه) مسجد محقر و ساده‌اي فاقد جنبه‌هاي هنري و تاريخي واقع شده كه تنها سردر آن قديمي و داراي كتيبه و تزيينات جالبي بوده كه در دوره اخير به باغ چهلستون انتقال يافته و بر يكي از ديوارهاي ضلع جنوبي آن نصب شده است. مسجد حاج سيدجواد:اين بنا در محله چهارسوي اصفهان واقع گرديده و در سال 1325 ه.ق. توسط ميرزا عطا ا...- فرزند آقاميرزامحمدباقرچهارسوقي- بنا شده است.  مسجد حاج محمداميد:اين بنا در محلة قصرمنشي در مجاورت حمام قديمي آن محله واقع گرديده و بر اساس كتيبه‌هاي موجود در سال 1129ه.ق. توسط شخصي بنام حاجي محمداميد ساخته شده و در سال 1308 ه.ق. تعميراتي توسط ركن‌الملك شيرازي در آن صورت گرفته است. مسجد حاج محمدجعفرآبادي:اين بنا در بازار اصفهان ميان محله نيم آورد و جماله كله و درب امام در بازارچه‌اي همنام مسجد واقع و از آثار خوب دوره قاجار است. مسجد حاج محمدمهدي:اين بنا در محله خواجه كوچه درويشها واقع و بناي كوچكي است كه بر اساس نوشته سر در آن در سال 1107 ه.ق. شخصي بنام حاجي محمدمهدي آن را بنا و املاكي بدان وقف كرده است.  مسجد حاج منوچهر: اين بنا در محله خواجوي اصفهان واقع و مسجد كوچكي است كه لوحي سنگي وقف نامه‌اي مورخ 1072 ه.ق. دارد. بر طبق اين كتيبه شخصي بنام حاجي منوچهر در زمان شاه عباس اول اين مسجد را احيا و املاكي را وقف آن كرده است. مسجد حاج ميرزا محمدصادق:اين بنا در محله خواجو نزديك چهارسوي آجري واقع گرديده و بر اساس كتيبه كاشيكاري سردر آن بين سالهاي 1237 تا 1242 ه.ق.- زمان فتحعلي شاه قاجار- توسط حاج ميرزا محمدصادق بنا گرديده است. مسجد حاج يونس:اين بنا در محله دردشت در بازارچه حمام قاضي و نزديك فلكه شهشهان واقع گرديده و در سال 1073 ه.ق. توسط حاجي يونس- از خواجگان دربار شاه عباس دوم- ساخته شده است.مسجد خان:اين بنا در محله خواجو در كوچه‌اي كه به طرف ترواسكان ميرود واقع شده و در سال 1090 ه.ق. توسط شيخ عليخان زنگنه- صدر اعظم شاه سليمان صفوي- ساخته شده است.  مسجد خلوت نشين (شيشه):اين بنا در كوچه مشهور به باغ قلندرها كه مسجد حكيم را به بازار بزرگ اصفهان متصل ميكند واقع گرديده و مسجد كوچكي است كه صحن كوچك آنرا در دوره اخير با طاق شيشه‌اي پوشانده‌اند. اين مسجد در زمان شاه سليمان صفوي توسط محمدقاسم زاهد- مشهور به خلوت نشين- بنا گرديده است. مسجد دروازه حسن آباد:اين بنا در ابتداي دروازه حسن آباد واقع گرديده و در زمان محمدشاه قاجار بوسيلة مشهدي حسن سلماني ساخته شده است. مسجد دشتي: اين بنا در ساحل جنوبي زاينده رود و 18 كيلومتري شرق اصفهان واقع گرديده و متعلق به قرن 8 هجري است كه امروزه بصورت نيمه ويران درآمده‌ است. 
 
 مسجد ذوالفقار:اين بنا در بازار اصفهان محله نيم آورد و كوچه ذوالفقار واقع گرديده و در سال 950 هجري توسط شخصي بنام شيخ محمدصفي ساخته شده است.  مسجد رحيم خان:اين بنا در ابتداي محله نو مجاور درب كوشك و شمال خيابان شاه سابق واقع گرديده و از آثار معماري ارزشمند دوره قاجاريه است كه در فاصله سالهاي 1290-1304 هجري ساخته شده است.  مسجد ركن‌الملك:اين بنا در اول تخت فولاد و مجاور خيابان فيض واقع گرديده و در سال 1321ه.ق. توسط حاج ميرزا سليمان خان شيرازي ملقب به ركن الملك- نيابت حكومت اصفهان در زمان ظل السلطان- ساخته و پرداخته شده است. مسجد سرخي (سفره چي):اين بنا در كوچه سرخي واقع گرديده و از بناهاي دوره شاه عباس اول است كه در سال 1014 ه.ق. توسط شخصي بنام خلف كه سفره چي شاه عباس بود ساخته شده است.  مسجد سعيدبن جبير:اين بنا در ضلع غربي صحن شمالي امامزاده درب امام اصفهان واقع گرديده و بناي اوليه آن به قرون اوليه هجري منسوب است. مسجد سليمان بيك:اين بنا در محله دروازه نو و كوچه بازارچه خان واقع گرديده و مسجد كوچكي است كه توسط سليمان بيك- از كارگزاران دربار شاه عباس دوم- بنا شده است. مسجد سيد:اين بنا در محله بيدآباد و جنب بازارچه بيدآباد واقع گرديده و بزرگترين و مشهورترين مساجد اصفهان از قرن 13 هجري است كه بوسيله حجت الاسلام حاج سيد محمدباقر شفتي- از روحانيون بزرگ اصفهان- در اواخر نيمه اول قرن 13 ساختمان آن شروع شده و كاشيكاري آن تا پايان نيمه دوم آن قرن ادامه داشته است.مسجد سين:اين بنا در روستاي سين 6 كيلومتري شمال گز و 24 كيلومتري شمال اصفهان واقع شده و از آثار دوره سلجوقي است كه به موجب كتيبه تاريخي، در سال 526 ساختمان منار و در سال 529 هجري ساختمان مسجد به پايان رسيده است.  مسجد شعيا:اين بنا در جوار مجموعه بناهاي امامزاده اسماعيل، مشتمل بر بقعه امامزاده، گنبدخانه بزرگ، مرقد و مسجد شعيا و تأسيسات ديگر واقع گرديده و بر طبق منابع مكتوب اصل بناي آن مربوط به قرن اول هجري و بر طبق مدارك موجود معماري مربوط به دوره سلجوقي است.  مسجد شيخ لطف‌ا...: اين بنا در ضلع شرقي ميدان نقش جهان و مقابل عمارت عالي قاپو واقع گرديده است و به جهت ويژگيهاي خاص معماري و تزيينات فوق‌العاده از شاهكارهاي برجسته معماري دوره صفوي بشمار ميرود. ساختمان اين مسجد بين سالهاي 1011 تا 1028 ه.ق. به فرمان شاه عباس اول براي نماز جماعت و تدريس شيخ‌لطف‌ا... بن عبدالريم بن ابراهيم- از علماي مهاجر جبل عامل لبنان – و ظاهراٌ به معماري استاد محمدرضا بن استاد حسين بنا اصفهاني ساخته و پرداخته شده است.  
 
  مسجد صفا: اين بنا در محله شهشهان و نزديك بقعه تاريخي شهشهان واقع گرديده و در سال 1290 ه.ق. به سعي و اهتمام محمدعلي بن محمدباقر گلستانه بنا شده است.  مسجد ظلمات (مسجد مقصودبيك):اين بنا در كوچه تكيه ظلمات، منشعب از گوشه شمال شرقي ميدان نقش جهان واقع گرديده و در دوره شاه عباس اول – 1010 ه.ق. – توسط مقصودبيك- ناظر شاه- ساخته شده است.  مسجد علي:اين بنا در يكي از خيابانهاي فرعي منشعب از خيابان هاتف در نزديكي مسجد جامع و مجاور مقبره هارون ولايت واقع گرديده و به خاطر ويژگيهاي معماري و تزييناتي از مساجد مهم و در خور توجه اصفهان است. با توجه به وجود مناره‌اي از دوره سلجوقي و اين حقيقت كه به روزگار صفويه از اين مسجد بنام مسجد سنجريه نام برده شده است ميتوان يقين پيدا كرد كه مسجدي در دوره سلجوقي در اين محل ساخته شده بوده كه بعد از ويراني در سال 929 ه.ق. – زمان شاه اسماعيل اول- ميرزا شاه حسين وزير مسجد كنوني را جايگزين آن كرده است. 
                        
 مسجد عليقلي آقا:اين بنا در محله بيدآباد واقع گرديده و بهمراه مجموعه بناهايي مركب از حمام، بازار، كاروانسرا و چهارسو به سال 1222 ه.ق. – زمان سلطان حسين صفوي- توسط حاج عليقلي آقا از خواجگان حرم شاه سليمان و شاه سلطان حسين صفوي ساخته شده است.  مسجد فتح:اين بنا در محله قديمي باب‌الدشت واقع گرديده و بناي كوچكي است كه بر طبق كتيبة سردر آن بوسيله عالم رباني ابوالفتوح محمد در سال 987 ه.ق. بنا گرديده است. مسجد قطبيه:اين بنا در محله چهارسو مجاور خيابان امام واقع گرديده و به فحواي كتيبه تاريخي سردر آن در زمان شاه تهماسب صفوي- 950 ه.ق. – توسط قطب‌الدين علي باب‌الدشتي بنا گرديده و داراي سردر نفيس كاشيكاري، صحن، ايوان، شبستان و گنبدخانه است. مسجد كوچك ساروتقي:اين بنا در چهارسوي بازار ساروتقي واقع گرديده و از ساخته‌هاي محمدتقي فرزند هدايت ا... تبريزي، صدر اعظم شاه صفي و شاه عباس دوم- مقتول 1055 ه.ق. – است.  مسجد گار:اين بنا در روستاي گار در 22 كيلومتري شرق اصفهان و ساحل جنوبي زاينده رود واقع گرديده و امروز تنها مناره و بقاياي بخشي از ديوارهاي گنبدخانه مسجد بر جاي مانده است. با توجه به مناره و كتيبه سلجوقي آن و همچنين بقاياي كتيبه و تزييناتي از دروه ايلخاني ميتوان گفت كه اصل مسجد مربوط به دوره سلجوقي است كه در دوره ايلخاني بازسازي شده و محراب و تزييناتي بدان الحاق گرديده است. مسجد گز: اين بنا در روستاي گز در 18 كيلومتري شمال اصفهان واقع و مناره و بناي اوليه آن از آثار دوره سلجوقي است كه در دوره‌هاي بعد بطور گسترده مورد بازسازي قرار گرفته و بخشهايي بدان افزوده شده است.مسجد لُنبان:اين بنا در محله قديمي لُنبان واقع شده و بناي كنوني آن از آثار دوره صفوي است كه بر روي بقاياي مسجدي از قرن 8 هجري بنا گرديده است. مسجد محله نو:اين بنا در خيابان طالقاني واقع گرديده از آثار جالب عهد صفويه است كه در دوره‌هاي بعد تعميرات و الحاقاتي بدان صورت گرفته است.  مسجد مصري:اين بنا در انتهاي شمالي محله جوباره و نزديك قبرستان شور در كوچه مصري واقع شده و در سال 1061 ه.ق. توسط شخصي بنام حاجي ميرزاخان – مشهور به تاجر مصري- بنا گرديده است.  مسجد نمكي:اين بنا در حدود ميدان مير و كوچه نمكي واقع و بر طبق كتيبه تاريخي موجوددر زمان شاه عباس دوم توسط حاجيه خانم، بنت ميرزااحمدبيك نمكي بنا گرديده است. مسجد نو:اين بنا در بازار بزرگ اصفهان واقع گرديده و در سال 1305 هجري بوسيله حاج شيخ محمدباقربن محمدتقي مسجدشاهي در هفت جريب ساخته شده است. مسجد هفشويه:اين بنا در روستاي هفشويه از بلوك قهاب در شمالشرقي اصفهان بصورت ويرانه‌اي بر جا مانده است. بناي اوليه مسجد مربوط به دوره سلجوقي است كه در دوره مغول بازسازي شده و تزييناتي در آن صورت گرفته است. اساس بنا با خشت ساخته شده و از آجر بصورت ساده و تزييني در نماي خارجي استفاده شده است. . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 3، مساجد،  كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - مدارس:- مدرسة صدر، قاجاريه- مدرسة بابا قاسم، قرن 8 هجري- مدرسة پا قلعه، قاجاريه- مدرسة تركها، آق قويونلو- صفوي- مدرسة جدة بزرگ، صفويه- مدرسة جدة كوچك، صفويه- مدرسة چهارباغ (امام صادق)، صفوي - مدرسة حاجي حسن، سلجوقي- صفوي- مدرسة ثقه الاسلام، قاجاريه- مدرسة دربكوشك- مدرسة سليمانيه، صفوي- مدرسة شفيعيه، صفوي- مدرسة شمس آباد، صفوي- مدرسة صدر بازار، قاجاريه- مدرسة كاسه گران، صفوي- مدرسة ملا عبدا...، صفوي- مدرسة ميرزا حسين، صفوي- مدرسة ميرزامهدي، افشاريه- مدرسة ناصري، صفويه- قاجار- مدرسة نوريه، صفويه- مدرسة نيم آورد، صفوي- مدرسة هارونيه، قرن 10 هجري (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) مدرسة بابا قاسم (اماميه):اين بنا در خيابان هاتف كوچة بابا قاسم در مجاورت مقبره باباقاسم واقع شده و از ساخته‌هاي قرن 8 هجري و از قديمي ترين مدارس طلبه نشين اصفهان است. بابا قاسم از عرفاي بزرگ نيمه اول قرن 8 هجري بود كه بر اساس محتواي كتيبه تاريخي مقبره‌اش بنظر ميرسد مدرسه را يكي از مريدانش بنام سليمان بن ابي الحسن طالوت دامغاني در حدود سال 725 ه.ق. براي تدريس او ساخته است. مدرسة دربكوشك (باقريه):اين بنا در محله درب كوشك واقه شده و فاقد تاريخ و مدارك زمان ساخت ميباشد ولي شيوه معماري آن بدوره قبل از صفويه برميگردد. مدرسة تركها:اين بنا در محلة درب كوشك و كوچه بهادر خان واقع شده و از ساخته‌هاي تركان آق قويونلو- قرن 9 هجري- ميباشد كه وجه تسميه آن نيز تاريخگذاري آنرا تأييد ميكند. مدرسه ثقه الاسلام:اين بنا در بازارچه حسن آباد و ضلع جنوبي مسجد ساروتقي واقع شده و در حدود سال 1317 ه.ق. توسط شيخ محمد علي ملقب به ثقه الاسلام بجاي مدرسه دورة صفويه ساروتقي ساخته شده است. اين مدرسه داراي يك حلقه چاه عميق است كه در اصفهان به آن " چاه گاو " ميگويند. اين چاه در محوطه سر پوشيده‌اي قرار گرفته كه پوشش اين بخش با آجر و به شيوه زيبا و كم نظيري اجرا شده است. اين مدرسه هنوز داير ميباشد. مدرسه جده بزرگ:اين بنا در بازار بزرگ و نزديك مبدان نقش جهان قرار دارد و در زمان شاه عباس دوم بدستور جده بزرگ شاه بنا شده است.  مدرسه جده كوچك:اين بنا در بازار يزرگ، بازار قهوه كاشيها قرار دارد و در زمان شاه عباس دوم صفوي بدستور جده كوچك شاه " دلارام خانم " ساخته شده است.  مدرسة چهارباغ ( امام صادق):اين بنا كه به مدرسه مادر شاه نيز شهرت دارد در ضلع شرقي خيابان معروف چهارباغ واقع گرديده و يكي از بهترين و يزرگترين مدارس ساخته شده در دوره صفويه و بعبارتي آخرين درخشش معماري اين دوره است.  مدرسة حاجي حسن:اين مدرسه در نزديكي مسجد علي و روبروي هارون ولايت قرار دارد. بناي اوليه آن بنظر ميرسد در دورة سلجوقي ساخته شده و در دوره صفويه تجديد شده است.  مدرسه سليمانيه:اين بنا كه بخشي از ساختمان معظم مسجد امام است در زاويه جنوب غربي اين مسجد واقع شده و از ساخته‌هاي شاه عباس اول صفوي ميباشد كه بدليل اتمام بنا در و تزيينات آن در دوره شاه سليمان (1078ه.ق.) به سليمانيه معروف شده است. مدرسة شفيعيه:اين بنا در خيابان ابن سينا و كوچه گلدسته واقع شده است و در زمان حكومت شاه عباس دوم صفوي به سفارش محمد شفيع اصفهاني فرزند جمال الدين خوزاني ساخته شده است.  مدرسة شمس آباد:اين بنا در حاشيه خيابان شيخ بهايي و محله شمس آباد واقع شده و در دوره شاه سلطان حسين صفوي و سال 1125 ه.ق. توسط ميرزا محمدتقي تاجر عباس آبادي ساخته شده است. مدرسه صدربازار:اين بنا در بازار اصفهان واقع شده و حدود سالهاي 1217- 1222 ه.ق. توسط محمدحسين خان صدر اصفهاني – حكمران وقت اصفهان – متأثر از معماري صفويه مدرسه چهارباغ يا سلطاني ساخته شده است.  مدرسه عباسي (ناصري):اين بنا كه بخشي از ساختمان معظم مسجد امام است در زاويه جنوب شرقي مسجد امام واقع شده و از ساخته‌هاي شاه عباس اول صفوي است كه بعلت تعميراتي كه در دوره ناصرالدين شاه در آن صورت گرفته به مدرسه ناصري شهرت يافته است. مدرسه كاسه‌گران (زينب بيگم):اين بنا در بازار بزرگ و نزديك ميدان كهنه قرار دارد و در زمان شاه سليمان صفوي به سفارش و حمايت مالي حكيم الملك اردستاني بنام همسر او زينب بيگم ساخته شده است. مدرسه ملاعبدا...:اين مدرسه در چهارسوي بازار بزرگ قرار دارد و در اوايل قرن 11 هجري بدستور شاه عباس اول براي تدريس مولانا عبدا... شوشتري – از علماي طراز اول زمان شاه عباس – ساخته شده است.  مدرسه ميرزا حسين:اين مدرسه در خيابان مسجد سيد و بازارچه بيدآباد قرار دارد كه با توجه به اسناد و كتيبه‌هاي موجود در زمان شاه سليمان صفوي و سال 1099 ه.ق. ساخته شده است. باني مدرسه با توجه به محتواي وقفنامه عزت نسا خانم دختر ميرزا خان تاجر قمي و همسر ميرزا مهدي بوده است.  مدرسه نوريه:اين بنا در ميدان كهنه و بازار مسجد جامع واقع شده و در اواخر حكومت شاه عباس دوم صفوي به سفارش نورالدين محمدجابري انصاري ساخته شده است.  مدرسه نيم آورد:اين بنا در خيابان عبدالرزاق و محله نيم آورد قرار گرفته و در زمان شاه سلطان حسين صفوي به سفارش زينب بيگم همسر حكيم الملك اردستاني ( از پزشكان مشهور اواخر دوره صفوي كه پس از اقامت در هندوستان و كسب شهرت و ثروت بهمراهي همسرش بناهايي را در اصفهان ينيان نهاد كه از جمله آنها مدارس كاسه گران و نيم آورد است.) ساخته شده است. مدرسه هارونيه:اين مدرسه در غرب مجموعه زيارتگاهي هارون ولايت قرار دارد و ظاهراٌ در دوره شاه اسماعيل صفوي توسط درويش خان- از وزراي شاه اسماعيل و باني بقعه هارونيه- ساخته شده است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 5، مدارس و بناهاي مذهبي، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1381  - مقابر:- امامزاده ابراهيم، محله مستهلك، صفوي- امامزاده اسحاق، محله آسنجان، صفوي- امامزاده احمد، محله حسن آباد، 563 ه.ق.- امامزاده اسماعيل، خيابان هاتف، 1112 ه.ق.- امامزاده جعفر، خيابان هاتف، 725 ه.ق.- امامزاده باقر، خيابان چهارباغ خواجو، 1270 هجري- امامزاده درب امام، مجاورت محله در دشت، 857 هجري- امامزاده ستي فاطمه، محله چهارسو، 1242 هجري- امامزاده زيد، محله ترواسكان، 994 هجري- بقعه شاه سيد علي- امامزاده شوري، محله در دشت، 1091 هجري- هارون ولايت، محله كهنه ميدان، 918 هجري- بقعه بابا قاسم، خيابان هاتف، 741 هجري- بقعه سيد حجت الاسلام رشتي، جنب مسجد سيد، قاجاريه- بقعه شهشهان، محله شهشهان، دوره تيموري- بقعه شيخ ابومسعود رازي، محله در شيخ، 895 هجري
- مقبره پير بكران، پير بكران، قرن 8 هجري
  - بقعه دارالبطيخ، سلجوقي – قرن 13 هجري- مقبره بابا ركن الدين، قاجاريه- بقعه اميرعبدا... ( منارجنبان) ، مغول- امامزاده حسين و ابراهيم، قاجاريه- بقعه شاهزاده ابوالقاسم، قاجاريه- بقعه الراشد با...، جي، سلجوقي- بقعه ستي فاطمه و شاهزادگان، 1041 هجري (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) - حسينيه، تكايا و مصلي‌ها- مصلي اصفهان، تخت فولاد، صفويه- تكيه بابا ركن الدين، تخت فولاد، 1039 هجري- تكيه ميرفندرسكي، تخت فولاد، صفويه- تكيه آقا حسين خوانساري، تخت فولاد، صفوي- تكيه ميرزا رفيعا، تخت فولاد، صفوي- تكيه خاتون آبادي، تخت فولاد، صفوي- تكيه فاضل سرابي، خيابان فيض، صفوي- تكيه واله، خيابان فيض، صفوي- تكيه آباده‌اي، خيابان فيض، قاجار- تكيه فاضل هندي، تخت فولاد، صفوي- تكيه ميرزا ابوالمعالي، تخت فولاد، قاجار- تكيه ملك، تخت فولاد، قاجار- تكيه مادر شاهزاده، تخت فولاد، قاجار- تكيه ميرزا محمدباقر چهارسويي، تخت فولاد، صفوي- تكيه بروجردي، تخت فولاد، قاجار- تكيه شيخ مرتضي، تخت فولاد- تكيه ايزدگشسب، تخت فولاد- تكيه گلزار، تخت فولاد- تكيه شيخ زين الدين، تخت فولاد (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) توحيد خانه:اين بنا در ضلع غربي ميدان نقش جهان و پشت كاخ عالي قاپو و متصل به آن واقع گرديده و از آثار دوره صفويه – ظاهراٌ شاه عباس اول – بشمار مي‌آيد. در كتون تاريخي از اين بنا با عنوان " توحيد خانه" و محل تجمع صوفيان دربار صفوي كه در اوائل اين سلسله از موقعيت بالايي برخوردار بودند ياد كرده‌اند. بناي توحيدخانه با توجه به موقعيت و احترام و تقدسي كه داشته، علاوه بر محل تجمع به عنوان بست نيز مورد استفاده مجرمان و گناهكاران قرار مي گرفته است.  حسينيه شيخ الاسلام:اين بنا در بافت تاريخي اصفهان قرار دارد و از آثار دوره قاجاريه و ساخته‌هاي شيخ الاسلام ميباشد. از آثار جالب توجه اين حسينيه حوض مرمرين يكپارچه است.  خانقاه مسعوديه:بقاياي اين بنا در محله " در شيخ " شهر اصفهان قرار دارد كه نشانه‌اي از مجموعه ساختماني وسيعي، مشتمل بر خانقاه بازار، چهارشو، حمام و باغ و ديگر متعلقات است كه در مجاورت مزار شيخ ابو مسعود بن فرات رازي ساخته شده است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 5، مدارس و بناهاي مذهبي، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1381  - پلها- پل چوم، صفوي- سي و سه پل، صفوي- پل خواجو، صفوي- پل شهرستان، ساساني- ديلمي- پل جويي، صفوي- پل مارنان، صفوي (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم)پل چوم:اين بنا در 14 كيلومتري جنوب شرقي اصفهان و حدود يك كيلومتري شرق جاده اصفهان – دشتي و در مجاورت روستاي چوم ، بر روي زاينده رود بسته شده و يناي اصلي آن از آثار دوره صفويه بشمار مي آيد كه بعدها چندين بار تعمير و بازسازي گشته به گونه‌اي كه صورت اوليه آن تا حدودي دگرگون شده است. اين پل حدود 100 متر طول ، 40/3 تا 60/5 متر عرض و 11 دهانه دارد. سي و سه پل:اين پل در ادامه خيابان چهارباغ بر روي رودخانه زاينده رود احداث گرديده و از شاهكارهاي مهندسي و پل سازي ايران بشمار مي‌آيد. پل مزبور در سالهاي اوليه قرن 11 هجري بدستور شاه عباس اول و به هزينه و نظارت ا...وردي خان – سردار محبوب شاه عباس- و به معماري آقاحسين نامي ساخته شده است. هدف از ساخت اين پل مرتبط ساختن دو بخش چهار باغ بالا و پايين بهمديگر و تأسيسات و بناهايي بود كه در دو سمت رودخانه در زمان شاه عباس اول ساخته شده بود. از اين پل در منابع به اسامي مختلف ياد شده است از جمله سي و سه پل بدليل داشتن 33 دهانه، پل چهارباغ بجهت قرار داشتن در مسير خيابان چهارباغ، پل جلفا بدليل مرتبط ساختن محله جلفا با شهر و پل ا...وردي خان. اين پل حدود 300 متر درازا و حدود 14 متر عرض دارد و داراي 33 دهانه با قوس جناغي است.    پل خواجو:اين پل در فاصله حدود 1800 متري پل ا...وردي خان و در انتهاي شرقي خيابان كمال الدين اسماعيل و انتهاي جنوبي خيابان خواجه كه بطرف قبرستان تاريخي تخت فولاد و راه يزد ميرود بر روي زاينده رود بر پا شده و يكي از برجسته ترين پلهاي تاريخي ايران محسوب ميشود. پل خواجو در حدود سال 1060 ه.ق. توسط شاه عباس دوم ظاهراٌ بر شالوده پل قديميتري ساخته شده است. پل خواجو از پل ال...وردي خان كوچكتر اما زيباتر است. طول 57/131 متر، پهنا در پايين 75/11 و در بالا 65/11 متر بوده و داراي 21 دهانه آب رو و طاقها و غرفه‌هاي متعدد است.  پل شهرستان:اين پل در ناحيه جي قديم و در 4 كيلومتري شرق اصفهان بر روي رودخانه زاينده رود بر پا شده و در گذشته به پل جي و جسر حسين به جهت مجاورت با محله جي و مقبره مشهور به شاهزاده حسين نيز شهرت داشته است. بنظر ميرسد پل در زمان ساساني ساخته و در دوره ديلمي و سلجوقي بازسازي شده است. اين پل حدود 100 متر دارازا و 60/4 متر عرض دارد و داراي 11 دهانه است.  پل جويي (سعادت آباد):اين پل بين دو پل ا...وردي خان و پل خواجو بر روي رودخانه زاينده رود برپا شده و از ساخته‌هاي دوره شاه عباس دوم به سال 1065 ه.ق. است. پل مزبور براي عبور و مرور عامه مردم نبوده و بلكه صرفاٌ وسيله ارتباطي باغهاي سلطنتي ساحل شمالي و جنوبي رودخانه يعني باغ معروف به باغ درياچه با باغهاي وسيع سعادت آباد و بناهاي باشكوه هفت دست و آيينه خانه وكشكول و نمكدان، همچنين محل عبور خانواده شاه صفوي و امرا و اشراف و مهمانها و سفرايي بوده كه به اجازه ملاقات با شاه عباس دوم را داشتند. وجه تسميه اين پل به " جويي" – كه در تلفظ عاميانه، جوبي و بغلط چوبي گفته ميشود و در يك قرن اخير متداول شده- به مناسبت جوي كوچك ظريفي از سنگ پارسي بوده كه در عهد صفويه بر روي پل تعبيه شده است. اين جوي آب را از طرفي به طرف ديگر پل جاري ميكرده است. اما نام اصلي آن سعادت آباد بوده است. اين پل حدود 147 متر درازا و 4 متر عرض و 21 دهانه دارد.  پل مارنان (ماربين):اين پل كه ماربانان و در بعضي منابع پل سرفراز و پل عباس آباد نيز خوانده شده در جبهه غربي اصفهان و بر روي زاينده رود قرار گرفته و از آثار دوره صفويه بشمار مي‌آيد. پل مارنان براي تسهيل تردد ارامنه جلفا به اصفهان ساخته شده كه در عين حال بعدها نيز راه ارتباطي اهالي لنجان و دستگرد با اصفهان و ساكنين ده ماربانان با عباس آباد و محله لّنبان بوده و يكي از دروازه‌هاي شهر در دوره قاجار در جنب همين پل قرار داشت. وجه تسميه آن به جهت مجاورت پل با قريه ماربين است كه از قراي بسيار كهن اصفهان بشمار ميرود. پل در محور شمالي- جنوبي ساخته شده و داراي 180 متر طول، 70/4 تا 60/6 متر عرض و 17 دهانه است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 4، بناهاي عام‌المنفعه، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - حمامها-   حمام خان، قرن 11 هجري- حمام بيگدلي، صفوي- حمام شاه، صفوي- حمام شاه علي، قرن 6 هجري- حمام شاهزاده‌ها، صفوي-   حمام شيخ بهايي، صفوي- حمام ساروتقي، صفوي- حمام عليقلي آقا، صفوي  (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) حمام خان:اين بنا در محله ترواسكان و نزديك مسجد خان واقع و توسط شيخعلي خان زنگنه، وزير شاه سليمان صفوي بنا كرديده و وقف مسجد شده است. حمام بيگدلي:اين بنا در جانب شمال شرقي ميدان نقش جهان ، كوچه معروف به بيگدلي واقع گرديده و از ساخته‌هاي دوره صفوي بشمار مي‌آيد. حمام شاهزاده‌ها:اين بنا در بازار رنگرزان و مجاور مدرسه شاهزادگان واقع گرديده و ظاهراٌ توسط يكي از شاهزادگان صفوي بنا گرديده است. حمام شاه:اين بنا در ابتداي بازار و نزديك سردر مدرسه ملاعبدا... واقع گرديده و از ساخته‌هاي دوره صفويه بشمار مي‌آيد.  حمام شاه علي:اين بنا كه نزديك مسجد علي و مسجد جامع واقع گرديده، منسوب به عليشاه فرزند تكش- سلطان خوارزم- و متعلق به به قرن 6 هجري است. نامبرده در آن زمان حاكم اصفهان بوده است. حمام ساروتقي:اين بنا در مجاورت مجموعه ساروتتقي – مشتمل بر بازار، مسجد، كاروانسرا و حمام- در بازار اصفهان واقع گرديده و از ساخته‌هاي محمدتقي فرزند هدايت ا... تبريزي معروف به ساروتقي و صدراعظم شاه صفي و شاه عباس دوم كيباشد كه در حدود سالهاي 1053 تا 1056 ه.ق. بنا گرديده است. حمام عليقلي آقا:اين بنا در محله بيدآباد و جنب بازار و مسجد عليقلي آقا واقع گرديده و از آثار دوره صفويه است كه بهمراه مسجد مجاور خود توسط عليقلي آقا از خواجگان دربار شاه سليمان و شاه سلطان حسين صفوي ساخته شده است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 4، بناهاي عام‌المنفعه، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - كاخها- كاخ عالي قاپو،صفوي- كاخ چهلستون، صفوي- كاخ هشت بهشت، صفوي- تالار تيموري، خيابان استانداري، صفوي- تالار ا شرف، خيابان استانداري، صفوي- كاخ رشك جنان (استانداري)، خيابان استانداري، صفوي- عمارت اداره آمار، صفوي- عمارت انگورستان ملك، محله پا قلعه، قاجار (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) كاخ عالي قاپو:اين بنا در ضلع غربي ميدان نقش جهان قرار گرفته است. از يك لحاظ، اين كاخ نخستين واحد از سلسله بناهاي سلطنتي است كه عمدتاٌ بصورت كوشكهاي داخل باغ تا زاينده رود ادامه مي‌يابد. از اين بناها چندتايي برجاي مانده‌اند مانند چهلستون ويا هشت بهشت كه اخيراٌ توسط كارشناسان ايتاليايي مرمت شده‌اند. اما عالي قاپو ساختماني منحصر بفرد است كه به جعبه‌‌هاي تودرتو ميماند. البته اين درست است كه در بناهاي سده 11 هجري نوعي ابهت و شكوه وجود دارد اما افزودن اين نكته مناسب بنظر ميرسد كه عظمت آنها به سبب طراحي و تنظيم در محوطه وسيع است و نه ناشي از ويژگي هر يك از واحدها. زيرا اين بناها را نه چون احجام ساختمند بلكه چون سطوح پر نقش و نگاري تصور ميكردند كه گاه توالي ساده صفحات تخت بود و گاه تركيب بندي سه بعدي يا فضاي منحني پيچيده‌تري. ( اوجهاي درخشان هنر ايران، ريچارد اتينگهاوزن و احسان يارشاطر، آگاه، 1379، ص 245-244) 
 
 كاخ چهلستون:در نظر اول چهل ستون ايوان ستوندار عالي قاپو است كه به زمين نزديك شده است. در اينجا نيز آب از طراحي جدا نميشود زيرا يك استخر مستطيل شكل بزرگ درست در مقابل ساختمان و در بخش اصلي قرار گرفته است، در حقيقت نام چهلستون ميتواند بعنوان بازي بصري تلقي گردد، زيرا نمايي با تعداد زيادي ستون در آب انعكاس يافته است. اين كاخ در شكل اوليه خود يك سالن مستطيل شكل را دربر داشت كه سقف آن بنا سه گنبد مجاور هم پوشيده شده بود. (معماري اسلامي، رابرت هيلن براند، شركت پردازش و برنامه ريزي شهري، 1379، ص 521)   كاخ هشت بهشت:با هشت بهشت سلسله طولاني كاخهاي صفوي به پايان ميرسد. بقول شاردن بعنوان يك مسافر كه سالهاي زيادي در اصفهان زندگي ميكرد و در معماري نيز صاحب نظر بود دربارة اين ساختمان بصورتي غزلوار گفته است: نميتوان انكار كرد هنگاميكه كسي در اين كاخ كه آشكارا براي طراوتهاي عشق ساخته شده است قدم ميگذارد و با ديدن اين اتاقها قلبش را غنا ميبخشد آنچنان تحت تأثير واقع ميشود كه اگر بخواهيم حقيقت را گفته باشيم بايد بگوييم كه با پشيماني و اندوه كاخ را ترك ميگويد. ( همان، ص 522)  
 
  - بازارها مجموعه بازار تاريخي اصفهان در امتداي از ميدان نقش جهان تا مسجد جامع كشيده شده و از نظر وسعت، ويژگيهاي معماري و رونق اقتصادي، از مهمترين بازارهاي تاريخي ايران محسوب ميشود. بخش اصلي اين بازار از آثار دوره صفوي – بويژه شاه عباس اول- است كه در دوره‌هاي بعدي با تغييرات و تعميراتي گسترش يافته است. با اين حال قدمت بازار اصفهان به سده‌هاي نخستين اسلامي بازميگردد كه در دوره‌هاي بعدي نيز از رونق و اهميت بسياري برخوردار بوده است. مجموعه بازارهاي اصفهان امروزه مشتمل بر سردر و جلوخان، راسته‌هاي متعدد اصلي و فرعي، چهارسوها، سراها و تيمچه‌ها و بازارچه‌هاي بسياري است كه در بافت خود داراي بناهاي تاريخي ارزشمند زيادي چون مساجد، مدارس، حمامها و .... ميباشد. بخشهاي اصلي مجموعه بازار تاريخي اصفهان عبارتند از: سردر قيصريه، بازار قيصريه، بازار سماورسازها، بازار زرگرها، بازار تفنگ سازها، بازار عربان، بازار درخت سوخته، بازار نيم آورد يا در تالار، بازار گلشن يا جارچي باشي، بازار چهارسو و از بازارهاي اطراف ميدان نقش جهان، بازار عليقلي آقا، بازار مسگرها و تركش دوزها، بازار رنگرزها، و بازارچه مقصودبيك و بازارچه بلند يا شاهي در خيابان چهارباغ  سردر قيصريه:سردر و جلوخان بازار در ضلع شمالي ميدان نقش جهان و روبروي سردر مسجد امام قرار گرفته و از آثار شاه عباس اول صفوي است. بازار قيصريه يا شاهي:اين بازار در پشت سردر قيصريه واقع گرديده و كار ساختمان آن در سال 1029 ه.ق. توسط شاه عباس اول صفوي به پايان رسيده است. سراي لَله بيك:اين بنا توسط محب علي بيك لَله ساخته شده و در آن زرگران و جواهرفروشان و مرواريد فروشان و در حجره‌هاي بالاي آن بزازان و پارچه فروشان هندي مشغول بكار بودند. بازار سماورسازها يا مثقالي فروشها:اين بازار نيز از آثار دوره شاه عباس اول صفوي است كه داراي چهارسوي بي نظيري بنام چهارسوي كرباس فروشها با حوضي به سبك صفوي در ميانه آن است. از اينجا به وسيله بازار كوچكي به چهارسوي چيت سازها ميتوان رسيد. وجه تسميه مثقالي فروشها به جهت فروش پارچه‌هاي گرانبهاي زربفت به مثقال بوده است. بازار زرگرها:از آثار دوره شاه عباس اول و ساخته‌هاي محب علي لَله بيك است. اين بازار از چهارسوي كرباس فروشها به بازار قهوه كاشيها منتهي ميشود. بازار تفنگ سازها:از آثار عهد شاه عباس صفوي است كه از در سراي مخلص به بازار سماورسازها منتهي ميشود و بازار منشعب آن بازار چخماق سازها نام دارد. بازار عربان:از قديميترين بازارهاي اصفهان بشمار مي‌آيد و بناي اوليه آن به دوره سلجوقي و حتي قبل از آن برميگردد.  بازار درخت سوخته:اين بازار مقابل بازار عربان و در دنباله آن قرار گرفته و از قديميترين بازارهاي اصفهان است. بازار "در تالار" يا نيم آورد:اين بازار از بازار پا درخت تا چهارسوي معروف به " درباغ قلندرها" امتداد داشته و همانند بازار درخت سوخته و عربان از بازارهاي قديمي اصفهان و مربوط به قبل از دوره صفوي است.   بازار گلشن يا جارچي باشي:اين بازار از چهارسوي باغ قلندرها تا بازار چهارسو امتداد يافته و از آثار دوره صفويه است.  بازار چهارسو:اين بازار از بازار گلشن تا چهارسوي شاه در مجاورت مدرسه ملا عبدا... امتداد يافته و از آثار دوره صفوي است.بازارهاي اطراف ميدان نقش جهان:در اطراف ميدان نقش جهان تعدادي بازار و بازارچه وجود دارد كه به تعدادي از آنها اشاره ميشود: بازار عليقلي آقا كه بهمراه مسجد و حمامي زيبا در سال 1122 ه.ق. در دوره شاه سلطان حسين صفوي توسط عليقلي آقا – از غلامان خاصه دربار- ساخته شده است. بازار مسگرها و تركش دوزها در جانب غربي ميدان و مقابل خيابان حافظ واقع گرديده و چهارسويي زيبا داشته كه خراب شده است. بازار كلاهدوزها و قنادها در طرفين سردر قيصريه قرار دارند.از بازارچه‌هاي معروف و قديمي اصفهان كه در دوره صفوي ساخته شده نيز ميتوان به بازارچه مقصودبيك واقع در گوشه جنوب شرقي ميدان و در امتداد بازار اصفهان و همچنين بازار بلند يا بازارچه شاهي اشاره كرد كه در خيابان چهارباغ و ضلع شمالي مدرسه چهارباغ واقع گرديده است. . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 4، بناهاي عام‌المنفعه، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - آسيابها- آسياب چهارسنگ، ناژوان- آسياب حاجي، ناژوان- آسياب پيشه، محله مارنان (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) - خانه‌هاي قديمي
- خانه غفوري، صفوي، مساحت تقريبي 1800 مترمربع
                                                                      خانه خوشنويس، محله جماله، صفوي، مساحت تقريبي 1100 مترمربع 
 
 
                                                                 خانه حقيقي، زنديه، مساحت تقريبي 1000 مترمربع   
 
                           خانه قدسيه، محله جماله، صفوي، مساحت تقريبي 1330 مترمربع                                         خانه مجتهدزاده، احمدآباد- كوي خواجه نظام‌الملك، قاجار، مساحت تقريبي 1300 مترمربع          
                                     -        خانه شهشهاني، محله شهشهان، قاجار، مساحت تقريبي 650 مترمربع                                         (خانه ايراني، جاسم غضبانپور، انتشارات تيس، 1380) يكي ديگر از مناطق ديدني اصفهان قلعه بياضه ميباشد: اين بنا در منطقه خوروبيابانك قرار گرفته كه بدليل كويري بودن منطقه زيبايي آن دوچندان شده است. اين قلعه در روستاي بياضه در 45 كيلومتري شهرستان خوروبيابانك واقع شده است. اين قلعه 5 طبقه بوده و ظاهراٌ متعلق به دوره ساساني ميباشد. 


      Email us : [e-mail]   NastoohCMS

اصفهان نصف جهان بدون شك همة دوستداران ميراث فرهنگي – چه ايراني و چه غير ايراني - اين جملة و يا بهتر بگوييم ضرب المثل را شنيده‌اند، در حاليكه به جرأت ميتوان گفت همه شهرهاي ايران آن جاذبه‌هاي زيبايي را كه گوياي تمدن بلند آوازه‌اش ميباشد، دارا است، اما پس دليل اين شهرت چه ميتواند باشد؟ بقول اّلِگ گرابار " اين شهرت به دو دليل است. يكي شايد منحصر ميشود به اهميت اصفهان براي پژوهندگان ايران سنتي و تمدن اسلامي تاريخي آن و ديگر معماري آن است. از سردر معروف به جورجير احتمالاٌ مربوط به سدة 4 تا مسجد جمعه با عناصر سده‌هاي 5و 6 و 8 آن، درب امام يا  مسجد علي متعلق به سده‌هاي 8 و 10 تا مجموعة سدة 11 اطراف ميدان نقش جهان و مدرسة مادر شاه سدة 12، آن تصوير كلي قابل رؤيت از معماري اسلامي ايراني در اصفهان است "( اوجهاي درخشان ايران، ريچارد اتينگهاوزن و احسان يارشاطر، ص 227و225). جغرافياي استان اصفهان: استان اصفهان با مساحتي حدود 197400 كيلومتر مربع، بين 26 و 31 درجه تا 30 و 34 درجه عرض شمالي و 30 و 49 درجه تا 50 درجه طول شرقي از نصف‌النهار گرينويچ قرار گرفته است. اين استان كه در مركز ايران واقع شده است، از شمال به استان مركزي و استان سمنان، از جنوب به استان فارس و استان كرمان، از مشرق به استانهاي يزد و خراسان و از مغرب به استانهاي لرستان و چهارمحال بختياري و بوير احمد و كهگيلويه محدود ميشود. شهر اصفهان مركز استان ميباشد كه در 430 كيلومتري جنوب تهران و در مسير راه‌هاي آسفالته تهران-كرمان و تهران- شيراز قرار گرفته و ارتفاع آن 1584 متر است. رودخانه زيباي زاينده رود كه از كوهرنگ بختياري سرچشمه گرفته از ميان شهر اصفهان با جهت باختري – خاوري عبور كرده و در 140 كيلومتري جنوب خاوري اصفهان به مرداب گاوخوني ميريزد و مهمترين علت وجودي شهر اصفهان و نيز 850 دهكده‌اي است كه در حوزه آبياري آن بوجود آمده است. هواي اصفهان معتدل و خشك ميباشد. بيشترين درجه حرارت در تابستانها 40 درجه بالاي صفر و كمترين آن در زمستانها 9 درجه زير صفر ميباشد. ميزان باران اصفهان بطور معمول به حدود 150 ميليمتر در سال ميرسد. (اصفهان پيش از اسلام، عليرضا جعفري زند، انتشارات آن، 1381)اكنون كه مقدمه را با اشاره‌اي كوتاه به اهميت اين شهر پر جاذبه و ديدني آغاز كرديم كه البته يك نكته از هزار و يك گفتني در مورد اين شهر و ايران ميباشد و نيز بدليل اينكه هدف از نگارش اين سطور معرفي اين جاذبه‌ها ميباشد، در ابتدا آثار اين شهر را در 10 دستة جداگانه معرفي كرده و سپس از ميان آنها به برجسته‌ترين اماكن به اجمال خواهيم پرداخت. - مساجد- مدارس- مقابر- حسينيه‌ها- تكايا و مصلي‌ها- پلها- حمام‌ها- كاخ‌ها- بازارها- آسيابها- خانه‌هاي قديمي - مساجد: - مسجد آقاميرزا محمدباقر چهار سوقي – قرن 13 هجري- مسجد آقانور- 1039-1034 هجري- مسجد ازيران- قرن 8 هجري- مسجد امام- 1030-1020 هجري- مسجد امامزاده شوري- 919 هجري- مسجد ايلچي- 1093 هجري- مسجد باغ حاجي- 1033 هجري- مسجد بزرگ ساروتقي- صفويه- مسجد بيگ- 1082 هجري- مسجد بوزان- قرن 6 هجري- مسجد جارچي- 1019 هجري- مسجد جامع برسيان- قرن 5 هجري- مسجد جامع عتيق- قرن 2 هجري به بعد- مسجد جامع خوزان- قرن 8 هجري- مسجد جامع دشتي- قرن 7 هجري- مسجد جامع كاج- قرن 8 هجري- مسجد جامع گار (غار)- 525 هجري- مسجد جامع گلون آباد- 1109 هجري- مسجد جامع ميمه- صفويه- مسجد جورجير (جامع صغير)- آل بويه- مسجد حاجي محمداميد- 1129 هجري- مسجد حاجي محمدجعفرآباده‌اي- قرن 13 هجري- مسجد حاجي محمدمهدي- اواخر صفويه- مسجد حاجي منوچهر- صفويه- مسجد حاجي ميرزامحمدصادق- اوائل قاجاريه- مسجد حاجي يونس- صفويه حكيم- 1067 هجري- مسجد خان- 1090 هجري- مسجد خلوت نشين (شيشه)- قرن 10 هجري- مسجد دروازه حسن آباد- 1264 هجري- مسجد ذوالفقار- صفويه- مسجد رحيم خان- قرن 13 هجري- مسجد ركن الملك- قرن 13 هجري- مسجد سرخي (سفره چي)- 1014 هجري- مسجد سعيدبن جبير- قرن 1 هجري- مسجد سلطان بن ابوسعيدبهادرخان- قرن 8 هجري- مسجد سليمان بيگ- صفويه- مسجد سيد- قرن 13 هجري- مسجد سين- قرن 6 هجري- مسجد شاه كرم- قرن 8 هجري- مسجد شعيا- قرن 1 هجري، سلجوقي- صفويه- مسجد شهرستان- 1042 هجري- مسجد شيخ لطف الله- صفويه- مسجد صفا( مسجد حاجي سيدجواد)- قرن 13 هجري- مسجد ظلمات (مقصودبيك)- قرن 11 هجري- مسجد علي- قرن 6 هجري- مسجد عليقلي آقا- 1122 هجري- مسجد فتح- صفويه- مسجد قطبيه- 950 هجري- مسجد كوچك ساروتقي- صفويه- مسجد گز- قرن 6 هجري- مسجد لنبان- قرن 8 - صفويه- مسجد محله نو- صفويه تا 1276 هجري- مسجد مصري (جوباره)- 1010 هجري- مسجد نمكي- سلجوقي - مسجد نو- 1305 هجري- مسجد ورزنه- قرن 6 تا 8 هجري- مسجد هفتشويه- سلجوقي (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) مسجد آقا ميرزامحمدباقرسوقي:اين بنا در محلة چهارسو واقع گرديده و در اواخر قرن 13 هجري ظاهراٌ توسط آقاميرزا محمدباقر چهارسوقي- از اعاظم فقها- ساخته شده است.  مسجد آقاميرزامحمدهاشم:اين بنا در محله چهارسوي شيرازيهاي اصفهان واقع گرديده و از بناهاي دوره قاجار است.  مسجد آقانور:اين بنا در محله دردشت واقع بوده و بناي اصلي آن از آثار دوره شاه عباس اول است كه ساخت آن يك سال بعد از مرگ نامبرده در اولين سال سلطنت شاه صفي – 1039 ه.ق.- به اتمام رسيده و در دوره قاجار شبستان زيبايي بدان افزوده شده و بخشهايي از آن تزيين گرديده است. مسجد امام/ شاه:اين بنا در ضلع جنوبي ميدان نقش جهان واقع گرديده و از نظر ويژگيهاي معماري، تزيينات غني و آثار نفيس ديگر از برجسته‌ترين آثار معماري ايران است. ساخت اين مسجد در سال 1020 ه.ق. بدستور و هزينة شاه عياس اول و معماري استادعلي اكبر اصفهاني آغاز گرديد و كارهاي تزييناتي آن تا بعد از مرگ شاه عباس اول همچنان ادامه يافت.    
   مسجد ايلچي:اين بنا در خيابان حافظ (احمدآباد) واقع گرديده و از آثار دوره صفويه است. بر اساس كتيبة تاريخي موجود، اين مسجد در دوره سلطنت شاه سليمان صفوي بوسيلة صاحب سلطان بيگم- دختر حكيم نظام الدين محمد، ملقب به حكيم الملك ايلچي- و سركاري خواجه سعادت نامي- از خواجگان او- به اتمام رسيد. مسجد بابا سوخته:اين بنا در اواخر قرن 13 در منتهي‌اليه شمالي محله جوباره و كنار باغ قوشخانه واقع بوده كه اكنون تنها تك مناري زيبا و باشكوه باقي مانده است. از اين مسجد در منابع تاريخي با عنوان مسجد باباسوخته، مسجد عمر و مسجد سلطان ابوسعيد بهادرخان ياد كرده‌اند. مسجد باغ حاجي:اين بنا در نزديكي باغ حاجي (باغ همايون) در كوچه باغ حاجي واقع گرديده و مسجد كوچكي از آثار دوره صفويه است كه وجه تسميه آن نزديكي به باغ حاجي است.  مسجد بزرگ ساروتقي:اين بنا در فاصله بين بازار مقصودبيك و بازارچة حسن آباد در مجاورت امامزاده احمد واقع گرديده و در سال 1053 هجري توسط محمدتقي معروف به ساروتقي، صدر اعظم شاه صفي و شاه عباس دوم بهمراه بناهاي ديگري ساخته شده است. مسجد جارچي:اين بنا در بازار بزرگ واقع گرديده و در سال 1019 ه.ق. بوسيلة ملك السلطان، جارچي باشي شاه عباس اول بنا گرديده است.  مسجد جامع ازيران:اين بنا در دهكدة ازيران در 30 كيلوكتري شرق اصفهان و جنوب بستر زاينده رود واقع گرديده و از آثار دوره ايلخاني است.   مسجد جامع اصفهان:اين بنا كه مسجد جامع عتيق و مسجد جمعه نيز شهرت دارد در بخش قديمي اصفهان ضلع غربي خيابان هاتف و انتهاي بازار بزرگ واقع گرديده و يكي از برجسته‌ترين آثار معماري ايران و جهان است و از آنجا كه بخشهاي مختلف آن در دورانهاي مختلف تاريخي ساخته و پرداخته‌ شده‌اند مجموعة حاضر چون موزه عظيمي معرف روند تحول و تكامل معماري ايران در دوره اسلامي است. بر طبق متون تاريخي و تأييد بررسيهاي باستانشناسي بناي اوليه مسجد متعلق به قرن 2 هجري است.
 
  مسجد جامع برسيان:اين بنا در روستاي برسيان در 42 كيلومتري شرق اصفهان و شمال بستر زاينده رود واقع گرديده و از آثار ارزشمند دوره سلجوقي است كه در دوره‌هاي بعد الحاقاتي بدان صورت گرفته است. مسجد جامع جورجير:اين بنا كه از ساخته‌هاي دورة آل بويه بوده روزگاري در محلة باب‌الدشت اصفهان –در مكان فعلي مسجد حكيم – قرار داشته كه امروزه تنها بخشي از سردر آن باقي مانده است.  
                                           مسجد جامع خوزان(سده): اين بنا در محلة خوزان سده- از توابع زرين شهر اصفهان – واقع گرديده و بناي اصلي آن مربوط به دورة ايلخاني و حتي قبل از آن است كه در دوره‌هاي بعد بازسازي و تزيين شده است.مسجد جامع كاج:اين بنا در 24 كيلومتري اصفهان و شمال بستر زاينده رود واقع شده است و از آثار قرن 8 ه.ق. محسوب ميشود. مسجد جوباره:در يكي از كوچه‌هاي محلة جوباره (يهوديه) مسجد محقر و ساده‌اي فاقد جنبه‌هاي هنري و تاريخي واقع شده كه تنها سردر آن قديمي و داراي كتيبه و تزيينات جالبي بوده كه در دوره اخير به باغ چهلستون انتقال يافته و بر يكي از ديوارهاي ضلع جنوبي آن نصب شده است. مسجد حاج سيدجواد:اين بنا در محله چهارسوي اصفهان واقع گرديده و در سال 1325 ه.ق. توسط ميرزا عطا ا...- فرزند آقاميرزامحمدباقرچهارسوقي- بنا شده است.  مسجد حاج محمداميد:اين بنا در محلة قصرمنشي در مجاورت حمام قديمي آن محله واقع گرديده و بر اساس كتيبه‌هاي موجود در سال 1129ه.ق. توسط شخصي بنام حاجي محمداميد ساخته شده و در سال 1308 ه.ق. تعميراتي توسط ركن‌الملك شيرازي در آن صورت گرفته است. مسجد حاج محمدجعفرآبادي:اين بنا در بازار اصفهان ميان محله نيم آورد و جماله كله و درب امام در بازارچه‌اي همنام مسجد واقع و از آثار خوب دوره قاجار است. مسجد حاج محمدمهدي:اين بنا در محله خواجه كوچه درويشها واقع و بناي كوچكي است كه بر اساس نوشته سر در آن در سال 1107 ه.ق. شخصي بنام حاجي محمدمهدي آن را بنا و املاكي بدان وقف كرده است.  مسجد حاج منوچهر: اين بنا در محله خواجوي اصفهان واقع و مسجد كوچكي است كه لوحي سنگي وقف نامه‌اي مورخ 1072 ه.ق. دارد. بر طبق اين كتيبه شخصي بنام حاجي منوچهر در زمان شاه عباس اول اين مسجد را احيا و املاكي را وقف آن كرده است. مسجد حاج ميرزا محمدصادق:اين بنا در محله خواجو نزديك چهارسوي آجري واقع گرديده و بر اساس كتيبه كاشيكاري سردر آن بين سالهاي 1237 تا 1242 ه.ق.- زمان فتحعلي شاه قاجار- توسط حاج ميرزا محمدصادق بنا گرديده است. مسجد حاج يونس:اين بنا در محله دردشت در بازارچه حمام قاضي و نزديك فلكه شهشهان واقع گرديده و در سال 1073 ه.ق. توسط حاجي يونس- از خواجگان دربار شاه عباس دوم- ساخته شده است.مسجد خان:اين بنا در محله خواجو در كوچه‌اي كه به طرف ترواسكان ميرود واقع شده و در سال 1090 ه.ق. توسط شيخ عليخان زنگنه- صدر اعظم شاه سليمان صفوي- ساخته شده است.  مسجد خلوت نشين (شيشه):اين بنا در كوچه مشهور به باغ قلندرها كه مسجد حكيم را به بازار بزرگ اصفهان متصل ميكند واقع گرديده و مسجد كوچكي است كه صحن كوچك آنرا در دوره اخير با طاق شيشه‌اي پوشانده‌اند. اين مسجد در زمان شاه سليمان صفوي توسط محمدقاسم زاهد- مشهور به خلوت نشين- بنا گرديده است. مسجد دروازه حسن آباد:اين بنا در ابتداي دروازه حسن آباد واقع گرديده و در زمان محمدشاه قاجار بوسيلة مشهدي حسن سلماني ساخته شده است. مسجد دشتي: اين بنا در ساحل جنوبي زاينده رود و 18 كيلومتري شرق اصفهان واقع گرديده و متعلق به قرن 8 هجري است كه امروزه بصورت نيمه ويران درآمده‌ است. 
 
 مسجد ذوالفقار:اين بنا در بازار اصفهان محله نيم آورد و كوچه ذوالفقار واقع گرديده و در سال 950 هجري توسط شخصي بنام شيخ محمدصفي ساخته شده است.  مسجد رحيم خان:اين بنا در ابتداي محله نو مجاور درب كوشك و شمال خيابان شاه سابق واقع گرديده و از آثار معماري ارزشمند دوره قاجاريه است كه در فاصله سالهاي 1290-1304 هجري ساخته شده است.  مسجد ركن‌الملك:اين بنا در اول تخت فولاد و مجاور خيابان فيض واقع گرديده و در سال 1321ه.ق. توسط حاج ميرزا سليمان خان شيرازي ملقب به ركن الملك- نيابت حكومت اصفهان در زمان ظل السلطان- ساخته و پرداخته شده است. مسجد سرخي (سفره چي):اين بنا در كوچه سرخي واقع گرديده و از بناهاي دوره شاه عباس اول است كه در سال 1014 ه.ق. توسط شخصي بنام خلف كه سفره چي شاه عباس بود ساخته شده است.  مسجد سعيدبن جبير:اين بنا در ضلع غربي صحن شمالي امامزاده درب امام اصفهان واقع گرديده و بناي اوليه آن به قرون اوليه هجري منسوب است. مسجد سليمان بيك:اين بنا در محله دروازه نو و كوچه بازارچه خان واقع گرديده و مسجد كوچكي است كه توسط سليمان بيك- از كارگزاران دربار شاه عباس دوم- بنا شده است. مسجد سيد:اين بنا در محله بيدآباد و جنب بازارچه بيدآباد واقع گرديده و بزرگترين و مشهورترين مساجد اصفهان از قرن 13 هجري است كه بوسيله حجت الاسلام حاج سيد محمدباقر شفتي- از روحانيون بزرگ اصفهان- در اواخر نيمه اول قرن 13 ساختمان آن شروع شده و كاشيكاري آن تا پايان نيمه دوم آن قرن ادامه داشته است.مسجد سين:اين بنا در روستاي سين 6 كيلومتري شمال گز و 24 كيلومتري شمال اصفهان واقع شده و از آثار دوره سلجوقي است كه به موجب كتيبه تاريخي، در سال 526 ساختمان منار و در سال 529 هجري ساختمان مسجد به پايان رسيده است.  مسجد شعيا:اين بنا در جوار مجموعه بناهاي امامزاده اسماعيل، مشتمل بر بقعه امامزاده، گنبدخانه بزرگ، مرقد و مسجد شعيا و تأسيسات ديگر واقع گرديده و بر طبق منابع مكتوب اصل بناي آن مربوط به قرن اول هجري و بر طبق مدارك موجود معماري مربوط به دوره سلجوقي است.  مسجد شيخ لطف‌ا...: اين بنا در ضلع شرقي ميدان نقش جهان و مقابل عمارت عالي قاپو واقع گرديده است و به جهت ويژگيهاي خاص معماري و تزيينات فوق‌العاده از شاهكارهاي برجسته معماري دوره صفوي بشمار ميرود. ساختمان اين مسجد بين سالهاي 1011 تا 1028 ه.ق. به فرمان شاه عباس اول براي نماز جماعت و تدريس شيخ‌لطف‌ا... بن عبدالريم بن ابراهيم- از علماي مهاجر جبل عامل لبنان – و ظاهراٌ به معماري استاد محمدرضا بن استاد حسين بنا اصفهاني ساخته و پرداخته شده است.  
 
  مسجد صفا: اين بنا در محله شهشهان و نزديك بقعه تاريخي شهشهان واقع گرديده و در سال 1290 ه.ق. به سعي و اهتمام محمدعلي بن محمدباقر گلستانه بنا شده است.  مسجد ظلمات (مسجد مقصودبيك):اين بنا در كوچه تكيه ظلمات، منشعب از گوشه شمال شرقي ميدان نقش جهان واقع گرديده و در دوره شاه عباس اول – 1010 ه.ق. – توسط مقصودبيك- ناظر شاه- ساخته شده است.  مسجد علي:اين بنا در يكي از خيابانهاي فرعي منشعب از خيابان هاتف در نزديكي مسجد جامع و مجاور مقبره هارون ولايت واقع گرديده و به خاطر ويژگيهاي معماري و تزييناتي از مساجد مهم و در خور توجه اصفهان است. با توجه به وجود مناره‌اي از دوره سلجوقي و اين حقيقت كه به روزگار صفويه از اين مسجد بنام مسجد سنجريه نام برده شده است ميتوان يقين پيدا كرد كه مسجدي در دوره سلجوقي در اين محل ساخته شده بوده كه بعد از ويراني در سال 929 ه.ق. – زمان شاه اسماعيل اول- ميرزا شاه حسين وزير مسجد كنوني را جايگزين آن كرده است. 
                        
 مسجد عليقلي آقا:اين بنا در محله بيدآباد واقع گرديده و بهمراه مجموعه بناهايي مركب از حمام، بازار، كاروانسرا و چهارسو به سال 1222 ه.ق. – زمان سلطان حسين صفوي- توسط حاج عليقلي آقا از خواجگان حرم شاه سليمان و شاه سلطان حسين صفوي ساخته شده است.  مسجد فتح:اين بنا در محله قديمي باب‌الدشت واقع گرديده و بناي كوچكي است كه بر طبق كتيبة سردر آن بوسيله عالم رباني ابوالفتوح محمد در سال 987 ه.ق. بنا گرديده است. مسجد قطبيه:اين بنا در محله چهارسو مجاور خيابان امام واقع گرديده و به فحواي كتيبه تاريخي سردر آن در زمان شاه تهماسب صفوي- 950 ه.ق. – توسط قطب‌الدين علي باب‌الدشتي بنا گرديده و داراي سردر نفيس كاشيكاري، صحن، ايوان، شبستان و گنبدخانه است. مسجد كوچك ساروتقي:اين بنا در چهارسوي بازار ساروتقي واقع گرديده و از ساخته‌هاي محمدتقي فرزند هدايت ا... تبريزي، صدر اعظم شاه صفي و شاه عباس دوم- مقتول 1055 ه.ق. – است.  مسجد گار:اين بنا در روستاي گار در 22 كيلومتري شرق اصفهان و ساحل جنوبي زاينده رود واقع گرديده و امروز تنها مناره و بقاياي بخشي از ديوارهاي گنبدخانه مسجد بر جاي مانده است. با توجه به مناره و كتيبه سلجوقي آن و همچنين بقاياي كتيبه و تزييناتي از دروه ايلخاني ميتوان گفت كه اصل مسجد مربوط به دوره سلجوقي است كه در دوره ايلخاني بازسازي شده و محراب و تزييناتي بدان الحاق گرديده است. مسجد گز: اين بنا در روستاي گز در 18 كيلومتري شمال اصفهان واقع و مناره و بناي اوليه آن از آثار دوره سلجوقي است كه در دوره‌هاي بعد بطور گسترده مورد بازسازي قرار گرفته و بخشهايي بدان افزوده شده است.مسجد لُنبان:اين بنا در محله قديمي لُنبان واقع شده و بناي كنوني آن از آثار دوره صفوي است كه بر روي بقاياي مسجدي از قرن 8 هجري بنا گرديده است. مسجد محله نو:اين بنا در خيابان طالقاني واقع گرديده از آثار جالب عهد صفويه است كه در دوره‌هاي بعد تعميرات و الحاقاتي بدان صورت گرفته است.  مسجد مصري:اين بنا در انتهاي شمالي محله جوباره و نزديك قبرستان شور در كوچه مصري واقع شده و در سال 1061 ه.ق. توسط شخصي بنام حاجي ميرزاخان – مشهور به تاجر مصري- بنا گرديده است.  مسجد نمكي:اين بنا در حدود ميدان مير و كوچه نمكي واقع و بر طبق كتيبه تاريخي موجوددر زمان شاه عباس دوم توسط حاجيه خانم، بنت ميرزااحمدبيك نمكي بنا گرديده است. مسجد نو:اين بنا در بازار بزرگ اصفهان واقع گرديده و در سال 1305 هجري بوسيله حاج شيخ محمدباقربن محمدتقي مسجدشاهي در هفت جريب ساخته شده است. مسجد هفشويه:اين بنا در روستاي هفشويه از بلوك قهاب در شمالشرقي اصفهان بصورت ويرانه‌اي بر جا مانده است. بناي اوليه مسجد مربوط به دوره سلجوقي است كه در دوره مغول بازسازي شده و تزييناتي در آن صورت گرفته است. اساس بنا با خشت ساخته شده و از آجر بصورت ساده و تزييني در نماي خارجي استفاده شده است. . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 3، مساجد،  كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - مدارس:- مدرسة صدر، قاجاريه- مدرسة بابا قاسم، قرن 8 هجري- مدرسة پا قلعه، قاجاريه- مدرسة تركها، آق قويونلو- صفوي- مدرسة جدة بزرگ، صفويه- مدرسة جدة كوچك، صفويه- مدرسة چهارباغ (امام صادق)، صفوي - مدرسة حاجي حسن، سلجوقي- صفوي- مدرسة ثقه الاسلام، قاجاريه- مدرسة دربكوشك- مدرسة سليمانيه، صفوي- مدرسة شفيعيه، صفوي- مدرسة شمس آباد، صفوي- مدرسة صدر بازار، قاجاريه- مدرسة كاسه گران، صفوي- مدرسة ملا عبدا...، صفوي- مدرسة ميرزا حسين، صفوي- مدرسة ميرزامهدي، افشاريه- مدرسة ناصري، صفويه- قاجار- مدرسة نوريه، صفويه- مدرسة نيم آورد، صفوي- مدرسة هارونيه، قرن 10 هجري (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) مدرسة بابا قاسم (اماميه):اين بنا در خيابان هاتف كوچة بابا قاسم در مجاورت مقبره باباقاسم واقع شده و از ساخته‌هاي قرن 8 هجري و از قديمي ترين مدارس طلبه نشين اصفهان است. بابا قاسم از عرفاي بزرگ نيمه اول قرن 8 هجري بود كه بر اساس محتواي كتيبه تاريخي مقبره‌اش بنظر ميرسد مدرسه را يكي از مريدانش بنام سليمان بن ابي الحسن طالوت دامغاني در حدود سال 725 ه.ق. براي تدريس او ساخته است. مدرسة دربكوشك (باقريه):اين بنا در محله درب كوشك واقه شده و فاقد تاريخ و مدارك زمان ساخت ميباشد ولي شيوه معماري آن بدوره قبل از صفويه برميگردد. مدرسة تركها:اين بنا در محلة درب كوشك و كوچه بهادر خان واقع شده و از ساخته‌هاي تركان آق قويونلو- قرن 9 هجري- ميباشد كه وجه تسميه آن نيز تاريخگذاري آنرا تأييد ميكند. مدرسه ثقه الاسلام:اين بنا در بازارچه حسن آباد و ضلع جنوبي مسجد ساروتقي واقع شده و در حدود سال 1317 ه.ق. توسط شيخ محمد علي ملقب به ثقه الاسلام بجاي مدرسه دورة صفويه ساروتقي ساخته شده است. اين مدرسه داراي يك حلقه چاه عميق است كه در اصفهان به آن " چاه گاو " ميگويند. اين چاه در محوطه سر پوشيده‌اي قرار گرفته كه پوشش اين بخش با آجر و به شيوه زيبا و كم نظيري اجرا شده است. اين مدرسه هنوز داير ميباشد. مدرسه جده بزرگ:اين بنا در بازار بزرگ و نزديك مبدان نقش جهان قرار دارد و در زمان شاه عباس دوم بدستور جده بزرگ شاه بنا شده است.  مدرسه جده كوچك:اين بنا در بازار يزرگ، بازار قهوه كاشيها قرار دارد و در زمان شاه عباس دوم صفوي بدستور جده كوچك شاه " دلارام خانم " ساخته شده است.  مدرسة چهارباغ ( امام صادق):اين بنا كه به مدرسه مادر شاه نيز شهرت دارد در ضلع شرقي خيابان معروف چهارباغ واقع گرديده و يكي از بهترين و يزرگترين مدارس ساخته شده در دوره صفويه و بعبارتي آخرين درخشش معماري اين دوره است.  مدرسة حاجي حسن:اين مدرسه در نزديكي مسجد علي و روبروي هارون ولايت قرار دارد. بناي اوليه آن بنظر ميرسد در دورة سلجوقي ساخته شده و در دوره صفويه تجديد شده است.  مدرسه سليمانيه:اين بنا كه بخشي از ساختمان معظم مسجد امام است در زاويه جنوب غربي اين مسجد واقع شده و از ساخته‌هاي شاه عباس اول صفوي ميباشد كه بدليل اتمام بنا در و تزيينات آن در دوره شاه سليمان (1078ه.ق.) به سليمانيه معروف شده است. مدرسة شفيعيه:اين بنا در خيابان ابن سينا و كوچه گلدسته واقع شده است و در زمان حكومت شاه عباس دوم صفوي به سفارش محمد شفيع اصفهاني فرزند جمال الدين خوزاني ساخته شده است.  مدرسة شمس آباد:اين بنا در حاشيه خيابان شيخ بهايي و محله شمس آباد واقع شده و در دوره شاه سلطان حسين صفوي و سال 1125 ه.ق. توسط ميرزا محمدتقي تاجر عباس آبادي ساخته شده است. مدرسه صدربازار:اين بنا در بازار اصفهان واقع شده و حدود سالهاي 1217- 1222 ه.ق. توسط محمدحسين خان صدر اصفهاني – حكمران وقت اصفهان – متأثر از معماري صفويه مدرسه چهارباغ يا سلطاني ساخته شده است.  مدرسه عباسي (ناصري):اين بنا كه بخشي از ساختمان معظم مسجد امام است در زاويه جنوب شرقي مسجد امام واقع شده و از ساخته‌هاي شاه عباس اول صفوي است كه بعلت تعميراتي كه در دوره ناصرالدين شاه در آن صورت گرفته به مدرسه ناصري شهرت يافته است. مدرسه كاسه‌گران (زينب بيگم):اين بنا در بازار بزرگ و نزديك ميدان كهنه قرار دارد و در زمان شاه سليمان صفوي به سفارش و حمايت مالي حكيم الملك اردستاني بنام همسر او زينب بيگم ساخته شده است. مدرسه ملاعبدا...:اين مدرسه در چهارسوي بازار بزرگ قرار دارد و در اوايل قرن 11 هجري بدستور شاه عباس اول براي تدريس مولانا عبدا... شوشتري – از علماي طراز اول زمان شاه عباس – ساخته شده است.  مدرسه ميرزا حسين:اين مدرسه در خيابان مسجد سيد و بازارچه بيدآباد قرار دارد كه با توجه به اسناد و كتيبه‌هاي موجود در زمان شاه سليمان صفوي و سال 1099 ه.ق. ساخته شده است. باني مدرسه با توجه به محتواي وقفنامه عزت نسا خانم دختر ميرزا خان تاجر قمي و همسر ميرزا مهدي بوده است.  مدرسه نوريه:اين بنا در ميدان كهنه و بازار مسجد جامع واقع شده و در اواخر حكومت شاه عباس دوم صفوي به سفارش نورالدين محمدجابري انصاري ساخته شده است.  مدرسه نيم آورد:اين بنا در خيابان عبدالرزاق و محله نيم آورد قرار گرفته و در زمان شاه سلطان حسين صفوي به سفارش زينب بيگم همسر حكيم الملك اردستاني ( از پزشكان مشهور اواخر دوره صفوي كه پس از اقامت در هندوستان و كسب شهرت و ثروت بهمراهي همسرش بناهايي را در اصفهان ينيان نهاد كه از جمله آنها مدارس كاسه گران و نيم آورد است.) ساخته شده است. مدرسه هارونيه:اين مدرسه در غرب مجموعه زيارتگاهي هارون ولايت قرار دارد و ظاهراٌ در دوره شاه اسماعيل صفوي توسط درويش خان- از وزراي شاه اسماعيل و باني بقعه هارونيه- ساخته شده است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 5، مدارس و بناهاي مذهبي، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1381  - مقابر:- امامزاده ابراهيم، محله مستهلك، صفوي- امامزاده اسحاق، محله آسنجان، صفوي- امامزاده احمد، محله حسن آباد، 563 ه.ق.- امامزاده اسماعيل، خيابان هاتف، 1112 ه.ق.- امامزاده جعفر، خيابان هاتف، 725 ه.ق.- امامزاده باقر، خيابان چهارباغ خواجو، 1270 هجري- امامزاده درب امام، مجاورت محله در دشت، 857 هجري- امامزاده ستي فاطمه، محله چهارسو، 1242 هجري- امامزاده زيد، محله ترواسكان، 994 هجري- بقعه شاه سيد علي- امامزاده شوري، محله در دشت، 1091 هجري- هارون ولايت، محله كهنه ميدان، 918 هجري- بقعه بابا قاسم، خيابان هاتف، 741 هجري- بقعه سيد حجت الاسلام رشتي، جنب مسجد سيد، قاجاريه- بقعه شهشهان، محله شهشهان، دوره تيموري- بقعه شيخ ابومسعود رازي، محله در شيخ، 895 هجري
- مقبره پير بكران، پير بكران، قرن 8 هجري
  - بقعه دارالبطيخ، سلجوقي – قرن 13 هجري- مقبره بابا ركن الدين، قاجاريه- بقعه اميرعبدا... ( منارجنبان) ، مغول- امامزاده حسين و ابراهيم، قاجاريه- بقعه شاهزاده ابوالقاسم، قاجاريه- بقعه الراشد با...، جي، سلجوقي- بقعه ستي فاطمه و شاهزادگان، 1041 هجري (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) - حسينيه، تكايا و مصلي‌ها- مصلي اصفهان، تخت فولاد، صفويه- تكيه بابا ركن الدين، تخت فولاد، 1039 هجري- تكيه ميرفندرسكي، تخت فولاد، صفويه- تكيه آقا حسين خوانساري، تخت فولاد، صفوي- تكيه ميرزا رفيعا، تخت فولاد، صفوي- تكيه خاتون آبادي، تخت فولاد، صفوي- تكيه فاضل سرابي، خيابان فيض، صفوي- تكيه واله، خيابان فيض، صفوي- تكيه آباده‌اي، خيابان فيض، قاجار- تكيه فاضل هندي، تخت فولاد، صفوي- تكيه ميرزا ابوالمعالي، تخت فولاد، قاجار- تكيه ملك، تخت فولاد، قاجار- تكيه مادر شاهزاده، تخت فولاد، قاجار- تكيه ميرزا محمدباقر چهارسويي، تخت فولاد، صفوي- تكيه بروجردي، تخت فولاد، قاجار- تكيه شيخ مرتضي، تخت فولاد- تكيه ايزدگشسب، تخت فولاد- تكيه گلزار، تخت فولاد- تكيه شيخ زين الدين، تخت فولاد (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) توحيد خانه:اين بنا در ضلع غربي ميدان نقش جهان و پشت كاخ عالي قاپو و متصل به آن واقع گرديده و از آثار دوره صفويه – ظاهراٌ شاه عباس اول – بشمار مي‌آيد. در كتون تاريخي از اين بنا با عنوان " توحيد خانه" و محل تجمع صوفيان دربار صفوي كه در اوائل اين سلسله از موقعيت بالايي برخوردار بودند ياد كرده‌اند. بناي توحيدخانه با توجه به موقعيت و احترام و تقدسي كه داشته، علاوه بر محل تجمع به عنوان بست نيز مورد استفاده مجرمان و گناهكاران قرار مي گرفته است.  حسينيه شيخ الاسلام:اين بنا در بافت تاريخي اصفهان قرار دارد و از آثار دوره قاجاريه و ساخته‌هاي شيخ الاسلام ميباشد. از آثار جالب توجه اين حسينيه حوض مرمرين يكپارچه است.  خانقاه مسعوديه:بقاياي اين بنا در محله " در شيخ " شهر اصفهان قرار دارد كه نشانه‌اي از مجموعه ساختماني وسيعي، مشتمل بر خانقاه بازار، چهارشو، حمام و باغ و ديگر متعلقات است كه در مجاورت مزار شيخ ابو مسعود بن فرات رازي ساخته شده است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 5، مدارس و بناهاي مذهبي، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1381  - پلها- پل چوم، صفوي- سي و سه پل، صفوي- پل خواجو، صفوي- پل شهرستان، ساساني- ديلمي- پل جويي، صفوي- پل مارنان، صفوي (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم)پل چوم:اين بنا در 14 كيلومتري جنوب شرقي اصفهان و حدود يك كيلومتري شرق جاده اصفهان – دشتي و در مجاورت روستاي چوم ، بر روي زاينده رود بسته شده و يناي اصلي آن از آثار دوره صفويه بشمار مي آيد كه بعدها چندين بار تعمير و بازسازي گشته به گونه‌اي كه صورت اوليه آن تا حدودي دگرگون شده است. اين پل حدود 100 متر طول ، 40/3 تا 60/5 متر عرض و 11 دهانه دارد. سي و سه پل:اين پل در ادامه خيابان چهارباغ بر روي رودخانه زاينده رود احداث گرديده و از شاهكارهاي مهندسي و پل سازي ايران بشمار مي‌آيد. پل مزبور در سالهاي اوليه قرن 11 هجري بدستور شاه عباس اول و به هزينه و نظارت ا...وردي خان – سردار محبوب شاه عباس- و به معماري آقاحسين نامي ساخته شده است. هدف از ساخت اين پل مرتبط ساختن دو بخش چهار باغ بالا و پايين بهمديگر و تأسيسات و بناهايي بود كه در دو سمت رودخانه در زمان شاه عباس اول ساخته شده بود. از اين پل در منابع به اسامي مختلف ياد شده است از جمله سي و سه پل بدليل داشتن 33 دهانه، پل چهارباغ بجهت قرار داشتن در مسير خيابان چهارباغ، پل جلفا بدليل مرتبط ساختن محله جلفا با شهر و پل ا...وردي خان. اين پل حدود 300 متر درازا و حدود 14 متر عرض دارد و داراي 33 دهانه با قوس جناغي است.    پل خواجو:اين پل در فاصله حدود 1800 متري پل ا...وردي خان و در انتهاي شرقي خيابان كمال الدين اسماعيل و انتهاي جنوبي خيابان خواجه كه بطرف قبرستان تاريخي تخت فولاد و راه يزد ميرود بر روي زاينده رود بر پا شده و يكي از برجسته ترين پلهاي تاريخي ايران محسوب ميشود. پل خواجو در حدود سال 1060 ه.ق. توسط شاه عباس دوم ظاهراٌ بر شالوده پل قديميتري ساخته شده است. پل خواجو از پل ال...وردي خان كوچكتر اما زيباتر است. طول 57/131 متر، پهنا در پايين 75/11 و در بالا 65/11 متر بوده و داراي 21 دهانه آب رو و طاقها و غرفه‌هاي متعدد است.  پل شهرستان:اين پل در ناحيه جي قديم و در 4 كيلومتري شرق اصفهان بر روي رودخانه زاينده رود بر پا شده و در گذشته به پل جي و جسر حسين به جهت مجاورت با محله جي و مقبره مشهور به شاهزاده حسين نيز شهرت داشته است. بنظر ميرسد پل در زمان ساساني ساخته و در دوره ديلمي و سلجوقي بازسازي شده است. اين پل حدود 100 متر دارازا و 60/4 متر عرض دارد و داراي 11 دهانه است.  پل جويي (سعادت آباد):اين پل بين دو پل ا...وردي خان و پل خواجو بر روي رودخانه زاينده رود برپا شده و از ساخته‌هاي دوره شاه عباس دوم به سال 1065 ه.ق. است. پل مزبور براي عبور و مرور عامه مردم نبوده و بلكه صرفاٌ وسيله ارتباطي باغهاي سلطنتي ساحل شمالي و جنوبي رودخانه يعني باغ معروف به باغ درياچه با باغهاي وسيع سعادت آباد و بناهاي باشكوه هفت دست و آيينه خانه وكشكول و نمكدان، همچنين محل عبور خانواده شاه صفوي و امرا و اشراف و مهمانها و سفرايي بوده كه به اجازه ملاقات با شاه عباس دوم را داشتند. وجه تسميه اين پل به " جويي" – كه در تلفظ عاميانه، جوبي و بغلط چوبي گفته ميشود و در يك قرن اخير متداول شده- به مناسبت جوي كوچك ظريفي از سنگ پارسي بوده كه در عهد صفويه بر روي پل تعبيه شده است. اين جوي آب را از طرفي به طرف ديگر پل جاري ميكرده است. اما نام اصلي آن سعادت آباد بوده است. اين پل حدود 147 متر درازا و 4 متر عرض و 21 دهانه دارد.  پل مارنان (ماربين):اين پل كه ماربانان و در بعضي منابع پل سرفراز و پل عباس آباد نيز خوانده شده در جبهه غربي اصفهان و بر روي زاينده رود قرار گرفته و از آثار دوره صفويه بشمار مي‌آيد. پل مارنان براي تسهيل تردد ارامنه جلفا به اصفهان ساخته شده كه در عين حال بعدها نيز راه ارتباطي اهالي لنجان و دستگرد با اصفهان و ساكنين ده ماربانان با عباس آباد و محله لّنبان بوده و يكي از دروازه‌هاي شهر در دوره قاجار در جنب همين پل قرار داشت. وجه تسميه آن به جهت مجاورت پل با قريه ماربين است كه از قراي بسيار كهن اصفهان بشمار ميرود. پل در محور شمالي- جنوبي ساخته شده و داراي 180 متر طول، 70/4 تا 60/6 متر عرض و 17 دهانه است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 4، بناهاي عام‌المنفعه، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - حمامها-   حمام خان، قرن 11 هجري- حمام بيگدلي، صفوي- حمام شاه، صفوي- حمام شاه علي، قرن 6 هجري- حمام شاهزاده‌ها، صفوي-   حمام شيخ بهايي، صفوي- حمام ساروتقي، صفوي- حمام عليقلي آقا، صفوي  (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) حمام خان:اين بنا در محله ترواسكان و نزديك مسجد خان واقع و توسط شيخعلي خان زنگنه، وزير شاه سليمان صفوي بنا كرديده و وقف مسجد شده است. حمام بيگدلي:اين بنا در جانب شمال شرقي ميدان نقش جهان ، كوچه معروف به بيگدلي واقع گرديده و از ساخته‌هاي دوره صفوي بشمار مي‌آيد. حمام شاهزاده‌ها:اين بنا در بازار رنگرزان و مجاور مدرسه شاهزادگان واقع گرديده و ظاهراٌ توسط يكي از شاهزادگان صفوي بنا گرديده است. حمام شاه:اين بنا در ابتداي بازار و نزديك سردر مدرسه ملاعبدا... واقع گرديده و از ساخته‌هاي دوره صفويه بشمار مي‌آيد.  حمام شاه علي:اين بنا كه نزديك مسجد علي و مسجد جامع واقع گرديده، منسوب به عليشاه فرزند تكش- سلطان خوارزم- و متعلق به به قرن 6 هجري است. نامبرده در آن زمان حاكم اصفهان بوده است. حمام ساروتقي:اين بنا در مجاورت مجموعه ساروتتقي – مشتمل بر بازار، مسجد، كاروانسرا و حمام- در بازار اصفهان واقع گرديده و از ساخته‌هاي محمدتقي فرزند هدايت ا... تبريزي معروف به ساروتقي و صدراعظم شاه صفي و شاه عباس دوم كيباشد كه در حدود سالهاي 1053 تا 1056 ه.ق. بنا گرديده است. حمام عليقلي آقا:اين بنا در محله بيدآباد و جنب بازار و مسجد عليقلي آقا واقع گرديده و از آثار دوره صفويه است كه بهمراه مسجد مجاور خود توسط عليقلي آقا از خواجگان دربار شاه سليمان و شاه سلطان حسين صفوي ساخته شده است.  . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 4، بناهاي عام‌المنفعه، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - كاخها- كاخ عالي قاپو،صفوي- كاخ چهلستون، صفوي- كاخ هشت بهشت، صفوي- تالار تيموري، خيابان استانداري، صفوي- تالار ا شرف، خيابان استانداري، صفوي- كاخ رشك جنان (استانداري)، خيابان استانداري، صفوي- عمارت اداره آمار، صفوي- عمارت انگورستان ملك، محله پا قلعه، قاجار (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) كاخ عالي قاپو:اين بنا در ضلع غربي ميدان نقش جهان قرار گرفته است. از يك لحاظ، اين كاخ نخستين واحد از سلسله بناهاي سلطنتي است كه عمدتاٌ بصورت كوشكهاي داخل باغ تا زاينده رود ادامه مي‌يابد. از اين بناها چندتايي برجاي مانده‌اند مانند چهلستون ويا هشت بهشت كه اخيراٌ توسط كارشناسان ايتاليايي مرمت شده‌اند. اما عالي قاپو ساختماني منحصر بفرد است كه به جعبه‌‌هاي تودرتو ميماند. البته اين درست است كه در بناهاي سده 11 هجري نوعي ابهت و شكوه وجود دارد اما افزودن اين نكته مناسب بنظر ميرسد كه عظمت آنها به سبب طراحي و تنظيم در محوطه وسيع است و نه ناشي از ويژگي هر يك از واحدها. زيرا اين بناها را نه چون احجام ساختمند بلكه چون سطوح پر نقش و نگاري تصور ميكردند كه گاه توالي ساده صفحات تخت بود و گاه تركيب بندي سه بعدي يا فضاي منحني پيچيده‌تري. ( اوجهاي درخشان هنر ايران، ريچارد اتينگهاوزن و احسان يارشاطر، آگاه، 1379، ص 245-244) 
 
 كاخ چهلستون:در نظر اول چهل ستون ايوان ستوندار عالي قاپو است كه به زمين نزديك شده است. در اينجا نيز آب از طراحي جدا نميشود زيرا يك استخر مستطيل شكل بزرگ درست در مقابل ساختمان و در بخش اصلي قرار گرفته است، در حقيقت نام چهلستون ميتواند بعنوان بازي بصري تلقي گردد، زيرا نمايي با تعداد زيادي ستون در آب انعكاس يافته است. اين كاخ در شكل اوليه خود يك سالن مستطيل شكل را دربر داشت كه سقف آن بنا سه گنبد مجاور هم پوشيده شده بود. (معماري اسلامي، رابرت هيلن براند، شركت پردازش و برنامه ريزي شهري، 1379، ص 521)   كاخ هشت بهشت:با هشت بهشت سلسله طولاني كاخهاي صفوي به پايان ميرسد. بقول شاردن بعنوان يك مسافر كه سالهاي زيادي در اصفهان زندگي ميكرد و در معماري نيز صاحب نظر بود دربارة اين ساختمان بصورتي غزلوار گفته است: نميتوان انكار كرد هنگاميكه كسي در اين كاخ كه آشكارا براي طراوتهاي عشق ساخته شده است قدم ميگذارد و با ديدن اين اتاقها قلبش را غنا ميبخشد آنچنان تحت تأثير واقع ميشود كه اگر بخواهيم حقيقت را گفته باشيم بايد بگوييم كه با پشيماني و اندوه كاخ را ترك ميگويد. ( همان، ص 522)  
 
  - بازارها مجموعه بازار تاريخي اصفهان در امتداي از ميدان نقش جهان تا مسجد جامع كشيده شده و از نظر وسعت، ويژگيهاي معماري و رونق اقتصادي، از مهمترين بازارهاي تاريخي ايران محسوب ميشود. بخش اصلي اين بازار از آثار دوره صفوي – بويژه شاه عباس اول- است كه در دوره‌هاي بعدي با تغييرات و تعميراتي گسترش يافته است. با اين حال قدمت بازار اصفهان به سده‌هاي نخستين اسلامي بازميگردد كه در دوره‌هاي بعدي نيز از رونق و اهميت بسياري برخوردار بوده است. مجموعه بازارهاي اصفهان امروزه مشتمل بر سردر و جلوخان، راسته‌هاي متعدد اصلي و فرعي، چهارسوها، سراها و تيمچه‌ها و بازارچه‌هاي بسياري است كه در بافت خود داراي بناهاي تاريخي ارزشمند زيادي چون مساجد، مدارس، حمامها و .... ميباشد. بخشهاي اصلي مجموعه بازار تاريخي اصفهان عبارتند از: سردر قيصريه، بازار قيصريه، بازار سماورسازها، بازار زرگرها، بازار تفنگ سازها، بازار عربان، بازار درخت سوخته، بازار نيم آورد يا در تالار، بازار گلشن يا جارچي باشي، بازار چهارسو و از بازارهاي اطراف ميدان نقش جهان، بازار عليقلي آقا، بازار مسگرها و تركش دوزها، بازار رنگرزها، و بازارچه مقصودبيك و بازارچه بلند يا شاهي در خيابان چهارباغ  سردر قيصريه:سردر و جلوخان بازار در ضلع شمالي ميدان نقش جهان و روبروي سردر مسجد امام قرار گرفته و از آثار شاه عباس اول صفوي است. بازار قيصريه يا شاهي:اين بازار در پشت سردر قيصريه واقع گرديده و كار ساختمان آن در سال 1029 ه.ق. توسط شاه عباس اول صفوي به پايان رسيده است. سراي لَله بيك:اين بنا توسط محب علي بيك لَله ساخته شده و در آن زرگران و جواهرفروشان و مرواريد فروشان و در حجره‌هاي بالاي آن بزازان و پارچه فروشان هندي مشغول بكار بودند. بازار سماورسازها يا مثقالي فروشها:اين بازار نيز از آثار دوره شاه عباس اول صفوي است كه داراي چهارسوي بي نظيري بنام چهارسوي كرباس فروشها با حوضي به سبك صفوي در ميانه آن است. از اينجا به وسيله بازار كوچكي به چهارسوي چيت سازها ميتوان رسيد. وجه تسميه مثقالي فروشها به جهت فروش پارچه‌هاي گرانبهاي زربفت به مثقال بوده است. بازار زرگرها:از آثار دوره شاه عباس اول و ساخته‌هاي محب علي لَله بيك است. اين بازار از چهارسوي كرباس فروشها به بازار قهوه كاشيها منتهي ميشود. بازار تفنگ سازها:از آثار عهد شاه عباس صفوي است كه از در سراي مخلص به بازار سماورسازها منتهي ميشود و بازار منشعب آن بازار چخماق سازها نام دارد. بازار عربان:از قديميترين بازارهاي اصفهان بشمار مي‌آيد و بناي اوليه آن به دوره سلجوقي و حتي قبل از آن برميگردد.  بازار درخت سوخته:اين بازار مقابل بازار عربان و در دنباله آن قرار گرفته و از قديميترين بازارهاي اصفهان است. بازار "در تالار" يا نيم آورد:اين بازار از بازار پا درخت تا چهارسوي معروف به " درباغ قلندرها" امتداد داشته و همانند بازار درخت سوخته و عربان از بازارهاي قديمي اصفهان و مربوط به قبل از دوره صفوي است.   بازار گلشن يا جارچي باشي:اين بازار از چهارسوي باغ قلندرها تا بازار چهارسو امتداد يافته و از آثار دوره صفويه است.  بازار چهارسو:اين بازار از بازار گلشن تا چهارسوي شاه در مجاورت مدرسه ملا عبدا... امتداد يافته و از آثار دوره صفوي است.بازارهاي اطراف ميدان نقش جهان:در اطراف ميدان نقش جهان تعدادي بازار و بازارچه وجود دارد كه به تعدادي از آنها اشاره ميشود: بازار عليقلي آقا كه بهمراه مسجد و حمامي زيبا در سال 1122 ه.ق. در دوره شاه سلطان حسين صفوي توسط عليقلي آقا – از غلامان خاصه دربار- ساخته شده است. بازار مسگرها و تركش دوزها در جانب غربي ميدان و مقابل خيابان حافظ واقع گرديده و چهارسويي زيبا داشته كه خراب شده است. بازار كلاهدوزها و قنادها در طرفين سردر قيصريه قرار دارند.از بازارچه‌هاي معروف و قديمي اصفهان كه در دوره صفوي ساخته شده نيز ميتوان به بازارچه مقصودبيك واقع در گوشه جنوب شرقي ميدان و در امتداد بازار اصفهان و همچنين بازار بلند يا بازارچه شاهي اشاره كرد كه در خيابان چهارباغ و ضلع شمالي مدرسه چهارباغ واقع گرديده است. . براي اطلاع بيشتر به دايره‌المعارف بناهاي تاريخي ايران در دورة اسلامي / 4، بناهاي عام‌المنفعه، كاظم ملازاده-مريم محمدي، حوزه هنري، تهران 1379  - آسيابها- آسياب چهارسنگ، ناژوان- آسياب حاجي، ناژوان- آسياب پيشه، محله مارنان (معماري ايران، محمديوسف كياني، جلد دوم) - خانه‌هاي قديمي
- خانه غفوري، صفوي، مساحت تقريبي 1800 مترمربع
                                                                      خانه خوشنويس، محله جماله، صفوي، مساحت تقريبي 1100 مترمربع 
 
 
                                                                 خانه حقيقي، زنديه، مساحت تقريبي 1000 مترمربع   
 
                           خانه قدسيه، محله جماله، صفوي، مساحت تقريبي 1330 مترمربع                                         خانه مجتهدزاده، احمدآباد- كوي خواجه نظام‌الملك، قاجار، مساحت تقريبي 1300 مترمربع          
                                     -        خانه شهشهاني، محله شهشهان، قاجار، مساحت تقريبي 650 مترمربع                                         (خانه ايراني، جاسم غضبانپور، انتشارات تيس، 1380) يكي ديگر از مناطق ديدني اصفهان قلعه بياضه ميباشد: اين بنا در منطقه خوروبيابانك قرار گرفته كه بدليل كويري بودن منطقه زيبايي آن دوچندان شده است. اين قلعه در روستاي بياضه در 45 كيلومتري شهرستان خوروبيابانك واقع شده است. اين قلعه 5 طبقه بوده و ظاهراٌ متعلق به دوره ساساني ميباشد. 


      Email us : [e-mail]   NastoohCMS

چگونه امامزاده‌های ایران ۷ برابر شد ؟

سودجویان با این حربه تكراری كه امام موسی كاظم (ع) فرزندان زیادی دارند و كمتر كسی به نسب شناسی مقبره مذكور شك می كند یك مقبره را به دو نفر افزایش داده و این قبور را به عنوان دختران امام موسی كاظم (ع) - دقت شود با یك واسطه - معرفی می كنند.

سودجویان با این حربه تكراری كه امام موسی كاظم (ع) فرزندان زیادی دارند و كمتر كسی به نسب شناسی مقبره مذكور شك می كند یك مقبره را به دو نفر افزایش داده و این قبور را به عنوان دختران امام موسی كاظم (ع) - دقت شود با یك واسطه - معرفی می كنند.

استان اصفهان به دلیل شرایط آب و هوایی و تعدد مناطق روستایی یكی از پر امامزاده ترین استان های كشور پس از استان های شمالی كشور محسوب می شود. تنها در یكی از شهرستان های این استان به نام خوانسار حدود ۵ امامزاده وجود دارند كه دو تن از آن ها دو سال پیش یعنی در سال ۸۸ طی اتفاقی نادر كشف شدند!

امامزادگان دروغین چند ماه قبل/ پیش از گنبد و بارگاه!

به گزارش «سیاست نامه»، ماجرا از آنجا شروع می شود كه شركت گاز این شهرستان در حفاری های خود برای عملیات گازرسانی در یك خیابان به مقبره ای قدیمی با تخته سنگ های بزرگ بر می خورد و همین شروع قصه ها، رؤیاپردازی ها و خواب های دیده و ندیده برخی اهالی ساده لوح و البته افراد سودجوی منطقه می شود.

پس از این حادثه بدون كوچكترین اجازه از نهادهای دولتی برخی افراد شروع به ساختن بارگاه و نصب تابلو در منطقه می كنند. این در حالی است كه مقبره مذكور در وسط یك محله مسكونی و خیابان با عرض كم قرار دارد. سودجویان با این حربه تكراری كه امام موسی كاظم (ع) فرزندان زیادی دارند و كمتر كسی به نسب شناسی مقبره مذكور شك می كند یك مقبره را به دو نفر افزایش داده و این قبور را به عنوان دختران امام موسی كاظم (ع) - دقت شود با یك واسطه - معرفی می كنند به این امید كه مردم در نهایت از این كه دو فرزند دیگر این امام معصوم كشف شده اند ابراز شادمانی می كنند، در حالی كه همان طور كه ذكر شد پیش از این ۵۰۰۰ امامزاده دیگر به همین طریق در كشور ایجاد شده اند!

ذكر این نكته خالی از توجه نیست كه مردم روستاهای ایران به طور معمول قبرستان منظم و مشخص بسان آنچه كه امروز تحت نظارت سازمان های دولتی شاهد هستیم نداشتند و معمولاً قبرستان های متعدد در نقاط مختلف روستاها حفر می شد و مردم مردگان خود را در محلی نزدیك به محل سكونت خود دفن می كردند. قبر مذكور نیز در كنار مقبره های متعدد دیگر در همین خیابان قرار دارد. با این نگاه هر كدام از مقبره ها می توانستند مستعد بروز یك امامزاده باشند!

بنا بر یك تفكر غلط عمومی كه تصور می شود میزان استقبال از چنین مكان های مذهبی تقلبی دلالت بر صحت، مشروعیت و قانونی بودن آن است، پخش شایعه كشف امامزاده جدید در شهرستان خوانسار باعث شد تا مردم هر چند برای كنجكاوی به این مكان رجوع كنند و این گونه امامزاده تقلبی شلوغ جلوه نماید و البته مشروع. در همین میان تابلوی امامزاده جدید توسط اهالی محل در خیابان اصلی جهت راهنمای گردشگران و زوار نصب می شود و كوچكترین برخوردی نیز با آن نمی شود.

همه این اتفاقات در حالی طی دو سال می افتد كه اداره اوقاف این شهرستان به رغم همه تأكیدات مقام معظم رهبری مبنی بر مبارزه جدی با جهل و خرافات در كشور، تنها موضع سكوت اختیار می كند. از طرف دیگر حوزه علمیه بزرگ این شهرستان متعلق به مرحوم آیت الله ابن الرضا خوانساری و آستان قدس رضوی در پی درخواست برخی دلسوزان منطقه جهت مشخص شدن انساب و شجره نامه فرد مذكر صحت این امامزاده را تأیید نمی كنند و از دروغین بودن آن خبر می دهند.

نكات جالب دیگر در این رابطه خواب دیدن های فراوان خانه های اطراف در مناقب این امامزاده ها و نصب زیارتنامه بر سر قبور آنهاست و سنگی كه در اثر حفاری از زیر زمین در آورده شده و به گوشه ای انداخته شده است. برخی از افراد با نقل اینكه از این سنگ خون جوشیده است بر سر آن نشسته و دعا می خوانند و سنگ را می بوسند كه یكی از تصاویر را در عكس بالا می بینید.
باید دید بالاخره چه زمانی سازمان اوقاف اعتقادات مردم را ارجح بر منافع خود می‌كند.

امامزادگان دروغین در حال شكل گیری گنبد و بارگاهشان

 

تابلو مرقد مطهر دختران! حضرت موسی بن جعفر(ع)

 

                       نوشته شد توسط مهدی چوپانی قارنه

چگونه امام علی را بشناسیم؟

چگونه امام علی را بشناسیم؟ -->

---

شناخت علی «ذهنیت» است،

و حب علی، «احساس» است،

اما تشیع علی، «عمل» است.

نباید «تشیع» علی را با «تملق» علی اشتباه گرفت.



غیر از هزاران درس که از سخن علی، سکوت علی، عمل علی، جهاد علی، اندیشه علی و ... می توان آموخت، سه درس دیگر باید از علی آموخت

1- درسی که باید از «خاندان علی» آموخت

2- درسی که باید از «جبهه دوستان علی» آموخت

3- درسی که باید از «جبهه دشمنان علی» آموخت

چهره های پلید دشمنان است که چهره پاک علی را نمودار می کند. چنانکه توحید را کسی می فهمد که بداند شرک چیست


یکی از ابعاد بسیار باشکوه و آموزنده زندگی علی، رفتار علی با دشمنان خود اوست.

نمی توان به راستی از حق سخن گفت و باطل را کاری نداشت.

باطل به تو کار خواهد داشت!

نمی توان به دوستی از علی سخن گفت و به معاویه کار نداشت.

معاویه به تو کار خواهد داشت...

حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله

حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله تازه کردن چاپ آنچه به اینجا پیوند دارد... دین اجداد پیامبر اکرم آثار دشمنی با امام علی علیه السلام آثار دوستی حضرت علی علیه السلام آثار نپذیرفتن ولایت علی علیه السلام فضایل امام علی از زبان پیامبر آثار ولایت امام علی علیه السلام آثار ولایت امام علی علیه السلام ـ همراهی با پیامبر در بهشت کعبه آثار پیروی از علی علیه السلام آخرین دیدار امام حسین «ع» با برادر آخرین وصیت حضرت علی علیه السلام آداب زیارت آثار دوستی خدا و پیامبر اکرم حکم ازدواج با همسران پیامبر اکرم وجوب پیروی از پیامبر اکرم آداب پس از تولّد دلیل بلند بودن موی پیامبر اکرم آسیب نرساندن آتش به امام باقر علیه السلام آغاز مبارزات امام حسین علیه السلام در روز عاشورا آفرینش نور اهل بیت علیهم السلام محمد « ص » برگرفته از نام های خداوند پیامبر اکرم و ارسال سفیر به سرزمین های مجاور امام سجاد علیه السلام و واقعه دهشتناک حرّه گریه فاطمه علیهاسلام در سوگ پیامبر اکرم آمنه بنت وهب آگاهی به علوم قرآنی توسط پیامبر آگاهی خلفای پس از پیامبر اکرم به حقانیت امامان آیه ای که تنها امام علی علیه السلام به آن عمل کرد آیین ملائکه و دوستی علی علیه السلام ابلاغ سلام پیامبر به اصحاب کهف توسط امام علی علیه السلام ابلاغ پیام برائت از مشرکان توسط علی علیه السلام ابو امامه باهلی ابو امیه حذیفه بن مغیره مخزومی ابواء ابوالهیثم بن تیهان ابوطالب نور علی و پیامبر پیش از خلقت نامه امیرالمؤمنین علیه السلام به دستگاه خلافت اثر غذای حلال یا حرام اجداد پیامبر اکرم آگاهی ائمه از قرآن احتجاج امام حسین علیه السلام با حر و لشگریانش احداث مسجد در کوفه به امر امام مهدی علیه السلام امام مهدی علیه السلام و نام های سه گانه معصومین و اخبار غیبی پیامبر اکرم و پیشگویی شهادت حضرت رضا علیه السلام اختیار امام علی علیه السلام در طلاق زنان پیامبر اذان گفتن بلال روز فتح مکه ارائه اعمال شیعیان به پیامبر اکرم و ائمه معصومین ارتباط با برزخ ارزش احترام به فرزندان فاطمه علیهاسلام نقش امام علی علیه السلام در زندگی مشترک بهشتیان امام سجاد علیه السلام از نگاه امام صادق علیه السلام اسامی اعضای دارالندوه « مجلس شورای مکه» در آخرین تصمیم گیری حمایت پیامبر اکرم از حکم امام علی علیه السلام در یمن اسباب بازی های دوران نوزادی استحباب انگشتر عقیق استدلال قرآنی بر اینكه حسنین فرزندان پیامبرند استقبال مردم مدینه از پیامبر اکرم اسلام آوردن راهب در پرتو نورانیت کودک اسلام و دستورات آن تنها به معصومین سپرده شد اشتیاق جابر برای ملاقات با امام باقرعلیه السلام اشتیاق ملائکه برای دیدن امام علی علیه السلام اشعار امام حسن علیه السلام اشعار دعبل اصول بینش سیاسی امام سجاد علیه السلام اطاعت از علی علیه السلام اطاعت از پیامبر اکرم و خداوند است اطاعت از امام علی علیه السلام اطاعت از خداوند اطعام امام موسی كاظم «ع» در ولادت فرزند اطعام امام موسی کاظم «ع» در ولادت فرزند امام کاظم علیه السلام و شادمانی در ولادت فرزند اطلاع حضرت رضا «ع» از چگونگی شهادت خود اطلاع امام رضا علیه السلام از شهادت خود اطلاع عمر و ابوبكر از تدفین حضرت فاطمه سلام الله علیها اعتراض به رد فدك و جواب عمر بن عبدالعزیز برتری امام علی بر سه پیامبر اولوالعزم اعتراف انبیاء به امامت علی علیه السلام اعتراف حسن بصری به فضایل امام علی علیه السلام اعتراف شیطان به پاکی نطفه دوستان علی علیه السلام اعتراف عمر به سه فضیلت امام علی علیه السلام اعتراف معاویه به اعلم بودن حضرت علی علیه السلام پیامبر اکرم و اعزام خالد بن ولید به سوی دومه الجندل اعلام حمایت اصحاب امام حسین علیه السلام در کنار خیمه ها آفرینش فرشتگان از نور امام علی علیه السلام پیامبر اکرم و دایه های متعدد امام کاظم علیه السلام و افشاگری چهره خلیفه عباسی اقدام شخص هارون برای ترور امام موسی كاظم علیه السلام اقدام شخص هارون برای ترور امام موسی کاظم علیه السلام ام حبیبه (رمله دختر ابوسفیان) امام حسن درآیه تلقی كلمات امام حسن علیه السلام و آیه تلقی کلمات امام حسن علیه السلام در دوران خلافت پدر امام حسن علیه السلام در زمان رسول خدا صلّی الله علیه وآله وسلّم امام حسن علیه السلام مصداق اولی الامر امام حسن علیه السلام مظهر آیه تطهیر امام حسن علیه السلام و آیه ذوی القربی امام حسین در قرآن امام حسین در قرآن - غافر : 7 گفت و گوی امام حسین علیه السلام با حر امام سجاد علیه السلام در کنار قتلگاه کربلا امدادهای غیبی برای سپاه امام مهدی علیه السلام _ ترس امر پیامبر به دوستی حسنین علیهماالسلام امربه معروف و نهی از منكر - صرف مال در غیر راه خدا امربه معروف و نهی از منکر - صرف مال در غیر راه خدا امام علی علیه السلام از زبان پیامبر امیرالمؤمنین، لقب اختصاصی امام علی علیه السلام انتخاب دایه حضرت محمد - ص پیامبر اکرم و انتصاب اسامه بن زید به فرماندهی لشگر اسلام معاف کردن قنفذ از پرداخت جریمه پیامبر اکرم و انجام عمره پس از تقسیم غنائم حنین اندوه فاطمه علیهاسلام در رحلت پدر مقدمات ولادت حضرت زهرا علیهاسلام انفاق فاطمه علیهاسلام از زیورآلات انفاق فاطمه علیها سلام به صیاد انفاق فاطمه علیهاسلام به شیخ فرتوت انفاق امام علی علیه السلام در میان فقیران اولین سخنرانی امام حسن علیه السلام در حكومت اولین سخنرانی امام حسن مجتبی پس از شهادت امام علی علیهماالسلام نماز ظهر، اولین نماز پیامبر اکرم اولین نماز جمعه پیامبر اکرم در مدینه امام باقر علیه السلام و معجزه شمش طلا فتنه های شیطان در زمان ظهور امام مهدی علیه السلام ایمان فاطمه علیهاسلام امام علی علیه السلام، باخبر از همه حوادث تا روز قیامت جایگاه امام حسین علیه السلام با رسول خدا در عرش امام سجاد علیه السلام و زمامداران اموی بازگشت حضرت سجاد -ع- به مدینه رابطه درجات دوستی حضرت علی(ع) با درجات ایمان بت شکنی امام علی علیه السلام در روز فتح مکه بحیراء راهب نصرانی امام علی علیه السلام، دریایی خروشان و خورشیدی درخشان برادری میان پیامبر و حضرت علی علیه السلام برتری بنی هاشم نسبت به بنی عباس برتری امام علی علیه السلام بر همه اوصیاء برترین مرد جهان هستی برترین ستایش از امام علی علیه السلام در قرآن برترین وصی نزد خداوند برخورد تربیتی با علی بن یقطین برخورد حكیمانه با دشمن امام کاظم علیه السلام و برخورد حکیمانه با دشمن پاسخ بزرگوارانه امام حسین علیه السلام فضایل امام علی علیه السلام از زبان پیامبر اختیار امام حسن علیه السلام در استفاده از بیت المال در زمان صلح بركت برنامه الهی زندگی امام موسی كاظم علیه السلام برنامه الهی زندگی امام موسی کاظم علیه السلام نام اهل بیت پیامبر بر سر در بهشت امام علی علیه السلام و بریدن دست دزد و شفاى او امام علی علیه السلام و بزرگترین درِ خدا بزرگترین فضیلت امیرالمؤمنین علیه السلام در قرآن بسیج نمودن مردم كوفه تاویل آیه 9 سوره صف به امام مهدی علیه السلام بنی نضیر امام علی علیه السلام بهره مند از علوم پیامبر اکرم امام علی علیه السلام، بهره مند از پنج ششم علم الهی بیت المال بیست ویژگی برتر پیامبر قبل از بعثت امام صادق علیه السلام و شفای یونس بن عمار بیناكردن شخص كور امام باقر علیه السلام و بینا کردن مرد نابینا تأثر امام صادق در شهادت زید پیروی امام علی علیه السلام از پیامبر اکرم در غذا خوردن تاریخ ولادت امام علی علیه السلام تایید ائمه به روح القدس معجزه امام رضا علیه السلام در تبدیل خاک به طلا تبریک تولد امام حسین به حضرت زهرا علیهماالسلام تجسم ملائكه تجسم ملائکه تجلیل پیامبر از امام علی علیه السلام در فتح مکه تحریم همه مستی آورها « مسکرها » توسط پیامبر - ص تحقیقی درباره ازدواج های حضرت خدیجه معجزه اندوه فاطمه زهرا پس از رحلت پیامبر امام سجاد علیه السلام و تربیت شاگردان برجسته مسلمانان صدر اسلام ترك امر به معروف و نهی از منكر در عهد غیبت ترّحم عزرائیل بر دوستان امام علی علیه السلام ترک امر به معروف و نهی از منکر در عهد غیبت تسبیح پیامبر اکرم و امام علی علیه السلام پیش از ولادت تسبیح و تکبیر جام بهشتی در دست علی علیه السلام تسبیحات حضرت زهرا علیهاسلام تشخیص موی مبارك رسول خدا تشریح مرزهای سیاسی فدك غزوه الکدر دعای مستجاب امام هادی علیه السلام تعریف های رسول خدا «ص» از امام حسن علیه السلام پیامبر اکرم و ستایش از حسنین علیهم السلام تعویذ حسنین توسط پیامبر اکرم امام علی علیه السلام در روز قیامت جنگ حنین - تقسیم غنائم تقسیم كار بین امیرالمومنین و فاطمه علیهاالسلام تقسیم کار بین امام علی و فاطمه علیهماالسلام تقوی؛ملاك برتری تقوی؛ملاک برتری تكرار رساندن سلام رسول خدا به امام باقر علیه السلام تكلم به زبان فارسی تكلم های غیر معهود تلاش ابوذر برای رسیدن به لشگر اسلام در جنگ تبوک تلاش خلیفه در قتل امام كاظم علیه السلام تلاش در اختفای دستگیری امام موسی كاظم علیه السلام پنهان کردن دستگیری امام کاظم علیه السلام تناقض اعمال ابوبكر در غصب فدك ابوبکر و توقیف فدک امام علی علیه السلام و توبیخ شریح قاضی توصیه های پیامبر به امام علی و فاطمه علیهما السلام تکرار رساندن سلام رسول خدا به امام باقر علیه السلام امام کاظم علیه السلام و سخن گفتن به زبان فارسی سخن گفتن پیامبر اکرم پس از ولادت تکلم های غیر معهود در زمان پیامبر اکرم و امامان قبیله ثقیف جابر بن سمره امام علی علیه السلام و مسلمان کردن همسفرش جانبازی در راه رسول خدا صلی الله علیه واله غزوه تبوک - جانشینی امام علی علیه السلام اعتراف عمر بن خطاب به حقانیت علی علیه السلام جایگاه عمر بن عبدالعزیز در محكمه وجدان جایگاه عمر بن عبدالعزیز در محکمه وجدان مقام والای امامان و شیعیان سخن گفتن جبرئیل با امام حسین علیه السلام در گهواره جبرئیل علی علیه السلام را امیرالمؤمنین می داند جبرئیل، خادم اهل بیت جزای ترساننده فاطمه علیهاسلام جعده بنت اشعث جلوگیری عمر از اهانت به امام علی علیه السلام جنگ خندق و قتل قهرمان کفار به دست امام علی علیه السلام جنگ خیبر شباهت امام مهدی علیه السلام با ذوالقرنین جهیزیه فاطمه علیها سلام ولایت امام علی علیه السلام و جواز عبور از صراط حتمی بودن حکومت امام مهدی علیه السلام در بیان معصومین علیهم السلام حجاب در روایات امام رضا علیه السلام و حفظ آبروی شیعه خراسانی حجرالاسود امام باقر علیه السلام و پاسخ درباره اختیارات پیامبر اکرم امام رضا علیه السلام و حدیث سلسلة الذهب حدیث كساء حدیث لوح جابر حدیث کساء حرمت مؤمن حرمت ماه محرم و جنگ یزید با امام حسین علیه السلام حرکت امام مهدی علیه السلام به سوی مدینه امام حسین علیه السلام، حرکت دهنده امت درختانی در بهشت به نام حسن و حسین حضرت امام موسی كاظم علیه السلام حضرت امام موسی کاظم علیه السلام نفرین امام رضا علیه السلام در حق حمید بن مهران رستگاری با ولایت حضرت علی علیه السلام حضرت علی علیه السلام وجه الله است حضور ملائكه در خدمت حضرت حضور ملائکه در خدمت حضرت حقوق كارگر حقوق کارگر حكومت اسلامی حل مشكلات مؤمنان حمله عمومی درجنگ بدر حوادث سفر شام مناجات امام سجاد علیه السلام در مسجد کوفه خبر حضرت رضا علیه السلام از شهادت خود حفظ آبروی فقیر برخورداری پیامبر اکرم از دارایی همه پیامبران حضرت خدیجه اولین زن مسلمان حضرت خدیجه در مرگ فرزندش خزانه دار دانش پیامبر خشم آتش جهنم بر دشمنان امام علی علیه السلام خشم فاطمه علیهاسلام بر ابوبكر خشم فاطمه علیهاسلام خشم پیامبر به خاطر آن حضرت خشم پیامبر در حمایت از علی علیه السلام رضایت موجودات در دوران حکومت امام مهدی علیه السلام خطاب پدر به رسول خدا خطبه ازدواج پیامبر - ص - و خدیجه خطبه امام سجاد علیه السلام در مدینه خطبه امام حسین علیه السلام در روز عاشورا خطبه امام حسین علیه السلام و سخنان اصحاب خطبه حضرت زینب در مجلس یزید خطبه امام حسین علیه السلام در مذمت بنی امیه خطبه فاطمه « دختر امام علیه السلام » در کوفه خطبه فدك خطبه فدک خلقت عالم به بركت وجود چهارده معصوم خلیل و دوست رسول خدا صلی الله علیه و آله نجات پیامبر از نقشه منافقان در تبوک وفات زینب دختر پیامبر صلی الله علیه و آله در مدینه خواستگاری از فاطمه علیهاسلام خوشرفتاری عمر بن عبدالعزیز با فرزندان فاطمه علیهم السلام خون خواهی از قاتلان حضرت خونخواهی از طرفداران قاتلین امام حسین - انعام : 164 خونخواهی از قاتلان امام حسین علیه السلام دارا بودن فضائل پیامبران گفتگوی امام سجاد علیه السلام با یزید دحیه کلبی پیامبر اکرم در خانه ابو ایوب انصاری در خانهء پیامبر در کودکی سخن پیامبر اکرم به امام حسین علیه السلام در کودکی در شهر علم در طواف مسجد الحرام امام علی علیه السلام و توبه مرد گناهکار درختی در آسمان ویژه دوستان امام علی علیه السلام درخشان چون ستاره در آسمان درخواست پیامبر برای نوشتن متنی هدایت بخش درود خدا و جبرئیل بر حضرت خدیجه دریافت خبر وحی توسط پیامبر دفاع امام علی علیه السلام از پیامبر اکرم جبرئیل و آموزش وضو به پیامبر دشمنان اهلبیت علیهم السلام با دجال دشمنی ابو جهل با محمد « ص » از نوجوانی دشمنی با علی علیه السلام با دوستی پیامبر ممکن نیست امام رضا علیه السلام و اجابت دعای باران دعای رسول خدا در شب عروسی دعوت امام « ع » از بزرگان بصره پیامبر اکرم و دعوت قبایل به اسلام پاسخ امام علی علیه السلام به عمر درباره حجرالاسود روز شمار زندگی فاطمه علیهاسلام دلیل امامت ائمه علیهم السلام ده نام پیامبر اکرم دو انگشتر پیامبر اکرم دور کننده منافقان از حوض کوثر دیدار فرشتگان با حضرت محمد « ص » در اولین لحظه های تولد دیدار پیامبر پس از عروسی نامه پیامبر اکرم به خسرو پرویز، پادشاه ایران رؤیای امام حسین علیه السلام در شب عاشورا رابطه علی علیه السلام با پیامبر رازگویی خداوند با علی علیه السلام در جنگها رایحه بهشتی زهرا علیهاسلام رباب رساندن سلام رسول خدا به امام باقر علیه السلام رسول خدا «ص» و تربیت امام حسن علیه السلام رسیدگی حضرت خدیجه به حضرت علی علیه السلام در کودکی رضا و تسلیم در برابر خداوند رضایت فاطمه از همسری با امام علی علیه السلام رطب دادن درخت خرمای خشكیده اعجاز امام حسن علیه السلام معجزه امام حسن علیه السلام درباره درخت خرما امام صادق علیه السلام و رعایت حقوق دیگران رفتار پیامبر با دوستان خدیجه رفتار پیامبر با یاران رفتار پیامبر با مردم رسیدگی پیامبر به مردم رهایی از اضطراب روز قیامت با ولایت امام علی علیه السلام امام جواد علیه السلام و رهایی بخشیدن زندانی روابط مردم در آخرالزمان روز سوم ولادت امام زمان عج روی گردانی امام علی علیه السلام از عقیل در جنگ بدر احیای روح عبادت و عدالت در زمان امام مهدی علیه السلام زفاف امام علی و فاطمه علیهماالسلام عرفات زندگی مومن وكافر در دنیا و آخرت پاسخ امام حسن علیه السلام به طعنه مرد یهودی زندگی نمونه امام علی و فاطمه زهرا علیهماالسلام زهد فاطمه علیهاسلام زیبائی و شباهت امام حسین علیه السلام به پیامبر خدا سؤال ابوجارود از امام باقر علیه السلام تسلیت جبرئیل به پیامبر اکرم ستایش رسول خدا از ابوطالب سخاوت وجود امام حسن علیه السلام نشانه های امامت امام جواد علیه السلام؛ سخن گفتن عصا امام مهدی علیه السلام پس از ولادت سخنان ابوبكر بعد از خطبه فدك سخنان ابوبکر بعد از خطبه فدک ولادت فاطمه علیهاسلام سخنان امام مجتبی علیه السلام پس از شهادت پدر سخنان حضرت پس از شهادت امیرالمومنین امام جواد علیه السلام و سخن گفتن در کودکی سخنرانی پیامبر در مسجد الحرام پس از فتح مکه سدرة المنتهی سرانجام دعبل سرنوشت فدك در طول تاریخ خلفا سرنوشت فدک در طول تاریخ خلفا سریه بئر معونه سعادت واقعی در پرتو پیروی از معصومین آخرین سفارش پیامبر در مسجد سلام فرشتگان بر علی علیه السلام در شب بدر سن پیامبر - ص - و خدیجه هنگام ازدواج سه نوشته بر شمشیر پیامبر اکرم سهل بن حنیف انصاری سوالات ابرش كلبی سیده النساء امام سجاد علیه السلام در مجلس یزید شادمانی مؤمنین از هنگام مرگ تا عبور بر صراط یاران امام حسن علیه السلام شب قدر شباهت با پیامبران شجاعت امام حسن علیه السلام شخصیت جناده بن ابی امیه شخصیت و موقعیت مختار، میزبان مسلم شركت امام حسن علیه السلام در مسائل اجتماعی شركت در عمل كارگران کمک امام باقر علیه السلام به خدمتکاران شریک علم و دانش پیامبر شعر و شاعری در اسلام شفاعت شفاعت فاطمه از شیعیان شكر شكست صحنه سازی هارون شكستن ابهت هارون در حج شكسته شدن حرمت انسان امام باقر علیه السلام و شناخت شیعیان شهادت امام رضا علیه السلام از زبان اباصلت هروی عمرو بن قرظه و شهادت در کربلا شهادت “حجر الاسود” به امامت و وصایت امام چهارم علیه السلام نبرد موته امام کاظم علیه السلام و شکست هارون امام کاظم علیه السلام و شکستن ابهت هارون در حج شیعه حقیقی صبر در فرهنگ اسلام صحبت كردن از روی دلیل صحبت کردن از روی دلیل صحف ابراهیم پیامبر اکرم و اعزام علی علیه السلام به سوی یمن صلح حدیبیه خصوصیات ظاهری امام حسن علیه السلام ضرورت رعایت ظاهر با وجود علم باطنی طی الارض و خبرهای غیبی عالم برزخ عامر بن طفیل عامری عبادتهای توخالی عبدالعظیم حسنی عبدالله بن جبیر انصاری عبدالله بن عبدالمطلب عبدالله بن عمر عبور از صراط با ولایت علی علیه السلام عتبه بن ربیعه عثمان بن مظعون عدم رد فدك از سوی امیرالمومنین دلیل پس نگرفتن فدک توسط امام علی علیه السلام عدم شركت امام حسن علیه السلام در جنگها و فتوحات در زمان خلفاء ثلاثه خودداری امام حسن علیه السلام از شرکت در فتوحات خلفا عذاب زنان بدكردار عذاب زنان بدکردار عذاب جهنم برای منکرین ولایت امام علی علیه السلام عزاداری امام سجاد در شهادت پدر قبیله عضل عقیقه و ولیمه ولادت حضرت محمد - ص - توسط عبدالمطلب امام علی علیه السلام و لقب مرتضی علل ازدواج حضرت محمد - ص - با خدیجه علم ائمّه اطهار علیهم السلام علم امام امام رضا از زبان امام کاظم علیهماالسلام علی از زبان علی علی از زبان پیامبر علی اکبر و درخواست اجازه جنگ از پدر امام علی علیه السلام جداکننده میان حق و باطل است علی علیه السلام خورشید و ماه و ستاره درخشان است علی علیه السلام در قرآن - آل عمران : 103 علی علیه السلام در قرآن - زمر : 56 علی علیه السلام در قرآن - مومن : 8، شوری : 5 علی علیه السلام در قرآن - واقعه : 10 تا 15 علی علیه السلام مایه انس رسول الله علی علیه السلام نجات بخش پس از رسول خداست علی علیه السلام چون شب قدر است عماره بن ولید بن مغیره پیامبر اکرم و عمره قضا بیعت فرشتگان و پیامبر اکرم با امام مهدی علیه السلام عملكرد هدفمند رسول خدا در مساله ولایت علی علیه السلام عملکرد هدفمند رسول خدا در مساله ولایت علی علیه السلام عواطف رسول خدا «ص» به امام حسن علیه السلام عواطف رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم به امام حسن علیه السلام عکرمه بن ابی جهل عیادت ابوبكر و عمر از فاطمه علیهاسلام عیادت ابوبکر و عمر از فاطمه علیهاسلام عیادت زنهای مدینه از فاطمه علیهاسلام غایت آفرینش غذای بهشتی نامه پیامبر اکرم به مقوقس، حاکم مصر غزوه تبوک غزوه حدیبیه غزوه حنین غزوه ذات السلاسل فاطمه علیهاسلام در کنار بستر پیامبر اکرم فاطمه علیها سلام و دیگ جوشان فاطمه علیهاسلام در آستانه شهادت فاطمه علیهاسلام سبب خلقت افلاك فاطمه علیهاسلام سبب خلقت افلاک فاطمه و بی اعتنائی به دنیا فاطمه و حجاب فتح بیت المقدس توسط امام مهدی علیه السلام فدك1 فدك و تاریخ آن فدک فدک و تاریخ آن فراگیری احادیث و سخنان پیامبر فرجام نیک با دوستی حضرت علی علیه السلام فرزندان فاطمه، فرزندان رسول خدا هستند فرود فرشتگان به محفل یاد فضائل علی فرشته ای به صورت و نام علی مجهول بودن تاریخ ظهور - امیر مؤمنان فضائل امام علی علیه السلام از دید مأمون فضائل درخشان امام باقر علیه السلام فضائل امام علی علیه السلام از زبان عمر بن خطاب فضل بن شاذان و دلایل امامت امام علی علیه السلام فضیلت ماه رمضان قضاوت واقعی با دعای پیامبر قبر مطهر فاطمه علیهاسلام قبیله خزرج محبت ابوذر غفاری به امام علی علیه السلام كار و تلاش جسمانی امام هفتم كاملترین زنان عالم كثرت ازدواج ها، اتهامی ناروا كفویت و همسری با فاطمه علیها سلام كفویّت و همسری كلمات و سخنان آموزنده حضرت رضا علیه السلام كمالات ائمّه اطهار علیهم السلام كمك حضرت به یاران كمك رسانی امام حسن «ع» در محاصره پایانی عمر او كمیت، شاعر لقب "رضا" و علت آن لقب "عالم آل محمد" و علت آن نام لوازم شخصی پیامبر لیلة الهریر اعتراف مأمون پس از شهادت امام رضا علیه السلام مائده آسمانی ماجرای ظهور مسیلمه کذاب - پیامبر دروغین پیامبر اکرم و تأثیر قرآن مادر امام باقر علیه السلام مادر امام زمان « ع » بودن ماه رمضان ماهیت دشمنان علی علیه السلام در گروههای مختلف مناظره امام رضا علیه السلام با عالم سنی مناظره امام رضا علیه السلام با علی بن محمد بن جهم مباحثات امام رضا علیه السلام درباره امامت انس بن حارث و شهادت در کربلا یزید بن مغفل و شهادت در کربلا متن زیارت حضرت و فضیلت آن متن پیمان نامه با یهودیان محبت شدید رسول خدا به امام حسن محبت پیامبر به جابر پیامبر اکرم و معنای صفت یتیم در قرآن محو گناهان با دوستی حضرت علی علیه السلام مدت حکومت امام مهدی علیه السلام در بیان معصومین علیهم السلام مراسم تغسیل و تدفین فاطمه علیهاسلام مراسم تدفین امام حسن علیه السلام مرزهای سیاسی فدك مستحبات ولادت مسلم در قصر ابن زیاد حمایت حمزه بن عبدالمطلب از پیامبر اکرم مسلمان شدن عمرو بن جموح مسیلمه کذاب مشاهده ملائکه هنگام ارتحال پدر و برادر شورای جنگی پیامبر برای جنگ بدر مصافحه های مكرر معاذ بن جبل خزرجی معجزه نجات یكی از یاران معجزه نجات یکی از یاران پیامبر اکرم و معرفی امام حسین علیه السلام به مردم و خبر از شهادتش معنای « من کنت مولاه فعلی مولاه » معنای كوثر معنای کوثر مغیره بن شعبه امامت امام جواد علیه السلام در حدیث لوح مقام امام هادی علیه السلام مقام حضرت علی علیه السلام - در میان آل محمد مقام حضرت علی علیه السلام در پیشگاه خداوند مقام حضرت علی علیه السلام نزد حضرت خضر علیه السلام مقام علی از دیدگاه پیامبر مقام مادر امام جواد علیه السلام مقام همسر امام حسن عسگری علیه السلام از دیدگاه رسول الله صلی الله علیه و آله مقام و منزلت الهی اهل بیت پذیرش توبه حضرت آدم به واسطه اهل بیت علیهم السلام مقام و موقعیت والای فاطمه علیها سلام مقامات جابر بن عبدالله انصاری نزد پیامبر اکرم مقامات حضرت علی علیه السلام از دیدگاه پیامبر خدا صلی الله و علیه و اله مقامات پیامبران در پرتو ولایت امام علی علیه السلام مقدمات عروسی دومه الجندل ملائكه در خدمت فاطمه علیهاسلام ملاقات امام جواد علیه السلام با عبدالملک مناظره امام باقر علیه السلام با عبدالله معمّر لیثی مناظره امام باقر علیه السلام با حروری مناظره امام باقر علیه السلام با سالم مناظره امام باقر در حضور امام سجاد علیهماالسلام جایگاه حضرت خدیجه در بهشت منشور نبوی برای امام مهدی علیه السلام تورات مقام امام حسین علیه السلام از نظر پیامبر اکرم مذمت مهریه های سنگین موارد ولیمه مواسات علی علیه السلام با پیامبر مواعظ كوتاه و ارزشمند امام باقر علیه السلام نمونه ای از احادیث امام باقر علیه السلام مکه میوه های بهشتی اندوه حضرت زهرا پیش از ولادت امام حسین علیه السلام نام 82 سریه پیامبر اکرم به ترتیب زمانی نام علی نام علی علیه السلام بر کرسی و عرش نام نخستین مهاجران به مدینه نام ها : محمد، احمد - ص نام های پیامبر اکرم در کتب آسمانی نام و كنیه و القاب حضرت باقر علیه السلام نام، كنیه، القاب امام حسن علیه السلام نام، کنیه، القاب امام حسن علیه السلام نامه امیرالمومنین علیه السلام به ابوبكر نامه عبدالملک و جواب دندان شکن امام سجاد علیه السلام نامه پیامبر اکرم به نجاشی، حاکم حبشه نامه پیامبربه حاكم یمامه هوذة بن علی الحنفی توسط سلیط بن عمرو نامه پیامبر اکرم به حاکم یمامه نتیجه آزار فاطمه علیها السلام نجات از مكر هارونی نجات فرزند یكی از یاران امام هادی علیه السلام و نجات فرزند یکی از یاران رابطه امام سجاد علیه السلام با عبدالملک بن مروان سخن ابوذر درباره امام علی علیه السلام نشانه های ظهور امام مهدی علیه السلام از زبان امام باقر علیه السلام فتنه و آشوب در آخرالزمان نشانه های ظهور فساد نشانه های ظهور، شرابخواری نشانه های مردم در زمان غیبت نشر معارف و احكام و آداب اسلام در قالب احادیث امام کاظم علیه السلام و نشر معارف و احکام و آداب اسلام تصریح پیامبر و امام علی بر امامت امام حسن علیهم السلام تصریح امام کاظم بر امامت امام رضا علیهماالسلام نصایح امام باقر علیه السلام به عمر بن عبدالعزیز نصیحت امام رضا علیه السلام به مأمون نصیحت زهیر به سپاه یزید در کربلا نفرین مستجاب امام جواد علیه السلام در کاخ معتصم نفرین های مستجاب نقش انگشتر امام سجاد علیه السلام نماز در ادیان الهی و اسلام نماز امام جواد علیه السلام در خانه فاطمه علیهاسلام نمونه ای از فضائل فاطمه علیها سلام نمونه ای از كرامات فاطمه علیهاسلام کرامات فاطمه علیهاسلام نهضت علمی امام صادق علیه السلام نور پیامبر اکرم پس از ولادت پیامبر اکرم و ائمه علیهم السلام پیش از خلقت جهان نور خلقت فاطمه علیهاسلام نور علی در کنار پیامبر در پیشگاه خداوند شباهت پیامبر اکرم در هنگام ولادت به انبیا پیامبر اکرم و نپذیرفتن صدقه در کودکی نگاه به نامحرم نیروهای امام زمان عج هجرت فاطمه علیها سلام از مكه به مدینه هدایت مردم هدف فاطمه علیهاسلام از مطالبه فدك هدیه خداوند به علی علیه السلام بواسطه جبرئیل هدیه فرشتگان به دوستدار علی علیه السلام هشام بن عبدالملك هشام بن عبدالملک همدردی رهبران دینی با مردم همراه و همگام باپیامبر در قیامت اتمام حجت امام علی علیه السلام با مردم مدینه همراهی امام حسن علیه السلام با مادر همراهی فرشتگان با علی علیه السلام همراهی و همیاری جبرئیل و میکائیل به خاک سپاری امام حسن علیه السلام واقعه فخ واقفیه سفیر روم در مجلس یزید ولایت حضرت علی علیه السلام بر فرشتگان وداع امام رضا «ع» با كعبه وداع امام رضا علیه السلام با کعبه نمایندگان قبائل در مدینه برای پذیرش اسلام ورود فاطمه به بهشت ورود گروه تحقیق مسیحیان حبشه مناظره مأمون با اهل سنت درباره امام علی علیه السلام وصایت حالات مردم در آخرالزمان وصیت شفاهی حضرت فاطمه به امام علی علیه السلام وصیت كتبی به امیرالمومنین وصیتهای كوتاه فاطمه علیهاسلام دعای امام صادق علیه السلام برای سید حمیری، شاعر اهل بیت وظایف مشترك زن و شوهر وظایف مشترک زن و شوهر وفور نعمت ویژگی های برجسته خدیجه ویژگی های جسمانی پیامبر - ص - در کودکی ویژگی های دوران نوجوانی از زبان ابوطالب ویژگی های ظاهری پیامبر - ص - ویژگی های پیامبر اکرم در هنگام ولادت ویژگی های گفتاری و رفتاری پیامبر - ص - ویژگیهای امام در زمان ولادت ویژگیهای انحصاری ویژگیهای بیست و چهارگانه حضرت علی علیه السلام ماجرای مرگ ابراهیم فرزند پیامبر اکرم پاسخ امام هادی علیه السلام به متوكل امام علی علیه السلام و پاسخ به شبهه یهود پاسخ امام علی علیه السلام به چند معما پرده كعبه پرچم های سیاه از خراسان عمار بن سلامه و شهادت در کربلا زید، پسر خوانده پیامبر پوشش فاطمه در قیامت راهنمایی امام جواد علیه السلام برای پیدا شدن اموال پیروزی امام مهدی علیه السلام بر جهان وعده الهی در قرآن به اهل بیت علیهم السلام پیروی از معصومین پیروی از خداست پیشگویی های ولادت پیامبر اکرم پیش گویی هایی در باره حضرت محمد - ص - و گسترش اسلام حمل لواء حمد روز قیامت با نیروی الهی مأمون و پیشنهاد ولایتعهدی امام رضا علیه السلام پیشگویی شهادت و مظلومیت حضرت توسط پیامبر چهار افتخار امام علی علیه السلام پرچم های بهشتی در شب ولادت پیامبر اکرم کار و تلاش امام کاظم علیه السلام کارو تلاش درفرهنگ اسلام کرامت های حضرت محمد - ص - در زمان بارداری آمنه کرامت های دوران شیر خواری معجزات زمان ولادت پیامبر اکرم کعب بن زید انصاری کعب بن لوی کفویت و همسری با فاطمه علیها سلام کمالات ائمّه اطهار علیهم السلام امام کاظم علیه السلام و کمک به یاران کمک حوریان بهشتی در زایمان آمنه کمک حسنین به عثمان کمیت شاعر امام علی علیه السلام و حکم کودک سقط شده گ.دوران زندگی گریه فاطمه علیهاسلام در بیت الاحزان گریه امام حسن علیه السلام هنگام رحلت آخرین لحظات زندگی پیامبر و حضور امام علی علیه السلام گزیده ای از سخنان امام رضا علیه السلام گستردگی علم امام علی علیه السلام گفتگوی فاطمه علیهاسلام با ابوبكر گفتگوی فاطمه علیهاسلام با ابوبکر گفتگوی امام علی علیه السلام با عمر درباره فدک گلابی از بهشت پیامبر اکرم و تفسیر واژه گمگشته در قرآن امام علی علیه السلام و نیکی به شخص نیازمند پیامبر اکرم و پاکسازی کعبه از بت ها پس از فتح مکه یارانی که صحابه پیامبر بودند یس - یاسین یكی از بزرگان واقفیه یکتا پرستی آمنه یکی بودن آئین وحسب با پیامبر ثواب زیارت حضرت رضا علیه السلام حکم امام علی علیه السلام درباره فرزندی که پدرش معلوم نبود امام علی علیه السلام و کشتن تکذیب کننده پیامبر اکرم اقدامات فرهنگی - گسترش عدالت انتقام از دشمنان خدا و پیامبر - امام صادق علیه السلام امام صادق علیه السلام و پوشیدن لباس آراسته حضرت امام محمد جواد علیه السلام جایگاه رفیع امام جواد علیه السلام مصعب بن عمیر نام 27 غزوه پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم به ترتیب زمانی جبرئیل و خبر شهادت امام حسین علیه السلام قبل از ولادت چوب خیزران یزید بر صورت امام حسین علیه السلام پیروزی اسلام و نابودی شرک در دوران امام مهدی علیه السلام امام علی علیه السلام؛ اولین مؤمن به خدا پیامبر اکرم و دستور انهدام بت خانه ها پس از فتح مکه سکونت امام مهدی علیه السلام در مسجد سهله وصایت حضرت علی علیه السلام در کتب پیامبران غزوه بدر صغرا، بدر دوم، بدر کوچک ندای شهادت امام حسین علیه السلام در هنگام ولادت پیامبر اکرم و معرفی حضرت علی علیه السلام به عنوان جانشین ریحانه رسول خدا حضرت خدیجه علیهاسلام اسم اعظم پیوستن زهیر به کاروان کربلا اعتراف عمر به برتری ایمان علی علیه السلام علی علیه السلام در قرآن - یونس : 63-64 حضرت امام رضا علیه السلام حدیث ثقلین فتنه ابن زبیر فرزندان پیامبر اکرم از حضرت خدیجه فرزندان فاطمه علیهاسلام قیس بن سعد بن عباده ایمان و نفاق سپاه مسلمین هنگام حرکت به سوی تبوک امام علی علیه السلام و ورود به بهشت عقد آسمانی فاطمه علیهاسلام امام علی علیه السلام و سوره ق لیلة المبیت دوستی پیامبر و اهل بیت، شرط ایمان صدقه و دفع بلا امام سجاد علیه السلام از دیدگاه خلفا قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، مقدمه ولادت ابراهیم فرزند پیامبر از ماریه قبطیه مناظره امام باقر علیه السلام با طاووس یمانی بازگشت کاروان اسرا به کربلا دلسوزی برای هدایت دیگران مناظره امام رضا علیه السلام با علمای ادیان مختلف تقرب ملائکه به خدا با دوستی امام علی علیه السلام اشتیاق عرش به امام علی علیه السلام عفو عمومی پیامبر در روز فتح مکه بیعت دوم عقبه امام هادی علیه السلام و تفسیر روزها صله رحم ملاک برابری و همسری اعتدال و میانه روی در عبادت بوسیدن فرزند فضیلت پیامبر بر علی علیه السلام تشییع جنازه دوستدار امام علی علیه السلام با حضور فرشتگان پیامبر اکرم و تفسیر واژه عالین به اهل بیت تحقق حتمی وعده الهی به ظهور امام مهدی علیه السلام قرقرة الکدر لوح آسمانی جابر نام های گوناگون پیامبر اکرم وجه تسمیه شش نام پیامبر دو تفسیر برای کنیه ابوالقاسم لعنت چکاوکان بر دشمنان امام علی علیه السلام برترین زنان بهشت مرگ حضرت خدیجه تاریخ ولادت پیامبر اکرم ابوطالب پیامبر را فرزند خود می دانست برادران و خواهران رضاعی پیامبر اکرم در سفر تجاری شام و کرامتهای حضرت خواستگاری خدیجه از حضرت محمد - ص رفتار پیامبر اکرم در مجالس وحشت دشمنان از پیامبر اکرم بینایی همیشگی پیامبر اکرم حکم پیامبر اکرم درباره ارث اسامی نخستین مسلمانان مدینه معجزه های پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم ؛ شق القمر پیامبر اکرم و ساختن مسجد مدینه عصمت فاطمه علیهاسلام گزارشی از حجه الوداع آخرین حج پیامبر - ص پیوستن گروهی از لشگر عمر سعد به سپاه امام حسین علیه السلام انفاق و ایثار امام علی علیه السلام امید بخشیدن رسول خدا به فاطمه علیهاسلام ملائکه در خدمت فاطمه علیهاسلام وصیت فاطمه علیهاسلام در مورد اموالش فاطمه علیهاسلام و غذای بهشتی مصحف فاطمه علیهاسلام هجرت فاطمه علیها سلام از مکه به مدینه اعلام ازدواج فاطمه و امام علی علیهماالسلام بازیهای کودکانه پیامبر با حسنین علیهم السلام هجوم به خانه فاطمه علیها سلام نفرین حضرت فاطمه هنگام بیعت اجباری امام علی علیهماالسلام نام و کنیه و القاب حضرت باقر علیه السلام طهارت دل با ولایت امام علی علیه السلام سؤالات ابرش کلبی نفوذ معنوی معصومین شرایط ورود به بهشت وداع حضرت رضا علیه السلام با قبر پیامبر امام رضا علیه السلام و نماز عید فطر خبر حضرت رضا از شهادت خود به حسن بن جهم حوریه بهشتی حضور پیامبر اکرم و امام علی علیه السلام بر بالین دوستان اهل بیت حکومت به سیره پیامبر اکرم - ص پذیرایی از شیعیان امام علی علیه السلام در روز قیامت بسیج نمودن مردم کوفه متن صلحنامه امام حسن علیه السلام و معاویه ثواب گریه برای امام حسن علیه السلام خبر پیامبر از مدفن امام حسن امام حسن علیه السلام و دلائل رد اتهام ازدواج های فراوانش نصایح امام حسن علیه السلام قبل از وفات امام سجاد علیه السلام و بیان مصیبت کربلا علم امام سجاد علیه السلام اصحاب سر مراقبه امام سجاد علیه السلام الواح تورات سلیمان بن صرد خزاعی اعجاز امام جواد علیه السلام و نجات از نقشه مأمون صیغه عقد فاطمه علیهاسلام جایگاه رفیع علمی حضرت سجاد علیه السلام اسرار و علوم خاص امامان معصوم امام سجاد علیه السلام سرآمد فقیهان چگونگی دست یابی به کتاب صحیفه سجادیه تأثیر کلام و رفتار امام سجاد علیه السلام قرائت قرآن بزرگواریهای ویژه حضرت سجاد علیه السلام داستانی جالب از انفاق امام ذوالقرنین بعد اجتماعی امام سجاد علیه السلام امام سجاد علیه السلام و نجات زنی از مرگ نامه امام سجاد علیه السلام به عبدالملک تحویل موقوفات پیامبر و امام علی به امام سجاد علیهم السلام قاتل امام سجاد علیه السلام تهامه راهنمایی کردن عمر درباره زیورآلات کعبه امام علی علیه السلام و راهنمایی عثمان قضاوت امام علی علیه السلام بر اساس سنت پیامبر ابو سلمه عبدالله بن عبدالاسد مسجد شجره نفیسه خاتون عقبة بن ابی معیط حذیفة بن یمان پرده کعبه عبدالرحمن بن عوف دوستدار علی سعادتمند حقیقی است خواب در بستر پیامبر در شعب ابوطالب حضرت شعیب علیه السلام ورود دوستدار امام علی علیه السلام به بهشت صقر بن ابی دلف ایام فجار مهمانی و آداب آن تهمت های ناروا به پیامبراسلام حضرت علی علیه السلام- ساقی کوثر است هم خانه با پیامبر در بهشت محمد بن حنفیه جعفر بن ابیطالب غسل امام توسط امام وظائف امام زندگی امامان بر اساس دستور الهی نقش رفتار شایسته در هدایت به حق مکارم اخلاق اولوالعزم قراریط ابوهریره دوسی نفاق براء بن عازب حمزه عمار یاسر عدی بن حاتم ام فضل (لبابه) ذوالفقار ابابیل امیرالمؤمنین بنی قینقاع تعداد پیامبران الهی هاشم بن عبد مناف انگشتر در دست کردن امی حلیمه سعدیه جنگ احد مضاربه اهل سنت ماه رجب زید بن حارثه کلبی علوم نبوی در قلب امام علی علیه السلام مکلف بودن جنیان حبط مصافحه دراسلام ایوان کسری زمعه بن قیس کوه عینین، کوه رمات مریسیع عمرو بن اسد امام علی علیه السلام؛ پرچم هدایت علی علیه السلام از زبان پیامبر فضیلت عید غدیر تجوید غابه هلال بن حارث هند ابن ابی هاله ارتباط جنیان با پیامبر و امامان اسامة بن زید مناظره امام باقر علیه السلام با نافع بن ازرق قبا ولایت محوری و عدم آفرینش جهنم حرام بودن آتش بر دوستدار امام علی علیه السلام ستاره صبحگاهی بهشت امیرالمؤمنین و اوصیاء در اعراف سلع درایت مؤمن نسب فرزندان رسول خدا نقش نرمخویی در پذیرش مطالب حق حقوق حیوانات دراسلام مطعم بن عدی قرشی مهریه، مهر، کابین، صداق آبادانی مکه به برکت کودک وحشی برگزیدگان خدا حسن خلق و سوء خلق علت آیات متشابه تجارت دراسلام جانشین پدر در اداره اوقاف و صدقات او رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم و تربیت امام حسن علیه السلام خلوق دوستی امام علی علیه السلام، سرآغاز پرونده مؤمن سیره عملی امام صدقه احضار ارواح آخرین لحظات عمر امام حسن علیه السلام و دیدار با برادر مؤمن و گرفتاری های او در دنیا اهمیت نماز اول وقت ودایع امامت برخورد نیکو در گفتگو جایگاه روز جمعه مذمت غلو درباره ائمه اطهار خبرهای غیبی کاملترین زنان عالم قیومیت شوهر بر زن وظایف زن جابربن عبدالله انصاری معجزه پیامبر در خانه جابر بن عبدالله محبت جابر به ائمه اطهار علیهم السلام وفات جابر رعایت حقوق همسایگی لعن هاشم بن عتبة بیعت حکومت اسلامی بقیع رعایت زبان و ملیت در نامگذاری امی و معانی آن مباهله رسول خدا با نصاری نجران حنظله غسیل الملائکه حرمت شرابخوری سوره دهر و اهل بیت پیامبر شأن نزول سوره هل اتی در جانب راست عرش در جوار پیامبر خدا محافظت امام علی علیه السلام از حسنین علم پنج تن مؤمنین در هنگام مرگ صبر خاندان پیامبر در برابر ظلم دشمنان حسنین از دیدگاه محمد بن حنفیه لباس عید و رنگ قرمز لباسهای بهشتی بوی سیب از ضریح منور شفاعت از گناهکار دومین کسی که از قبر بر می خیزد نور ائمه علیهم السلام در عرش نور حضرت زهرا علیهاسلام در بهشت بهترین اصحاب پیامبر مراسم ولادت حسنین علیهم السلام اهل بیت؛ برگزیدگان عالم نهیب حضرت زینب بر حامل سر امام حسین علیه السلام ورود امام مهدی علیه السلام به مسجدالحرام شباهت شرایط ظهور امام مهدی علیه السلام به شرایط جنگ بدر رابطه زن و مرد از دیدگاه چند روایت بشارت پیامبر اکرم درباره امام مهدی علیه السلام پیروزی نهایی اسلام در دوران امام مهدی علیه السلام برپایی عدالت توسط امام مهدی علیه السلام حمایت ابوطالب از پیامبر اکرم ندای آسمانی از زبان امام باقر علیه السلام دعوت امام مهدی علیه السلام بر اساس فرمان پیامبر اکرم عهد و فرمان رسول خدا پیراهن رسول خدا « ص »، لباس امام زمان عواقب سوء آزار حضرت علی علیه السلام سخنرانی پیامبر در میهمانی عبدالمطلب شعر ابوطالب در حمایت از پیامبر حضرت عبدالمطلب علیه السلام دوستی علی علیه السلام مایه امید پیامبر نژاد و قبیله معاویه دیدن ملکوت آسمانها و زمین ها فضایل سلمان و مقداد نگاه به علی علیه السلام عبادت است ویژگی های ظاهری معاویه حزب امام علی علیه السلام حزب الله است نداشتن پیشینه کفر پیشگوئی ابوطالب از ولادت حضرت علی علیه السلام سرگرمی ها و ذوق و سلیقه معاویه او حکایت از شخصیت او می نماید. ویژگی های اخلاقی معاویه ویژگی های دینی معاویه سئوال از دوستی علی علیه السلام در قیامت نظر دیگران راجع به معاویه سیره یکسان امام علی علیه السلام با پیامبر اکرم نیرنگ و فریب معاویه تبلیغات معاویه مقام علی علیه السلام در پیشگاه خداوند انفاق امام علی علیه السلام در رکوع مرزهای سیاسی فدک مقام مادر حضرت علی علیه السلام سفارش امام جواد علیه السلام به طواف برای حضرت زهرا علیهاسلام شکرگزاری پیامبر برای ولادت امام حسین علیه السلام امام علی علیه السلام و حکم انکار فرزند کشته ای که سخن گفت امام علی علیه السلام و حکم درباره اعتراف از روی ترس اختلاف گواهان تسبیح فرشتگان برای دوستان و فرزندان امیرالمؤمنین تبیین نعمتهای پروردگار سفارش پیامبر به حضرت خزانه دار راز پیامبر درشهر بهشت علی علیه السلام در قرآن قدرت جسمی پیامبر اکرم بنای مسجد برای علی و حسن و حسین علیهم السلام شریف ترین ارواح پیش از خلقت کرامتی بی مانند امام حسین علیه السلام از زبان خداوند سکوت پیامبر - ص - و موارد آن امام حسین در قرآن - شوری : 23 امام حسین در قرآن- حج :40 امام حسین در قرآن - بقره : 136،137، مطففین :28 امام حسین در قرآن - حجر،فرقان :75 امام حسین در قرآن - قصص : 5 امام حسین در قرآن - طه : 115، بقره : 124 امام حسین در قرآن - فرقان : 20 امام حسین در قرآن - توبه : 36 امام حسین در قرآن - اعراف :46 امام حسین در قرآن - بلد :8-10، شعرا: 219 سوره قدر در شأن امام علی علیه السلام و فرزندانش امام حسین در قرآن - مریم : 1 شهادت عمرو بن حمق امام حسین علیه السلام و وداع با قبر رسول خدا وصیت به محمد بن حنفیه مهریه فاطمه علیها سلام اندوه زنان بنی هاشم از سفر امام حسین علیه السلام به عراق عزم عراق و اندوه ام سلمه منذر بن جارود و قتل فرستاده امام حسین علیه السلام یزید بن مسعود و پاسخ مثبت به دعوت امام حسین علیه السلام قیام مسلم در کوفه خطبه امام حسین علیه السلام هنگام خروج از مکه مخالفت محمد بن حنفیه با سفر امام حسین علیه السلام به کوفه امان نامه حاکم مکه برای امام حسین علیه السلام قیس بن مسهر، سفیر امام حسین علیه السلام در کوفه گفت و گوی امام حسین علیه السلام با عبدالله بن مطیع در راه کربلا دعای امام حسین علیه السلام هنگام ورود به کربلا اعلام حمایت سعید بن عبدالله حنفی از امام حسین علیه السلام طبقه اجتماعی معاویه فضیلت عاشورا نعمت های پنجگانه خداوند به پیامبر اکرم و امام علی علیهماالسلام اهل بیت پیامبر، برتر از فرشتگان عبدالله بن عمیر و ام وهب و شهادت در کربلا توبه حر نزد امام حسین علیه السلام سخنان حرّ خطاب به سپاهیان یزید عطای خداوند به پیامبر ادهم بن امیه و شهادت در کربلا حارث بن بنهان و شهادت در کربلا عبدالرحمن بن عبد رب عمر بن ضبیعه و شهادت در کربلا کنانه بن عتیق و شهادت در کربلا استغاثه امام علیه السلام پیوستن عبدالله و همسرش به امام حسین علیه السلام حر بن یزید ریاحی حبیب بن مظاهر مقایسه امام علی علیه السلام میان حسنین و محمد بن حنفیه زهیر و شهادت در کربلا دریافت اسم اکبر و آثار نبوت از پیامبر حبشی بن قیس و شهادت در کربلا سخنان امام حسین علیه السلام در ترغیب اصحاب به پایداری در روز عاشورا علی ابن الحسین « علی اکبر » و ویژگیها کیفیت شهادت علی اکبر امام حسین و خاندانش در سوگ حضرت علی اکبر دیدار امام سجاد با فرزند عباس علیه السلام امام حسین و تعلیم دعا به امام سجاد علیهماالسلام شهادت کودکی شیرخوار در آخرین لحظات جنگ روز عاشورا فریاد استغاثه امام حسین علیه السلام در روز عاشورا جراحتهای بدن مطهر امام حسین علیه السلام قاتل امام حسین علیه السلام هجوم سپاه عمر سعد به خیمه های امام حسین علیه السلام و آتش زدن خیمه ها واکنش زینب در برابر کشته برادر ستایش پیامبر اکرم از حضرت خدیجه خطبه ام کلثوم « خواهر امام » در کوفه مردم مدینه و خبر شهادت نوشته ای از غیب برای حاملان سر مقدس امام حسین علیه السلام سر مقدس امام حسین علیه السلام در دیر راهب سیب بهشتی، هدیه ای از سوی خدا پیرمرد شامی و کاروان اسرا درخواست امام سجاد از یزید خطبه امام سجاد علیه السلام در کوفه امام سجاد علیه السلام در سوگ شهادت پدرش ورود کاروان اسرا به مدینه عزاداری بنی هاشم و اصحاب پیامبر درمدینه پس از شهادت امام علیه السلام تسلیت فرشتگان به پیامبر اکرم برای شهادت امام حسین علیه السلام سخنان امام حسین علیه السلام با یارانش درباره شهادت پاداش عزاداران حسینی تبدیل شدن تربت امام حسین علیه السلام به خون ثواب زیارت امام حسین علیه السلام از بیان پیامبر زائران امام حسین علیه السلام، از صدیقان امت پیامبر حسن و حسین، نام دو درخت بهشتی تصریح معصومین بر امامت امام باقر علیه السلام امام جواد علیه السلام و نارضایتی از زندگی در بغداد تفسیر امام جواد علیه السلام درباره قطع دست دزد مهربانی نسبت به یاران نابودی اعمال نیک با دشمنی با امام علی علیه السلام تعریف ایمان فرزندان امام هادی علیه السلام امام هادی علیه السلام و استدلال به قرآن نامتناهی بودن فضائل علی علیه السلام امام هادی علیه السلام و روزه های مستحبی پاسخ امام هادی علیه السلام به متوکل عبادت امام هادی علیه السلام اطلاع امام رضا علیه السلام از موی پیامبر اکرم پیشنهاد خلافت به حضرت رضا علیه السلام سؤالات مأمون در مورد عصمت انبیاء وجه لقب قسیم النار و الجنه نام ها و لقب ها : نجم پیامبر اکرم و تفسیر سوره شمس به اهل بیت علیهم السلام وحدت دو نام - محمد بن عبدالله : محمد رسول الله - ص نور پیامبر اکرم پیش از ولادت آمنه در زمان بارداری ولادت پیامبر اکرم از زبان حضرت آمنه ندای آسمانی در هنگام ولادت پیامبر اکرم گهواره محمد - ص برکات کودک در قبیله بنی سعد گفت و گوی خدیجه با کودک « فاطمه - ع - » در شکم خود علم غیب پیامبر اکرم نگین بهشتی در دست امام رضا علیه السلام پیامبر - ص - تربیت یافته خداوند دستور به دوستی خدا و پیامبر و امامان علیهم السلام حکم پیامبر اکرم درباره دیه و شراب دوستی امام علی علیه السلام شرط پذیرفته شدن توبه تولی و تبری متن پیمان نامه اولین بیعت عقبه نام بیعت کنندگان در نخستین بیعت عقبه غزوه بنی قریظه غزوه ذات الرقاع غزوه بنی نضیر سریه رجیع پیامبر اکرم و تقویت روحیه دلاوری در جنگ احد بیعت زنان مکه با پیامبر پس از فتح مکه بیعت رضوان مذاکرات نمایندگان نجران با پیامبر اکرم در مدینه مباهله مسیحیان نجران با پیامبر اکرم آیه مباهله و آیه تطهیر محرم اسرار پیامبر خدا صلی الله و علیه و آله ازدواج فاطمه علیهاسلام به امر خداوند حضرت علی علیه السلام برترین پدر است پیامبر و علی و فرزندانش ارکان دین هستند هشدار پیامبر نسبت به بروز فتنه در روزهای آخر عمرش تصمیم یزید بر قتل امام سجاد علیه السلام عزاداری کاروان اسیران حسینی در مدینه پاسخ دندان شکن امام سجاد علیه السلام به ابراهیم بن طلحه دیدگاه حضرت سجاد علیه السلام در مورد قرآن نامه امام سجاد علیه السلام به زُهری حلم و تواضع مراعات حال دیگران نجات امام سجاد علیه السلام از شرّ مسلم بن عقبه نصیحت پیامبر اکرم به فاطمه علیهاسلام عبادت فاطمه علیها سلام عدالت فاطمه علیهاسلام در تقسیم کارهای خانه محبت پیامبر به فاطمه علیهاسلام پاسخ امام حسین علیه السلام به نامه عبدالله بن جعفر دیدار پیامبر از امام علی و فاطمه زهرا علیهم السلام پس از ازدواج ائمه فرزندان پیامبر هستند اندوه پیامبر از آینده فاطمه زهرا گریه فاطمه علیهاسلام و شنیدن صدای بلال گزیده سخنان حضرت فاطمه زهرا علیهاسلام علی علیه السلام مایه آرامش زمین نخستین مطیع در برابر رسول خدا نقش علی ولی الله بر انگشتر پیامبر سوابق درخشان علی علیه السلام علی سید و آقای مسلمانان ولایت حضرت ولایت خداســـــت زنده کننده سنت رسول الله، میراننده بدعت ها منزل حضرت روبروی منزل پیامبر در بهشت امام باقر علیه السلام و بازگرداندن روح دشمن علی در قرآن سوره ص 75 خزانه دار دانش الهی حسادت بر امام علی علیه السلام لعنت خداوند بر آزاردهنده حضرت علی علیه السلام ذوب و فناء در ذات خداوند دوستی امام علی علیه السلام و ثبات قدم بر صراط شک کننده درمقام حضرت کفر دشمنان امام علی علیه السلام شرط ورود به بهشت دوستان علی علیه السلام همراه با او رود کوثر برای رسول الله و علی و دوستان علی علیه السلام است علی علیه السلام مانند سوره توحید است جایگاه دوستی با علی علیه السلام امنیت و ایمان با دوستی با امام علی علیه السلام احتجاج ائمه به قرآن با فضیلت ترین اعمال در قیامت دستیابی به درجات عرش علت تعدد همسران پیامبر صلی الله علیه و آله نمایش ایمان راستین به وحی و نبّوت پیامبر صدای « یا علی » از کوبه در بهشت ولایت امام علی علیه السلام، مجوز عبور از صراط اطاعت آتش جهنم از امام علی علیه السلام کلیدهای بهشت و جهنم در دست امام علی علیه السلام نام علی بر همة ستونهای آسمان تبریک فرشتگان در جانشینی علی علیه السلام رازگویی خداوند با علی علیه السلام سفر امام علی علیه السلام به مدائن برای دفن سلمان امام علی علیه السلام، جانشین خدا در زمین تسلط امام علی علیه السلام بر راههای آسمان هدیه خداوند به علی علیه السلام سلام خداوند برعلی علیه السلام در شب معراج علی علیه السلام برتر از همه امامان ویژگیهای علی علیه السلام مظهر کمالات انبیاء علی علیه السلام در قرآن - نساء : 69 علی علیه السلام در قرآن - توبه : 19 یاد علی علیه السلام زینت بخش مجالس فضیلت یاد امام علی علیه السلام علی علیه السلام کلید خانه حکمت است جدایی از امام علی علیه السلام جدایی از پیامبر است مباهات دو فرشته مراقب خانواده علی علیه السلام بهترین خانواده است امام علی علیه السلام منصوب خداوند امام علی علیه السلام و لقب ابوتراب محبت امام علی علیه السلام واجب است مناجات و نماز شب هزار رکعت نماز در شبانه روز ایثار اهل بیت علیهم السلام در حق میهمان خواب حضرت فاطمه بنت اسد درباره امام علی علیه السلام دعای امام علی علیه السلام هنگام پوشیدن لباس نو علی علیه السلام آگاه به آیات الهی است امام علی علیه السلام از زبان ام سلمه محبوبیت علی علیه السلام در پیشگاه خداوند خوردن انگور بهشتی در دنیا مقام ابوطالب در قیامت اولین مرد ایمان آورنده به رسول خدا امام علی علیه السلام و تعلیم قرآن به جنیان به امر پیامبر امام علی علیه السلام در آیه تطهیر رمز محبوبیت امام علی علیه السلام نزد مؤمنان امام علی علیه السلام؛ شاهد پیامبر اکرم امام علی علیه السلام، هدایتگر امت اسلامی حضرت علی علیه السلام «« امام مبین »» است گریه امام علی علیه السلام برای شهادت در راه خدا برتر از جبرئیل و میکائیل ایثار امام علی علیه السلام نسبت به مقداد عزیز بودن نزد پیامبر مشمول دعای حضرت ابراهیم علیه السلام فضائل علی علیه السلام از زبان پیامبر خدا صلی الله علیه وآله ناراحتی پیامبر از بی احترامی اصحاب در حق علی علیه السلام مظلومیت علی علیه السلام پس از پیامبر اکرم امام علی علیه السلام کشتی نجات است محشور شدن دوستداران علی علیه السلام در زیر پرچم حمد تصریح پیامبر اکرم بر جانشینی امام علی علیه السلام نام علی بر ساق عرش نزدیکی مقام امام علی علیه السلام به پیامبر جنگ با امام علی علیه السلام جنگ با خدا و پیامبر است حضرت علی علیه السلام از صدیقین است نزول رحمت بر حضرت علی علیه السلام و دو فرزندش علی علیه السلام برگزیده خداوند در زمین صاحب لوای حمد در قیامت علی با هیچکس سنجیده نمی شود حضرت علی کنار رسول خدا در قیامت خداوند علی را امیرالمؤمنین نامیده است علی علیه السلام نفس رسول الله است خوردن غذای بهشتی در خدمت رسول خدا علی علیه السلام در امت پیامبر بی نظیر است ناکثین - قاسطین - مارقین سوره حمد و نعمت ولایت حضرت علی علیه السلام نامهای امام علی علیه السلام در آسمان استواری دین به وسیله امام علی علیه السلام و شیعیانش علی علیه السلام معلّم مردم است امام علی علیه السلام از زبان عبدالله بن مسعود مقام علی علیه السلام در آسمانها مقام امام علی علیه السلام در گفتار پیامبر خدا سفارش پیامبر اکرم به امام علی علیه السلام دوستی با امام علی علیه السلام شرط ورود به بهشت اشعار امام علی علیه السلام در بی اعتنایی به دنیا امام علی علیه السلام و برخورد کریمانه با خواسته حارث همدانی علی علیه السلام در قرآن - بقره : 274 دوستی فقرا با امام علی علیه السلام امام علی علیه السلام و زینت زهد رهبران اصلی جنگ جمل علیه سپاه امام علی علیه السلام سخنان صعصعه بن صوحان پس از شهادت امام علی علیه السلام فرمان خداوند به پیامبر به دوستی با امام علی علیه السلام و دوستدارانش انقلاب اسلامی ام ایمن ام جمیل جبرئیل حضرت اسماعیل علیه السلام صفیه دختر عبدالمطلب سپاسگزاری از پیامبر و امام علی علیهماالسلام تحمیل حکمیت ابوموسی بر امام علی علیه السلام پیروی کامل امام علی علیه السلام از پیامبر اکرم پیمان خدا برای امام علی علیه السلام والیان شب قدر همراه پیامبر در بهشت امام علی علیه السلام زاهد ترین افراد امت امام علی علیه السلام و اعزام عایشه به مدینه از بصره حضرت علی علیه السلام روز قیامت سواره است خودداری امام علی علیه السلام از اقامت در قصر حکومتی سقیفه و مواضع امام علی علیه السلام امام علی علیه السلام و بدرقه ابوذر هنگام تبعید عملکرد امام علی علیه السلام در زمان خلفای پس از پیامبر گزارشی از حادثه غدیر و خطبه پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم امام علی علیه السلام در ماجرای انذار نزدیکان پایداری بر دین و ولایت همانند جهاد در کنار پیامبر طوبی، پاداش مؤمنان آخرالزمان دعای پیامبر در حق مؤمنان آخرالزمان توصیه پیامبر به پایداری بر دین و ولایت نام - اسم : خلیفه الله تکالیف مردم در زمان غیبت انتظار فرج؛ نوعی عبادت انتظار فرج؛ شرط قبولی اعمال دعای پیامبر و امامان برای فرج امام مهدی علیه السلام بزرگواران امت روش حضرت مهدی عج با شدت عمل انتقام از دشمنان خدا و پیامبر جمهوری اسلامی نجات یافتگان از سپاه سفیانی لزوم پیوستن به سپاه خراسان دین مردم در آخرالزمان محتوای ندای آسمانی - نام امام زمان نشانه های ظهور، رواج لهو و گناه نداهای غیرعادی آسمانی در هنگام ظهور نشانه های ظهور ،حرام خواری نشانه های ظهور و فساد عملی نشانه های ظهور، خیانت در امانت اساف و نائله فتنه و آشوب جهانی نشانه های مردم در زمان غیبت - نفاق و دورویی نشانه های مردم در عهد غیبت - اوضاع اقتصادی وضع مردم در آخرالزمان - شهادت ناحق رابطه انسان با پدر و مادر در آخرالزمان زمان ظهور در بیان معصومین علیهم السلام جهان در فراق مهدی علیه السلام گسسته شدن پیوند خویشاوندی امدادهای غیبی برای یاری امام زمان عج امدادهای غیبی و فرشتگان یاران امام - امدادهای غیبی شکسته شدن حرمت انسان رویارویی امام مهدی علیه السلام با جاهلان نماز در آخرالزمان دودمان حضرت مهدی علیه السلام - ظهور پس از دوران فترت قرآن پیش از ظهور حضرت مهدی عج دودمان امام زمان علیه السلام - پیشوایان معصوم امام مهدی علیه السلام از اهل بیت رسول خداست امام کاظم علیه السلام و خبر از مرگ زندانبان امام کاظم علیه السلام و نجات از زندان هارون امام کاظم علیه السلام و نجات از نقشه هارون امام خمینی - حق‌پذیری عزی لات تعریف دین پاسداری امامان علیهم السلام از اعتقادات مردم تبری از دشمنان اهل بیت جلوس امام هفتم در عید نوروز حضور امیرالمومنین در واقعه مباهله محبوبترین خلق نزد خدا عوامل و آثار اخلاص جهانی بودن اسلام بطحاء - ابطح، وادی محصّب حدیبیه خیبر کربلا جام بلورین مشک عنبر، هدیه الهی اهل بیت زیارت و ثوابهای عظیم آن رجعت نسبت ائمه با پیامبر آداب برخورد با فقیر تفاخر تقوا مداری عبدالله بن بدیل شکر الله عاصم بن ثابت انصاری مسیر هجرت پیامبر اکرم از ثور تا مدینه ماه صفر شعرگویی امامان تقیّه برگزیدگان الهی از زبان پیامبر اکرم دوستداران ائمه علیهم السلام در قیامت محبوبیت امام علی علیه السلام و دوستانش نزد خداوند مصونیت دوستان اهل بیت علیهم السلام از آتش جهنم ولیمه عروسی فاطمه علیهاسلام مراسم شب عروسی حضرت زهرا علیهاسلام امیه خودداری امام سجاد علیه السلام از تحویل شمشیر پیامبر سفارش امام باقر علیه السلام به مصافحه اتحاد روحی امام علی با پیامبر اکرم بی نیاز ساختن فقیر از مناقب علی و فاطمه علیهما السلام اشتیاق بهشت به دوستان امام علی علیه السلام افتخار جبرئیل بر فرشتگان افتخار فرشتگان به شناخت امام علی علیه السلام اهل بیت، برگزیدگان خدا خاندان پیامبر در روز قیامت امام صادق علیه السلام و کار در روز گرم پرستاری پیامبر از امام علی علیه السلام امام علی علیه السلام پرچمدار پیامبر امام مهدی علیه السلام و میراث پیامبر اکرم ویژگیهای پرچم امام زمان سئوال درباره ولایت امام علی علیه السلام در روز قیامت شیفتگی پیامبر به حسنین علیهماالسلام پیامبر اکرم و معرفی و سفارش اهل بیت به مردم وظایف شیعیان در زمان غیبت آثار دوستی با خاندان پیامبر منتظرین امام مهدی علیه السلام شیعیان حقیقی اند تردید مردم در وجود امام مهدی علیه السلام مراسم عروسی حضرت آمنه و عبدالله تلاش هادی عباسی در قتل امام کاظم علیه السلام حجاج بن سروق و شهادت در کربلا امام صادق علیه السلام و حفظ جان علویین زیاد بن عریب و شهادت در کربلا شاگردان امام سجاد علیه السلام امام صادق علیه السلام و تقیه نصر بن ابی نیزر گفت و گوی بریر بن خضیر با سپاهیان یزید حر بن یزید ریاحی و شهادت در کربلا واضح ترکی و شهادت در کربلا اسلام عروة بن مسعود و شهادت او بخشش امام صادق علیه السلام به شاعر مسلم بن عوسجه و شهادت در کربلا دلائل عمر بن عبدالعزیز برای بازگرداندن فدک به خاندان پیامبر ماجرای ورود کاروان اسرا به کوفه از زبان مسلم گچکار مسلمان شدن جعفر بن ابیطالب مناجات امام سجاد در راه مکه و مدینه و راهنمایی گمشدگان حضور انبیاء و اولیاء در قبر امام علی علیه السلام آگاهی امام صادق علیه السلام از فعالیت جاسوسی اعتراف عمر به برتری امام علی علیه السلام خبر امام حسین علیه السلام از شهادت خود اصحاب امام سجاد علیه السلام عبدالله بن یقطر و خطبه در کوفه آخرین لحظات زندگی امام حسین علیه السلام سعید بن عبدالله و محافظت از امام حسین علیه السلام هنگام نماز گفت و گوی حبیب بن مظاهر و زهیر با سپاهیان یزید وصیت فاطمه علیهاسلام به رسیدگی به فرزندانش وصیت کتبی حضرت فاطمه به امام علی علیه السلام جنگ صفین و اهمیت جان حسنین معتصم و مسموم کردن امام جواد علیه السلام نام و کنیه های فاطمه علیهاسلام امام مهدی علیه السلام و لقب قائم حملات امام حسین علیه السلام در روز عاشورا اسیران ایرانی و انتخاب شهربانو خطبه زینب سلام الله علیها در کوفه هجوم به خانه وحی شهادت نوزاد در روز عاشورا فضایل اخلاقی پیامبر اکرم در قرآن پاداش محبت به حسنین علیهماالسلام اجابت دعای دوستداران امام علی و حسنین علیهم السلام محبت پیامبر به دوستان امام حسین علیه السلام پاداش زیارت امام حسین علیه السلام آخرین سخن امام حسین علیه السلام با عمر بن سعد بشارت امام حسین علیه السلام به یاران خود جواب افشاگرانه امام حسین علیه السلام به نامه معاویه حضور امام علی علیه السلام در جنگ بدر تنهایی امام حسین و یاری امام سجاد علیهماالسلام در کربلا اعلام آمادگی امام علی علیه السلام برای مرگ توصیه امام علی علیه السلام به رعایت تقوای الهی هنگام شهادت امام علی علیه السلام و لقب امیرالمؤمنین انحراف واقفیه کار و تلاش امام علی علیه السلام دلیل پیری زودرس پیامبر اکرم چگونگی صلوات بر پیامبر اکرم روایات نقل شده از فاطمه علیهاسلام امام علی و تدفین فاطمه علیهماالسلام هدف فاطمه علیهاسلام از مطالبه فدک حضور فرشته الهی در ولادت امام حسین علیه السلام نام گذاری پیامبر اکرم امام سجاد علیه السلام و لقب زین العابدین امام صادق علیه السلام و لقب صادق امام کاظم علیه السلام و پاسخ به نامه ها پیش از خواندن واکنش امام حسین علیه السلام به شنیدن نام کربلا ثواب زیارت امام حسین علیه السلام از زبان پیامبر اکرم امام رضا علیه السلام و تعبیر خواب یکی از یاران منصور و شکست دوباره نقشه قتل امام صادق علیه السلام تشکر یزید از ابن زیاد برای قتل امام حسین علیه السلام حاکمان قبل از ظهور راهنمایی های معاویه به یزید کاروان اسرای کربلا هنگام ورود به مدینه حضرت امام مهدی ارواحنا له الفداء درخت طوبی تعبیر قرآن برای روز ظهور امام مهدی علیه السلام ابرار در قرآن عباس علیه السلام در محاصره دشمن مبارزات حضرت علی اکبر در روز عاشورا مبارزه و شهادت عبدالله بن مسلم در روز عاشورا مبارزه و شهادت قاسم بن حسن در روز عاشورا نام : همنام پیامبر - ص خطبه عبدالله بن زبیر پس از شهادت امام حسین علیه السلام امام صادق علیه السلام و رسوایی جاسوس سر مقدس امام حسین علیه السلام در مجلس ابن زیاد مهریه حضرت خدیجه خوراک امام علی علیه السلام حکم پیامبر اکرم درباره تعداد رکعت های نماز پیامبر اکرم و افزودن چند دستور اسلامی عبدالله افطح و فرقه فطحیه قبیله هوازن طولانی شدن غیبت حضرت مهدی علیه السلام طولانی شدن غیبت - پیامبر اکرم -ص اشتیاق بهشت به خاندان پیامبر امام علی علیه السلام، آگاه ترین فرد به قرآن و سنت فضایل منحصر به فرد اهل بیت علیهم السلام عبادت امام باقر علیه السلام ذوالفقار؛ شمشیر آسمانی پیامبر اکرم و دعوت قبائل مختلف به اسلام علت اختلاف معجزات پیامبران شاگردی عبدالله بن مسعود در محضر پیامبر اکرم و امام علی علیه السلام امام علی علیه السلام و راهنمایی عمر سر خون آلود امام حسین علیه السلام در روز قیامت معاویه در برزخ توصیه عبیدالله بن ابی مطیع به امام حسین علیه السلام مهر نبوت بر شانه پیامبر اکرم حمایت از امام حسین علیه السلام و فرار از کربلا امام حسین علیه السلام و آزادسازی غلام غمگین امام کاظم علیه السلام و حل مشکل یکی از اهالی ری پرچم رسول خدا به دست امام علی و امام زمان علیهماالسلام امام حسین علیه السلام و محمد بن حنفیه حجاب نزد فاطمه زهرا جبرئیل در پای منبر امام علی علیه السلام درخواست پیامبر اکرم از خدا برای امام علی علیه السلام ستایش مرد اعرابی از امام حسین علیه السلام تداوم بخش نسل پیامبر صلی الله علیه وآله تسلیت خداوند در ارتحال پیامبر زره پیامبر بر قامت امام مهدی علیه السلام امام کاظم علیه السلام و تشریح مرزهای سیاسی فدک دانشنامه اسلامی روزی حلال خانه دین و زندگی حضرت فاطمه زهرا علیهاسلام شیعه علی علیه السلام برترین انسان است پاداش اطاعت از خدا و پیامبر اکرم فرهنگ > الهیات > دین اسلام > شیعه > دوران زندگی فرهنگ > الهیات > دین اسلام > شیعه > دوران زندگی (cached) -------------------------------------------------------------------------------- تغییر مسیر از: پیامبر اکرم img/daneshnameh_up/d/d4/muhammad1.jpg •ولادت •شجره‌نامه پیامبر •سرپرست پیامبر •دوران نوجوانی •همسران و فرزندان •علی در دامن پیامبر •بعثت حضرت محمد صلی الله علیه و آله •دعوت سرّی به اسلام •دعوت نزدیکان خود به اسلام •دعوت همگانی •هجرت به حبشه •مرگ خدیجه و ابو طالب •دعوت از مردم طائف •پیمان عقبه •هجرت پیامبر به مدینه •غزوه‌ها •وقایع سال ششم هجرت •حوادث سال هفتم هجرت •حوادث سال هشتم هجرت •حوادث سال نهم هجرت •حوادث سال دهم هجرت ولادت حضرت محمد صلی الله علیه و آله در سال عام الفیل (570 میلادی) در ماه ربیع الاول دیده به جهان گشود. مورخان و دانشمندان شیعی ولادت رسول گرامی اسلام را در صبح جمعه روز هفدهم ربیع الاول و اکثر علمای اهل سنت ، دوازدهم همان ماه می دانند . شجره‌نامه پیامبر پدر بزرگوار رسول خدا عبدالله ،پسر عبدالمطلب ،و مادر ارجمندش آمنه دختر وهب است. اجداد او عبدالمطلب بن هاشم بن عبد مناف بن قصی بن کلاب بن مرة بن کعب بن لؤی بن غالب بن فهر بن مالک بن نضر بن کنانه بن خزیمة بن مدرکة بن الیاس بن مضر بن نزار بن معد بن عدنان، همگی موحد و از مردان نیک روزگار خویش بوده‌اند. سرپرست پیامبر حضرت محمد صلی الله علیه و آله، هنوز به دنیا نیامده بود (یا در گهواره بود) که پدرش در بازگشت از شام «سوریه» در مدینه درگذشت. از آن پس سرپرستی کودک به عبدالمطلب، بزرگ خاندان قریش ،رسید و او نیز کودک را به دایه‌ای به نام حلیمه از قبیله بنی‌سعد سپرد. حضرت محمد صلی الله علیه و آله وسلم پنج سال در قبیله بنی‌سعد نزد حلیمه بود و پس از آن به دامان خانواده خویش بازگشت. پس از مدتی، آمنه برای زیارت قبر همسر خویش، عبدالله، و دیدار خویشاوندان راهی مدینه شد. او در این سفر فرزند خود را نیز همراه برد، یک ماه در شهر مدینه درنگ کرد و هنگام بازگشت در محلی به نام« ابواء» از دنیا رفت. عبدالمطلب پس از درگذشت آمنه، بیش از پیش از محمد محافظت می‌کرد؛ هر گاه در کنار کعبه با سران قریش و پسران خویش می‌نشست، همین که چشمش به محمد می افتاد او را در کنار خود می‌نشاند و می‌گفت:« به خدا سوگند، او دارای منزلتی بزرگ خواهد بود.» در هشتمین بهار زندگی حضرت محمد صلی الله علیه و آله، عبدالمطلب نیز درگذشت و بنا به سفارش او ابوطالب سرپرستی حضرت وی را به عهده گرفت. ابوطالب که مردی با ایمان، موحد و نیز از شخصیت‌های برجسته قریش بود، در نگهبانی و دفاع از پیامبر از هیچ کوششی فرو گذار نکرد و در سالی که محمد دوازده ساله شد، او را همراه خود به سفر سالیانه خود برای تجارت به شام «سوریه» برد. دراین سفر، کاروان قریش در مسیر خود در محلی به نام بصری توقف نمود. بحیرا، راهب مسیحی، که دراین مکان اقامت داشت، محمد را دید وخبر از آینده او و دین جهان‌گستر او داد. دوران نوجوانی پیامبر صلی الله علیه و آله در بیست (یا پانزده ) سالگی همراه عموهای خود در چهارمین جنگ از جنگ‌های فجار شرکت کرد. این نبرد بین طایفه قریش و قبیله قبیله هوازن واقع شد. رسول خدا فرموده است: « من در این جنگ به عموهایم تیر می‌دادم تا آنان پرتاب کنند.» پس از پایان نبرد فجار، پیمانی به نام «حلف الفضول» بین طایفه‌هایی از قریش بسته شد که بر اساس آن می‌بایست برای یاری هر مظلومی در مکه و باز گرفتن حق او از ستمکار، متحد شوند و اجازه ندهند در مکه بر کسی ستم رود. رسول خدا بیست ساله بود که در خانه عبدالله بن جدعان در این پیمان شرکت کرد و با قریشیان هم‌پیمان گردید تا یاور ستمدیدگان باشد. آن حضرت سال‌ها پس از حلف الفضول (پس از بعثت و هجرت ) در زمان بسط اسلام فرمود: « در سرای عبدالله بن جدعان در پیمانی شرکت کردم که اگر در اسلام هم به مانند آن دعوت می‌شدم اجابت می‌کردم و اسلام جز استحکام، چیزی بر آن نیفزوده است. » حضرت محمد در سن 35 سالگی با تدبیر خود در نصب حجرالاسود (در ماجرای تجدید بنای کعبه) مانع جنگ و نزاع بین طواپف قریش گردید. آوازه امانت‌داری و راست‌گفتاری محمد صلی الله علیه و آله باعث شد تا خدیجه، دختر خویلد، زن برجسته و ثروتمند قریش که برای تجارت، از مردان یاری می‌گرفت او را به همکاری دعوت نماید و آن حضرت را در قالب قراردادی برای تجارت عازم شام «سوریه» کند. رسول اکرم پس از بازگشت، سود فراوانی را که به دست آورده بود به خدیجه سپرد. خدیجه که شیفته‌ی حسن خلق و صفات برجسته او شده بود، به آن حضرت پیشنهاد ازدواج داد که مورد پذیرش او قرار گرفت. ازدواج رسول خدا صلی الله علیه و آله با خدیجه دو ماه و بیست و پنج روز پس از بازگشت او از شام «سوریه» بوده است. سن خدیجه را هنگام ازدواج با پیامبر از 25 تا 40 ، متفاوت، نقل کرده‌اند. همسران و فرزندان خدیجه اولین همسر پیامبر صلی الله علیه و آله بود و تا زمانی که زنده بود رسول خدا همسر دیگری اختیار نکرد. پیامبر از خدیجه دارای سه پسر و چهار دختر شد: قاسم (که کنیه پیامبر صلی الله علیه و آله به همین خاطر ابوالقاسم است)، عبدالله ، طاهر، رقیه ، ام الکلثوم ، زینب و فاطمه سلام الله علیها . پیامبر از دیگر همسران خود فرزندی نداشت جز از ماریه قبطیه که صاحب پسری به نام ابراهیم گردید. علی در دامن پیامبر حضرت محمد برای کمک به عمویش، ابوطالب، که در تنگدستی قرار گرفته بود، فرزند او علی را همراه برد و تحت سرپرستی خود قرار داد و عباس ،عموی پیامبر، هم فرزند دیگر ابوطالب، جعفر، را به همراه برد. آنگاه رسول خدا فرمود: « من همان را برگزیدم که خدا او را برای من برگزیده است.» بعثت حضرت محمد صلی الله علیه و آله پیامبر اکرم هر سال مدتی را در غار حرا به اعتکاف می‌نشست. در این مدت که دور از مردم، تنها به عبادت خداوند می پرداخت کسی جز علی علیه السلام او را نمی‌دید. img/daneshnameh_up/c/c8/cave_of_hirra.jpg پس از پایان اعتکاف به مکه باز می‌گشت، گرد خانه خدا طواف می‌کرد و سپس به خانه می‌رفت. محمد صلی الله علیه و آله در بامداد بیست و هفتم ماه رجب سیزده سال قبل از هجرت، در غار حراء با نزول جبرئیل (فرشته وحی) و تلاوت آیات ابتدای سوره علق از جانب خداوند به پیامبری مبعوث گردید.پیامبر پس از نزول وحی از حرا پاپین آمد و به سوی خانه خدیجه رهسپار شد. اولین بانویی که به محمد صلی الله علیه و آله ایمان آورد و رسالت او را تصدیق کرد همسرش خدیجه و اولین مرد، علی علیه السلام بود؛ چنانکه خودش در نهج البلاغه می‌گوید:« در آن زمان، اسلام درخانه‌ای نیامده بود مگر خانه‌ی رسول خدا و خدیجه، و من سوم ایشان بودم. نور وحی و رسالت را می‌دیدم و بوی نبوّت را استشمام می کردم. . .» ّ دعوت سرّی به اسلام پیامبر اسلام سه سال تمام به دعوت سری پرداخت و عده‌ای مخفیانه به آیین اسلام گرویدند. برخی از این افراد عبارتند از: زید بن حارثه، زبیر بن عوام، عبدالرحمن بن عوف، سعد بن ابی وقاص، طلحه بن عبیدالله، ابو عبیده جراح، ابو مسلمه، ارقم بن ابی الارقم، خباب بن الارت، ابوبکر بن ابی قحافه. دعوت نزدیکان خود به اسلام پس از سه سال دعوت مخفیانه، از جانب خداوند، آیه « و انذر عشیرتک الاقربین» (خویشاوندان نزدیک خود را از عذاب الهی بترسان) ـ سوره شعراء/ 214ـ بر آن حضرت نازل شد. رسول خدا نزدیکانش از خاندان حضرت عبدالمطلب علیه السلام را به منزلش خود دعوت نمود و پس از پذیرایی از آنان، رسالت خود را اعلام فرمود ولی با انکار ابولهب مواجه شد و همه متفرق شدند. پیامبر بار دیگرآنها را گرد آورد و علی علیه السلام خوراکی برایشان فراهم ساخت. آنگاه رسول خدا شروع به سخن نمود و آنان را به رسالت خویش از طرف خدا آگاه ساخت و فرمود: «کدامیک از شما در راه اسلام مرا کمک می‌دهد تا برادر من و وصی من و خلیفه من در میان شما باشد؟» هیچ کدام سخن نگفتند جز علی علیه السلام که از همه کم‌سال‌تر بود. علی گفت: «یا رسول الله! من تو را در این کار یاری می‌دهم.» این ماجرا تا سه بار تکرار شد. سپس رسول خدا فرمود: « این (علی علیه السلام)، برادر و وصی و خلیفه من در میان شماست. پس از او بشنوید و فرمانش را پیروی کنید. جمعیت به پا خاستند و خندیدند و به ابوطالب گفتند: «تو را امر کرد که حرف پسرت را گوش کنی و او را اطاعت کنی.» از همین زمان بود که قریش، آشکارا به دشمنی با رسول خدا پرداخت. دعوت همگانی در مرحله دوم از دعوت پیامبر، فرمان وحی رسید که:« فاصدع بما تؤمر و اعرض عن المشرکین انا کفیناک المستهزئین.» (پس آنچه را بدان مأموری، آشکار کن و از مشرکان دوری جوی که ما شرّ مسخره کنندگان را از تو برطرف خواهیم کرد) ـ سوره حجر، آیه 94 - 95. در پی این فرمان پیامبر، رسالت خود و دعوت به اسلام را علنی نمود. img/daneshnameh_up/7/77/invation.gif مردم قریش او را مسخره کردند و مورد آزار و اذیّت قرار دادند. به‌ویژه به این دلیل که وی به صراحت از بتان و آیین و روش‌های ضدانسانی آنان انتقاد می‌کرد. ابوطالب در این دوران علی‌رغم مخالفت‌ها و دشمنی‌های قریش ایستادگی کرد و از برادرزاده خود، محمد صلی الله علیه و آله، نگاهبانی نمود. هجرت به حبشه به‌تدریج نام رسول خدا و دین اسلام به اطراف مکه و نواحی گوناگون عربستان کشیده می‌شد. انتشار روزافزون اسلام، افکار قریش را پریشان کرد و آنها را به فکر چاره انداخت تا از هر راه ممکن، این نور مقدس را خاموش کنند. بارها برای شکایت از پیامبر، نزد ابو طالب، بزرگ قریش، آمدند و زبان به گله و تهدید گشودند؛ لیکن ابوطالب از حمایت پیامبر قدمی عقب ننشست و لحظه ای از دفاع او فروگذار ننمود. بارها سعی کردند پیامبر را با ثروت و قدرت تطمیع کنند ولی ناکام ماندند. پس از این ناامیدی، بر دشمنی و آزار رسول خدا افزودند. به‌خصوص یاران آن حضرت مانند بلال حبشی ، عمار یاسر و همسرش، عبدالله بن مسعود و .... را تحت شدیدترین شکنجه‌ها قرار دادند. این فشارها چنان شدت گرفت که گروهی از اصحاب به نزد پیامبر آمدند و درباره مهاجرت از مکه کسب تکلیف کردند. پیامبر فرمود:« اگر به حبشه سفر کنید، بسیار برای شما سودمند خواهد بود.» و و به این ترتیب به تعدادی از یاران خود اجازه مهاجرت به حبشه را صادر فرمود. آنها به سرپرستی جعفر بن ابیطالب در گروهی متشکل از هشتاد و سه مرد و هیجده زن، رهسپار حبشه شدند. قریش برای مقابله با پیامبر و مسلمانان از راههای مختلفی وارد شد که برخی از آنها و حوادث این دوران عبارتند از: اقدام جهت بازگرداندن مهاجرین از حبشه که با عدم موافقت پادشاه حبشه با اخراج مهاجرین روبه‌رو شد.
مراجعت گروه اولیّه مهاجرین به سبب انتشار خبری دروغین
ورود گروه تحقیق مسیحیان حبشه به مکه
سفر گروهی از مشرکین به مدینه برای ملاقات با یهودیان
تهمت های ناروا به پیامبراسلام
اندیشه مقابله با قرآن
تحریم شنیدن آیات قرآن
جلوگیری از اسلام آوردن افراد
و محاصره اقتصادی که در اثر آن پیامبر و مسلمان‌ها مجبور شدند از مکه خارج شوند و مدت سه سال را در تنگنای شدید در درّه ای به‌نام شعب ابوطالب بگذرانند. این ماجرا شش سال پس از بعثت رسول خدا در اولین شب ماه محرم سال هفتم واقع شد. رسول خدا و همه بنی هاشم و بنی‌ مطلب سه سال ( تا نیمه رجب سال دهم) در شعب ابی طالب گرفتار بودند. مرگ خدیجه و ابو طالب در رمضان سال دهم بعثت (دو ماه پس از خروج بنی هاشم از شعب و سه سال پیش از هجرت)، ابوطالب و خدیجه به فاصله سه روز از یکدیگر از دنیارفتند؛ ابتدا خدیجه در سن 65 سالگی و سپس ابوطالب در سن هشتاد و چند سالگی با مرگ خود، رسول خدا را داغدار کردند. آن دو در حجون مکه به خاک سپرده شدند. دعوت از مردم طائف سفر رسول خدا به طائف برای دعوت مردم به اسلام و واقعه معراج از حوادث مهم این دوران است. حضرت محمد صلی الله علیه و آله پس از آن که از طرف خداوند مامور شد دعوت خود را آشکار کند (در سال چهارم بعثت) ده سال پی در پی با قبائل گوناگون عرب تماس گرفت و آنان را به دین اسلام دعوت کرد. به آنان می فرمود: «بگوئید لا اله الا الله تا رستگار گردید.» ولی آنان از پذیرش دعوت پیامبر سر باز می‌زدند.

تاریخچه امامزاده های ایران

اگر چه این مطلب به صور و اشکال مختلفه در کتب داستانها و امثله مندرج است و حتی نظایر آن در عصر حاضر کم و بیش در گوشه و کنار ایران رخ می دهد (نگارنده این کتاب خود شاهد و ناظر بود که قریب سی و پنجسال پیش قبل جمعیت کثیری از مردم آمل و روستاهای اطراف مثل سیل خروشان یک روز صبح به سوی امامزاده ای در چند کیلومتری شمال شهر آمل به نام یوسف رضا روی آوردند تا امام هشتم "امام رضا علیه السلام" را که شب قبل به آنجا آمده مهمان یوسف رضا بود زیارت کنند!).

پس از آنکه ایرانیان به شرف دیانت اسلام مشرف شدند نسبت به سلاله پیغمبر صلی الله علیه و آله وسلم و آل علی علیه السلام علاقه و ارادت خاصی پیدا کردند. عشق و علاقه ایرانیان، قطع نظر از جنبه دیانت و اعتقاد مذهبی، مبتنی بر دو اصل و دو علت دیگر نیز بود. که یکی موضوع مظلومیت آل علی علیه السلام و غصب حق مسلم آنها از طرف خاندان بنی امیه و بنی عباس بوده است، و دیگری موضوع قرابت و همبستگی از لحاظ شهربانو دختر یزدگرد سوم آخرین پادشاه ساسانی که وی را همسر حسین بن علی علیه السلام و مادر امام سجاد می دانند (دکتر شریعتی ازدواج حسین بن علی علیه السلام با شهربانو را قویاً تکذیب می کند - ر.ک. تشیع علوی و تشیع صفوی، ص 113).


به همین جهات و علل هر جا که فردی از اعقاب ائمه هدی علیه السلام بدرود زندگی می گفت، قبرش مزار شیعیان می شد و بر بالای مدفنش بقعه و بارگاه مجللی بر پا می کردند.
چون حکومت و فرمانروایی به ایلخانان مغول رسید، به گفته خواجه رشیدالدین فضل الله، غازان خان به دوازده امام و سادات علوی تعلق خاطر پیدا کرده بود.
شادروان عباس اقبال آشتیانی در کتاب نفیس تاریخ مغول، در رابطه با احترام غازان به سادات علوی و اهل علم چنین می نویسد: «به اندازه ای در احترام به مقام منتسبین به خاندان رسول و اهل علم کوشید، که در عهد او عمال دیوانی در فرمانهای دولتی گاهی اسامی سادات را بر اسم ایلخان و شاهزادگان مقدم می نوشتند.» چون سلطان محمد اولجایتو به مذهب تشیع تعلق خاطر پیدا کرد و از اولجایتو به خدابنده تغییر نام داد، قدر و مقام سادات هاشمی بیشتر از پیشتر قرب و منزلت پیدا کرد. سلطان محمد سکه به نام دوازده امام زد و مقابر آنان ملجأ و پناهگاه مغولهای تازه مسلمان گردید. از طرف دیگر: «فرمود که داغی بساختند و نام ابوبکر بر سر داغ نقش کردند و موالی سنت و جماعت را فرمود که داغ بر پیشانی نهادند.» و همچنین تا آن اندازه به سادات اعتقاد و ایمان پیدا کرده بود که: «کاسه آش را به دست می گرفت تا قبلاً سیدی بیاشامد.»


اگر موضوع تعصب و علاقه آنان به همین جا ختم می شد جای بحث و تأمل نبود ولی متأسفانه کار به جایی کشید که می گویند از طرف یکی از حکمرانان مغول فرمان صادر شد که به جز مقابر پزشکان و بقاع سادات علوی که دسته اول طبیب جسم و طبقه دوم شفادهنده دل و جان هستند، سایر بقاع و مقابر را با خاک یکسان کنند، زیرا به زعم و عقیده آنها تنها این دو دسته هستند که با نقش خود بر دلها حکومت می کنند و مقابر آنان را میتوان مزار و ملجأ قرار داد. بدیهی است اگر این فرمان اجرا می شد مقابر کلیه فضلا و دانشمندان و مفاخر علمی و ادبی ایران که از آن دو دسته خارج بوده اند، ویران می گردید و از مدفن آنها اثری باقی نمی ماند. کما اینکه امروز نیز به همان درد مبتلا هستیم و مقابر غالب بزرگان ما معلوم و مکشوف نیست.




ایرانیان زیرک و هوشمند که تاب تحمل چنین مصیبتی را نداشتند و هرگز حاضر نبودند که مقابر فضلا و دانشمندان را در مقابل دیدگانشان ویران کنند؛ در مقام چاره و علاج برآمدند و مآلاً به این نتیجه رسیدند که چون مغولان نسبت به سادات علوی بیش از حد و اندازه علاقه و ایمان دارند، مصلحت زمان در این است که به منظور اغفال حکام مغول و جلوگیری از نهیب و خرابی، موقتاً برای مفاخر متوفای خود، شجره نامه های مجهول درست کنند و با انتساب آنها به یکی از ائمه طاهرین علیه السلام و با توجه به اسم کوچکشان آنها را فی المثل امامزاده محمد یا امامزاده قاسم یا امامزاده عبدالله و جز اینها بنامند تا اگر روزی دست روزگار بر قدرت مـطـلـقـه عمال و حکام مغول قلم بـطـلان کـشـیـد، شـجـره نامه های اصلی و واقعی بزرگان خویش را بر سر جایشان گذارند و شجره نامه های مجعول را از روی مقابر امامزاده های مصلحتی بردارند. ولی با نهایت تأسف طول مدت حکومت مغولان مجال تحقق چنین آرزویی را نداد و آن دسته از ایرانیانی که به حقیقت مطلب واقف بودند همگی مردند و اسامی و انساب واقعی این امامزاده های مصلحتی در دل خاک مدفون گردید. خاصه اینکه امیر تیمور گورکانی و اعقابش هم که بعد از ایلغار مغولان بر سر ایرانیان فرود آمده اند نسبت به سادات علوی علاقه و احترام خاصی مبذول می داشتند، چنان که امیر تیمور پس از فتح یکی از قلاع هندوستان فرمان داد: «گبران را از مسلمانان جدا کرده به تیغ جهاد بگذرانید و خانمان موحد و مشرک عرصه تاراج گشت الا اموال سادات که از آسیب مصون و محروس ماند.» و همچنین چون شهر آمل در طبرستان گشوده شد و قلعه ماهانه سر هم به تصرف درآمد، امیر تیمور گورکانی: «اشارت کردند که قتل عام بکنند مگر سادات را نکشید. دیگر هر چه که را یابند محابا نباشد».

غرض از تمهید مقدمه بالا این است که غالب امامزاده های فعلی در ایران مزار بزرگان و دانشمندان ایرانی است و بر هر ایرانی پاک نژاد و پاک نهاد فرض مؤکد است که از کلیه عوامل و امکانات موجود برای کشف هویت اصلی صاحبان این بقاع و مقابر استفاده کند تا متدرجاً صحیح از سقم و مجعول از غیر مجعول تفکیک و شناخته شود.
راست است که بعضی از این امامزاده ها به ویژه آن عده که در روستاهای دور دست و شکاف کوهها و اعماق جنگلها وجود دارند و پای هیچ عربی در ازمنه قدیمه به آنجاها نرسیده است، مولود مطامع بعضی شیادان است که برای تحصیل مال و ثروت با اظهار خوابها و رؤیاهای دروغین به مقام مقدس سیادت و سلاله پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم اهانت و اسائه ادب ورزیده اند، به قسمی که بعضی ها گمان برده اند که تمام امامزاده ها احیاناً از این دسته و طبقه هستند، ولیکن به ضرس قاطع باید بدانیم که تعداد این گونه مقابر مصلحتی زیاد نیست و اکثریت بقاع و مقابر را سادات جلیل القدر هاشمی و فضلا و دانشمندان ایرانی تشکیل می دهند. به طور کلی باید دانست که امامزاده های فعلی ایران از چند دسته خارج نیستند:

دسته اول واقعاً سادات اصیل و شریفی هستند که سالهای متمادی مرجع تقلید و ارشاد و استشارت بودند و پس از آنکه دعوت حق را لبیک گفته اند، بر مدفن آنها بقعه و بارگاه باشکوه و مجلل بنا نهاده اند. مانند "شاهچراغ" در شیراز و "حضرت عبدالعظیم" در شهر ری و "آستانه" درگیلان و جز اینها که در صحت نسبت و اصالت آنها کوچکترین تردید و تأملی وجود ندارد.
دسته دوم همان بزرگان و دانشمندان ایرانی هستند که شجره نامه های واقعی آنها به علل و جهاتی که اشاره شد از میان رفته، صاحبان اصلی این گونه مقابر هنوز معلوم و مشخص نشده اند.
دسته سوم مولود مطامع و خوابنما شدنهای دروغین فلان شیاد و یا فلان خاله زنک هستند که اگر این گونه مقابر را حفر و نبش کنند اثری از جسد و استخوان پوسیده دیده نمی شود. به قول حاج سیاح: «به یک خواب جعلی یک آدم فریب، قبری یا سنگی را امامزاده نامیده، معبد و ملجأ، بلکه قاضی الحاجات ساخته اند»


دسته چهارم مقابری است که صاحبانشان نه سید هستند و نه دانشمند و نه مولود مطامع و خوابنما شدنهای دروغین، بلکه این مقابر به سران و فرماندهان عرب در زمان خلفای بنی امیه و بنی عباس تعلق دارد که برای فتح طبرستان و تعقیب علویان آمده و به دست مردم آنجا کشته و مدفون شدند و عوام الناس به اشتباه آنها را زیارت میکنند: «مثلا در کجور مازنداران قبری است که از مصقله که در زمان معاویه به طبرستان حمله برده، مدت دو سال با فرخان بزرگ، در زد و گیر بود و حربها کرد و در آخر به کجور آمده، ولی مردم آنجا و اهالی رویان در آن مقام او را بکشتند و گور او هنوز بر سر راه نهاده است. عوام الناس به تقلید و جهل زیارت می کنند که این از جمله صحابه رسول صلی الله علیه و آله وسلم است و آن دروغ است.»
نظایر این گونه مقابر به سران و فرماندهان متجاوز عرب، که مردم به اشتباه زیارت می کنند در مناطق شمالی ایران کم نیست و اسامی آنها بعضاً در کتب تاریخی ضبط شده که پژوهشگران می توانند به کتابهای مربوط به گیلان و مازندران مراجعه نمایند. همچنین در تاریخ اجتماعی ایران (ج 2، ص 55) نقل شده که قبر قتیبة بن مسلم باهلی سردار خونخوار عرب را در خراسان و ماوراءالنهر، ایرانیان ساده لوح زیارت می کنند و حاجت می طلبند!

عده ای از ارباب تحقیق و اطلاع دسته پنجمی هم قایل هستند و بعضی از این مقابر مصلحتی را گنجینه دفاین و ذخایر می دانند که متمکنین و ثروتمندان هر عصر و زمانی بر بالای آنها بقعه و بارگاه می ساختند و به نام یکی از این امامزاده ها نامگذاری می کردند؛ تا از دستبرد سارقین و گزند زورمندان زمان و تعدیات و تجاوزات حکام خود مختار مصون و محفوظ بمانند. بنای این گونه دفاین به صورت گنبد و امامزاده موقعی انجام می گرفت که آن شهر و آبادی از طرف حاکم همسایه و یا زورمندی دیگر از مناطق مجاور مورد حمله قرار می گرفت و ساکنان شهر مجبور به فرار میشدند و با بار و بنه ای به قدر مقدور از خانه و دیارشان مهاجرت می کردند. در چنین مواقع افراد متمول و ثروتمند که نقدینه زیادی از احجار کریمه داشته اند، آن جواهرات گرانبها را در زیر گنبد به شکل و هیئت بالا دفن می کردند تا اگر روزی به شهر و دیار خود بازگشته باشند، بدان دست یابند. ولی چون غالباً این مهاجرت سالهای متمادی طول می کشید و صاحب گنج و دفینه در دیار غربت می مرد؛ لذا این گنبدها یعنی امامزاده های مصلحتی و مجعول باقی می ماند. در حالی که کسی نمی دانست که در زیر این گنبد کسی مدفون نیست، مگر سیم و زر و احجار کریمه! اتفاقاً حفر و کشف بعضی از این گونه مقابر در خرابه ها و ویرانه های بلاد طبرستان تأیید این تشخیص و ادعا را نیز مسلم داشته است.



علی کل حال چون تفکیک این چند دسته بقاع و امامزاده ها خالی از اشکال نیست، فلذا مصلحت نیست که خشک و تر را به یک چوب برانیم و بر روی تمام امامزاده های موجود خط بطلان بکشیم چه حقیقت برای همیشه مکتوم نمیماند و بر اثر مرور و دهور زمان بالمآل حق از باطل تشخیص خواهد گردید.
در خاتمه برای استفاده محققان و پژوهشگران یادآور می شود که طبق یک آمار تهیه شده به وسیله سازمان اوقاف در داخل محدوده شهرهای ایران یکهزار و پنجاه و نه امامزاده وجود دارد (تنها استان سیستان و بلوچستان است که در آن هیچ امامزاده ای دیده نشده است). ضمناً در ایران چهل و دو کلیسا، و بیست و شش کنیسه وجود دارد که پنچ کنیسه و دوازده کلیسا در تهران و بقیه در شهرهای دیگر قرار دارند. 
                           نوشته از مهدی چوپانی قارنه

خلاصه زندگینامه چهارده معصوم علیهم السلام

خلاصه زندگینامه چهارده معصوم علیهم السلام

خلاصه زندگینامه چهارده معصوم علیهم السلام

معصوم اول حضرت محمد(ص)

نام آن حضرت:احمد،محمّد

نام پدر:عبد الله

نام مادر:آمنه

شهرت:خاتم پیامبران،رسول خدا،امین

کُنیه:ابوالقاسم

محل تولد:مکه

زمان تولد:به قول مشهور 17 ربیع الاول سال 571 میلادی

روز مبعث:27 رجب

مدت نبوت:بیست و سه سال

مدت عمر:شصت و سه سال

تاریخ فوت:28 ماه صفر یازدهم هجری

محل فوت:مدینه منوره

محل دفن:جنب مسجد پیامبر

دوران حیات:قبل از نبوت تا چهل سالگی زندگی عادی

از چهل سالگی مبعوث به پیامبری

13 سال بعد از بعثت زندگی در شهر مکه زادگاهش

10 سال بعد از هجرت از مکه به مدینه و آغاز مبارزه و پیروزی و پیشرفت اسلام.

تعداد همسران:از هفده تا بیست و پنج تن

تعداد فرزندان:4دختر به نام های فاطمه،زینب،رقیه،ام کلثوم

و 3 پسر به نام های قاسم،عبد الله،ابراهیم

 معصوم دوم حضرت فاطمه(س)

نام :فاطمه (س)

نام پدر:محمد رسول الله(ص)

نام مادر:خدیجه کبری(س)

شهرت:زهرا،صدیقه،زهره،بتول و ...

کُنیه:ام الحسنین،ام ابیها،ام الائمه

محل تولد:مکه مکرمه

زمان تولد:جمعه 20 جمادی الثانی 5 بعثت

تاریخ ازدواج:دوم هجرت

نام همسر:علی مرتضی(ع)

نام فرزندان:حسن،حسین،زینب،محسن،ام کلثوم

زمان و محل شهادت:سیزده جمادی الاول یا سوم جمادی الثانی یازدهم هجری در 18 سالگی در شهر مدینه النبی

مزار آن حضرت:به قولی در کنار قبر پیغمبر یا قبرستان بقیع و یا بین منبر و قبر پیامبر در مسجد النبی

دوران حیات:

1- زندگی در کنار پیامبر اکرم(ص) و شوهرش علی(ع)

2- چند ماه بعد از فوت پیامبر(ص)

 معصوم سوم (امام اول)حضرت علی(ع)

نام آن حضرت :علی (ع)

نام پدر:ابوطالب

نام مادر:فاطمه بنت اسد

شهرت:مرتضی،امیر مؤمنان

کُنیه:ابوالحسن

محل تولد:مکه در کعبه خانه خدا

زمان تولد:۱۳ رجب ۶۰۱ میلادی

مدت خلافت:۵ سال

مدت امامت:قریب به ۳۰ سال

مدت عمر:۶۳ سال

زمان شهادت:۲۱ رمضان ۴۰ هجری

محل شهادت:مسجد کوفه

زیارتگاه آن حضرت:نجف واقع در عراق کنونی

دوران حیات:

ده سال دوران طفولیت

اسلام آوردن در ده سالگی

۲۳ سال یار پیامبر

۲۵ سال دور بودن از خلافت

حدود پنج سال خلافت و رهبری

تعداد همسران:۷ زن

تعداد فرزندان:۲۸نفر،۱۱پسر و ۱۷ دختر

 معصوم چهارم(امام دوم)حضرت امام حسن(ع)

 نام:حسن

نام پدر:علی بن ابیطالب(ع)

نام مادر:فاطمه زهرا(س)

شهرت:مجتبی

کنیه:ابو محمد

محل تولد:مدینه

زمان تولد:نیمه رمضان سال سوم هجری

زمان شهادت:۲۸ صفر سال ۵۰ هجری در ۴۷ سالگی

محل شهادت:مدینه

دوران حیات:

عصر پیامبر حدود هشت سال

همراهی با پدر حدود سی و هفت سال

عصر امامت حدود ده سال

همسران آن حضرت:۶۴ همسر

فرزندان آن حضرت:۱۹ فرزند شامل ۱۳ پسر و ۶ دختر

 معصوم پنجم(امام سوم)حضرت امام حسین(ع)

نام:حسین(ع)

نام پدر:امام علی (ع)

نام مادر:فاطمه زهرا(س)

شهرت:سید الشهدا

کنیه:اباعبدالله

محل تولد:مدینه النبی

زمان تولد:سوم شعبان ۴ هجری

زمان شهادت:دهم محرم سال ۶۱ هجری

محل شهادت:کربلای معلی در ۵۷ سالگی

مزار آن حضرت:در عراق کنونی شهر کربلا

سیر حیات:

درک رسول الله حدود شش سال

همراه و همرزم پدر سی سال

ده سال یاری با برادر

مدت امامت ده سال

تعداد همسران امام:۴ همسر

تعداد فرزندان امام:۶ فرزند شامل ۴ پسر و دو دختر

 معصوم ششم(امام چهارم)امام سجاد(ع)

نام:علی بن حسین(ع)

نام پدر:حسین (ع)

نام مادر:شهر بانو(دختر یزدگرد سوم)

کنیه:زین العابدین،سجاد

محل تولد:مدینة النبی

نحوه شهادت:به تحریک هشام بن عبد الملک مسموم شد

زیارتگاه امام:قبرستان بقیع در مدینه النبی

سیر حیات:

بیش از بیست سال همرزم پدر

سی و پنج سال دوران امامت که با ۹ نفر از خلفای اموی مقارن بود.

تعداد همسران:یک زن عقدی و تعدادی کنیز

نام فرزندان:۱۵ فرزند شامل ۱۱ پسر و ۴ دختر

 معصوم هفتم(امام پنچم)امام محمد باقر(ع)

نام:محمد بن علی

نام پدر:امام سجاد(ع)

نام مادر:فاطمه دختر امام حسن مجتبی

شهرت:باقر(شکافنده)

کنیه:ابو جعفر

محل تولد:مدینه منوره

زمان تولد:اول یا سوم رجب سال ۵۷ هجری

مزار آن امام:قبرستان بقیع در مدینه

سیر حیات:

سه سال و شش ماه همراه با جد بزرگوارش امام حسین(ع)

سی و چهار سال  و ۱۵ روز با پدرش امام سجاد(ع)

نزدیک به بیست سال امامت در حالیکه خلفای بنی امیّه و بنی عباس حکومت می نمودند.

تعداد فرزندان:۷ فرزندان

 معصوم هشتم(امام ششم)امام جعفر صادق

نام:جعفر

نام پدر:امام باقر(ع)

نام مادر:ام فرَِِِوه دختر قاسم بن محمد بن ابی بکر

شهرت:صادق

کنیه:ابو عبد الله

محل تولد:مدینه منوره

زمان تولد:هفدهم ربیع الاول ۸۳ هجری قمری

خلفای زمان امام:یزیدبن عبدالملک تا مروان حمار آخرین خلیفه ی اموی،سفاح و منصور دوانیقی خلفای عباسی

زمان شهادت:۲۵ شوال ۱۴۸ هجری قمری

محل شهادت:مدینه منوره به دستور  منصور دوانیقی مسموم شد

مزار امام:قبرستان بقیع در مدینه

سیر حیات:

دوران قبل از امامت ۳۱ سال

دوران امامت تا آخر عمر ۳۴ سال

همسران آن حضرت:۳ نفر

فرزندان آن حضرت:۷ نفر،۶ پسر و یک دختر

 معصوم نهم(امام هفتم)امام موسی بن جعفر(ع)

نام:موسی

نام پدر:امام صادق(ع)

نام مادر:حمیده(مصفا)

شهرت:کاظم،باب الحوائج

کنیه:ابو ابراهیم،ابو الحسن

محل تولد:روستایی بین مکه و مدینه

زمان تولد:صبح یکشنبه ۷ صفر سال ۱۲۸

زمان شهادت:۲۵ رجب ۱۸۳ هجری قمری

محل شهادت:زندان هارون در بغداد که به دستور هارون الرشید مسموم شد

مزار شریف آن حضرت:شهر کاظمین در نزدیکی بغداد

سیر حیات:

دوران قبل از امامت قریب به بیست سال

دوران امامت سی و پنج سال که با خلفای عباسی:منصور،مهدی،هادی و هارون الرشید هم عصر بوده و در روزگار خلافت هارون سالها در زندان بسر می برده است.

همسران آن حضرت:تعداد نامعلوم

فرزندان آن حضرت:سی و هفت نفر،۱۹ پسر و ۱۸ دختر

همسران آن حضرت:۳ نفر

فرزندان آن حضرت:۷ نفر،۶ پسر و یک دختر

 معصوم دهم(امام هشتم)امام علی بن موسی الرضا

نام:علی

نام پدر:امام موسی کاظم(ع)

نام پدر:نجمه (اورا بانویی اروپایی نوشته اند)

شهرت:رضا

کنیه:ابو الحسن

محل تولد:مدینه

زمان تولد:یازدهم ذیقعده ۱۴۸ هجری

تعداد زنان:۲ زن،ام حبیبه دختر مامون و زنی دیگر

تعداد فرزندان:یک فرزند(امام جواد)و به قولی پنج پسر و یک دختر(شش فرزند)

زمان شهادت:آخر صفر سال ۲۰۳ هجری قمری در ست ۵۵ سالگی و به وسیله مامون عباسی مسموم شد.

محل شهادت:سناباد نوقان در مشهد کنونی

زیارتگاه امام:مشهد مقدس

سیر حیات:

۳۵ سال پیش از امامت

۱۷ سال در مدینه بعد از امامت

سه سال ولیعهدی مامون در خراسان،که حساس ترین دوران حیات امام می باشد.

 معصوم یازدهم(امام نهم)حضرت امام محمد تقی

نام:محمد

نام پدر:امام رضا(ع)

نام مادر:سبیکه(خیزران)

شهرت:جواد،تقی

کنیه:ابو جعفر،مختار

محل تولد:مدینه النبی

زمان تولد:دهم رجب سال ۱۹۵ هجری قمری

زمان شهادت:ذیقعده سال ۲۲۰ هجری قمری در بیست و پنج سالگی

محل شهادت:کاظمین نزدیک بغداد

زیارتگاه امام:شهر کاظمین

سیر حیات:

دوران کودکی تا هفت سالگی

دوران امامت از هفت سالگی تا بیست و پنج سالگی

 معصوم دوازدهم(امام دهم)امام علی النقی

نام:علی

نام پدر:امام جواد(ع)

نام مادر:سمانه

شهرت:نقی،هادی

کنیه:ابو الحسن سوم

محل تولد:مدینه منوره

زمان تولد:۱۵ ذیحجه سال ۲۱۳ هجری قمری

زمان شهادت:سوم رجب سال  ۲۵۴ هجری قمری

محل شهادت:در شهر سامرا توسط معتز خلیفه عباسی در ۴۱ سالگی

زیارتگاه امام:شهر سامرا در عراق کنونی

سیر حیات:

هشت سال پیش از امامت و رهبری

دوازده سال دوران امامت قبل از خلافت متوکل

چهارده سال همزمان با خلافت ستمکارانه متوکل عباسی

همسران آن حضرت:یک زن

فرزندان آن حضرت:۵ فرزند،۴ پسر و یک دختر

 معصوم سیزدهم(امام یازدهم)امام حسن عسکری

نام:حسن

نام پدر:امام هادی(ع)

نام مادر:سلیل

شهرت:عسکری،زکّی

کنیه:ابو محمد،مشهور به ابن الرضا

محل تولد:مدینه منوره

زمان تولد:هشتم ربیع الثانی،۲۴ ربیع الاول سال ۲۳۲ هجری قمری

زمان شهادت:هشتم ربیع الاول سال ۲۶۰ هجری قمری

محل شهادت:سامرا توسط معتمد خلیفه عباسی

زیارتگاه امام:سامرا در عراق

سیر حیات:

۲۲ سال قبل از امامت از سال ۲۳۲ هجری قمری تا ۲۵۴ هجری قمری ۶ سال دوران امامت از سال ۲۵۴ تا ۲۶۰ هجری قمری

تعداد همسران:یک همسر که زنی رومی به نام نرجس بوده است.

تعداد فرزندان:یک فرزند(حضرت مهدی(عج))

 معصوم چهاردهم(امام دوازدهم)حضرت امام زمان(عج)

نام:هم نام پیامبر(ص)(م-ح-م-د)

نام پدر:امام حسن عسکری(ع)

نام مادر:نرجس

شهرت:مهدی موعود،صاحب الزمان،امام عصر،بقیة الله و قائم و...

محل تولد:سامرا

زمان تولد:۱۵ شعبان سال ۲۵۵ یا ۲۵۶هجری قمری

سیر حیات:

دوران کودکی پنج سال و بعد از اینکه پدرش در سال ۲۶۰ هجری قمری شهید شد به امامت رسید.

غیبت صغری از سال ۲۶۰ شروع و به سال ۳۲۹ هجری قمری یعنی حدود هفتاد سال بعد پایان یافت.

غیبت کبری از سال ۳۲۹ هجری قمری آغاز و همچنان ادامه دارد.                         

                   ((توسط مهدی چوژانی قارنه))

اماكن مذهبى اقليتها

اماكن مذهبى اقليتها

از ديرباز اقليتهاى دينى ارامنه، يهوديان و زرتشتيان، در اصفهان به طور مسالمت آميز در كنار مسلمانان مى‏زيسته‏اند و داراى مراكز مذهبى مخصوص به خود بوده‏اند.

مهمترين مراكز مذهبى اقليتهاى دينى ساكن در اين استان به شرح زير است:

كليسا

هنگامى كه شاه عباس اول در اوايل قرن يازدهم هجرى اصفهان را به پايتختى انتخاب نمود، جمع كثيرى از ارامنه جلفاى آذربايجان را به اصفهان كوچ داد و براى آنها قصبه‏اى به نام جلفا و كليسايى ساخت.

كليساى بدخهم (بيت‏اللحم)

در بين كليساهاى جلفا، كليساى «بدخهم» (بيت اللحم) در دوره شاه عباس اول در سال 1037 ه .ق بنا شده است. اين كليسا داراى معمارى زيبا و تزئيناتى از طلاكارى و نقوشى از زندگى حضرت مسيح عليه‏السلاممى‏باشد.

كليساى وانك

اين كليسا در ميان كليساهاى اصفهان از همه مشهورتر است. ساختمان كليساى «وانك» در زمان سلطنت شاه عباس دوم در سال 1065 ه .ق / 1654 م. آغاز شده و در سال 1074 ه .ق / 1664 م. به اتمام رسيده است. نوع معمارى و تمام تزيينات ديگر آن ايرانى است.

كليساى وانك داراى كتابخانه و موزه مى‏باشد و در آنها كتابها و اشياء نفيس نگهدارى مى‏شود.

كليساى مريم (خواجه عابد)

اين كليسا در ميدان جلفا واقع مى‏باشد و در سال 1021 ه .ق بنا شده است. كليسا در همان محلى ساخته شده است كه اولين كليساى جلفا يعنى كليساى هاكوپ در سال 1016 ه .ق / 1607 م. در محل آن بنا شده بود.

ساير كليساها

1كليساى هاكوپ1607 مميدان‏بزرگ،محوطه‏كليساى‏حضرت‏مريم

2كليساى گورك يا كليساى غريب1611 مميدان كوچك، خيابان حكيم نظامى

3كليساى استپانوس1614 ممحله هاكوپ جان

4كليساى يوحنا1621 ممحله چهار سوق

5كليساى كاتارينه يا ديركاترينا1623 ممحله چهار سوق

6كليساى نيكو غايوس1630 ممحله قاراگل

7كليساى گريگور1633 ممحله ميدان كوچك

8كليساى ميناس1659 ممحله تبريزى‏ها

9كليساى سركيس1659 ممحله ايروان

10كليساى نرسس1666 ممحله سنگ تراشه

علاوه بر اين كليساها، ارامنه كاتوليك و پروتستان نيز در محله «سنگ تراشها» و «محله هاكوپ جان» براى خود كليساى مخصوصى دارند.

كنيسه

يهوديان اصفهان داراى بيست كنيسه مى‏باشند كه در محلات شهر به شرح زير واقع شده‏اند:

ـ محله دردشت، دو كنيسه؛

ـ محله گلبهار يا گلبار، يك كنيسه؛

ـ محله جوباره (قديمى‏ترين ناحيه يهودى نشين اصفهان)، شانزده كنيسه؛

ـ و در يكى از ميادين جديد شهر نيز يك كنيسه نوساز.

كنيسه‏هاى يهوديان اصفهان به نام بانيان آنهاست و قديمى‏ترين آنها در جوباره به نام «كنيسه عموشعيا» مى‏باشد.

آتشگاه

آتشگاه «شهر اردشير» در هفت كيلومترى غرب اصفهان در مسير اصفهان به نجف‏آباد واقع شده است و در زمان ساسانيان بنا شده است.

ابن رُسته در كتاب «اعلاق النفيسه» آن را از آثار كيكاوس شاه مى‏داند. از قديم بلوك اطراف اين آتشگاه را «ماربين» مى‏گفتند.

ولى وجه تسميه اصلى آن تصحيف نام «مهربين» اوستايى به «ماربين» در زبان پهلوى ساسانى است.

خانقاه

خانقاه شيخ ابومسعود در محله‏اى به همين نام است كه بر اساس كتيبه سردر آن، در سال 895 ه .ق ساخته شده است.

اين خانقاه از قرن سوم هجرى به بعد همواره مورد توجه و احترام مردم بوده است.

خانقاه نصر آباد

خانقاه نصر آباد در سه كيلومترى اصفهان قرار دارد و در سالهاى 854 و 855 ه .ق به وسيله صدرالدين على طبيب بنا شده است.

خانقاه شاه علاءالدين

اين خانقاه در محله شهشهان اصفهان واقع شده است. اين محله قبل از اينكه خانقاه و مدفن شاه علاء الدين در آن بنا شود ظاهرا به محله طوقچى يا حسينيه مشهور بوده است.

خانقاه على بن سهل

اين خانقاه در محله طوقچى اصفهان واقع بوده و باغ على بن سهل در كنار آن قرار داشته است.

                                                                ((توسط مهد ی چوپانی قارنه))

---

امامزاده‏ها

امامزاده‏ها و بقاع متبركه

امامزاده اسماعيل

معروف به اسماعيل ديباج فرزند ابراهيم غمر (كه به سال 145 ه .ق در زندان منصور دوانيقى از دنيا رفت و قبرش در كوفه تا هم اكنون معروف و زيارتگاه است) فرزند حسن مثنىّ فرزند امام حسن مجتبى عليه‏السلام است.

او پدر ابراهيم طباطبا سرسلسله سادات طباطبايى است كه به اصفهان مهاجرت نموده و پس از فوت، در قبرستان سنبلستان دفن شده است.

از ميان نوادگان اين بزرگوار شخصيتهاى معروف علمى و مراجع بزرگ تقليد از جمله سيد مهدى بحرالعلوم، آيت الله العظمى آقا حسين بروجردى، آيت الله العظمى سيد محسن حكيم و ديگران به درجات عالى علم و تقوى نايل آمدند.

كتيبه سر در صحن امامزاده به خط ثلث سفيد بر زمينه كاشى خشت لاجوردى چنين است:

«... هذه القبر للسيد الجليل اسماعيل بن حسن بن زيد بن حسن بن على‏ابن‏ابيطالب عليه‏السلام ...».

و كتيبه در پنجره چوبى مشرف به كوچه واقع بالاى سر امامزاده به خط نسخ چنين نوشته است: «اسماعيل بن زيد بن حسن بن على ابن ابيطالب عليه‏السلام».

قبر امامزاده اسماعيل واقع در خيابان هاتف داراى بقعه، حرم، صحن و حجرات بسيار مجلل است كه از گذشته تاكنون محل سكونت طلاب علوم دينى مى‏باشد.

امامزاده درب امام

امامزاده درب امام در محله چمبلان (سنبلستان) از محلات قديمى اصفهان واقع شده است. كتيبه‏هاى امامزاده نشانگر آن است كه در آنجا، ابراهيم بطحاء از نوادگان امام حسن مجتبى عليه‏السلامو ابوالحسن زين العابدين از نوادگان على بن جعفر فرزند امام صادق عليه‏السلاممدفون هستند.

سردر اصلى بنا كه از شاهكارهاى بى‏نظير معمارى ايران است در سال 857 ه .ق بنا شده است. امام‏زاده داراى دو گنبد و سه صحن مى‏باشد. در صحن شمالى مسجدى منسوب به سعيد بن جبير واقع شده است.

امامزاده جعفر (معروف به جعفريه)

اين امامزاده در حاشيه غربى خيابان هاتف كنونى و روبروى كوچه امامزاده اسماعيل قرار گرفته است.

بقعه برج مانند آن از ساختمانهاى دوران مغول مى‏باشد. نوشته عربى كتيبه سنگ قبر، اين امامزاده را بدين‏گونه معرفى مى‏كند:

«... جعفر بن حسن بن حسين بن محمدبن على بن الحسين».

عبارات قبلى سنگ قبر بيانگر آنست كه نامبرده از سادات با شخصيت، سخى، صاحب شمشير و قلم بوده است.

وى در سال 725 ه .ق به دست مخالفين به شهادت رسيده است.

امامزاده قاسم و امامزاده حمزه

قاسم بن حمزه فرزند امام موسى بن جعفر عليه‏السلام پس از آنكه به وسيله احمد بن محمد بن احمد معتصم عباسى دستور قتلش صادر شد، به اصفهان گريخت. اما پس از تعقيب، او را به همراه برادر زاده‏اش حمزه (كه فرزند اسماعيل بن حمزه يا على بن حمزه بوده) در سال 250 ه .ق در قريه اشترجان (از توابع لنجان اصفهان) يافتند و در همان جا آنها را به قتل رساندند.

هم اكنون قبر آن دو بزرگوار در اشترجان اصفهان معروف و زيارتگاه مؤمنين است.

امامزاده زينبيه

در يك فرسخى شمال شرقى اصفهان از سمت طوقچى (كه در گذشته به نام ارزنان شهرت داشت) مقبره‏اى است به نام زينب دختر موسى بن جعفر كه زيارتگاه دائمى مردم اصفهان و حومه آن است. اين مقبره پس از شهرت يافتن آن در نيم قرن اخير به همت مؤمنين داراى ساختمان بسيار مفصل و مجلل، شامل ضريحى ارزشمند، حرم مجلل، صحن بزرگ، حجرات و ايوانهاى كاشى‏كارى در چهار طرف صحن جهت سكونت زوار و استراحت واردين گرديده است. در جوار اين امام‏زاده بعضى علما و شخصيت‏ها مدفون مى‏باشند.

محدث قمى نوشته است: در ملحقات «المجدى» يافتم كه اين مقبره زينب بنت امام هفتم است. سپس گويد به من رسيده كه مير محمد هادى بن ميرلوحى مورخ، در تاريخش ذكر نموده كه زينب مدفون در قريه ارزنان از قراى اصفهان، از دختران بلافصل امام موسى الكاظم است.

هارونيه يا هارون ولايت

يكى از امامزادگان معروف اصفهان امامزاده هارون بن موسى بن جعفر عليه‏السلاماست كه بقعه مجلل و صحن و رواق مدفنش در كوى هارونيه (خيابان هاتف) روبروى مسجد على قرار گرفته است.

در كتاب تذكرة القبور آمده است:

«او هارون بن احمد بن جعفر بن هارون بن امام موسى بن جعفر عليه‏السلام است كه در زمان معتصم عباسى (سال 227 ه .ق) در اصفهان به مقام شهادت رسيد».

لازم به يادآورى است كه در نسب اين امام‏زاده اختلاف نظر است و برخى وى را از نوادگان امام هادى عليه‏السلام دانسته‏اند.

بقعه پير بكران

بناى اين بقعه كه مربوط به قرن هشتم (703 تا 712) و در دوره سلطنت اولجايتو است، از شخصى است به نام محمد معروف به پير بكران، كه از رجال مشهور و از مدرسين، زهّاد و عرفاى اين ناحيه در نيمه دوم قرن هفتم هجرى بوده است.

محل بقعه احتمالاً مركز تدريس وى بوده است كه به منظور تجليل مقام علمى و مذهبى او تشكيلات مهم ساختمانى به شكل آرامگاه درآمده است.

بقعه بابا ركن‏الدين

مسعود بن عبدالله بيضاوى معروف به بابا ركن‏الدين از عرفاى مشهور قرن هشتم هجرى است كه در سال 769 ه .ق وفات نمود و در قبرستان «تخت فولاد» اصفهان مدفون گرديد. سپس در دوره شاه عباس اول بر آرامگاه او گنبد هرمى شكل بنا شده است. «بابا» عنوان دراويش و صوفيه‏اى بوده است كه در فاصله سال‏هاى (700ـ900 ه .ق) در اصفهان مى‏زيسته‏اند.

بقعه بابا قاسم

بابا قاسم از دراويش مشهور اصفهان است كه در قرن هشتم هجرى مى‏زيسته است و مزارش پس از گذشت چند قرن هنوز زيارتگاه مشهورى به شمار مى‏رود.

يكى از مريدان بابا قاسم در زمان حياتش مدرسه‏اى براى تدريس او ساخته بود. بعد از وفاتش نيز آرامگاهى در كنار مدرسه براى او بنا كرد. مدرسه بابا قاسم را مدرسه اماميه نيز مى‏نامند.

بقعه شهشهان (شاه علاء الدين محمد)

يكى از بقاع اصفهان، بقعه شاه علاء الدين محمد در محله شهشهان است. وى از اشراف و نقباء اصفهان بود كه به خاطر همكارى با سلطان محمد بن بايسنقر به وسيله شاهرخ، پسر تيمور در سال 850 ه .ق به ساوه تبعيد و سپس مصلوب گرديد. جنازه او پس از مرگ شاهرخ به وسيله سلطان محمد به اصفهان منتقل و براى او آرامگاهى ساخته شد.

مرقد شعياى نبى

در كنار امام‏زاده اسماعيل مرقدى منسوب به يكى از انبياء الهى به نام شعياى نبى مى‏باشد. اولين مسجد در اصفهان در كنار اين مرقد به نام مسجد شعيا بنا شده است.

مناره آجرى و طاق‏هاى مجاور مسجد شعيا مربوط به عهد سلاجقه است. مجموعه زيارتگاهى امام‏زاده اسماعيل و مرقد حضرت شعياى در محله گلبهار واقع شده است.

مزار حضرت يوشع نبى

در تخت فولاد اصفهان مزارى منسوب به يكى از انبياء بزرگ به نام حضرت يوشع نبى مى‏باشد. در زمان آل بويه بر روى اين مزار، ساختمانى بنا شد و در دوره صفويه تجديد بنا و تكميل گرديد. در دوره اخير ساختمان قديمى تخريب گرديد و اكنون تنها سنگ قبرى مرمرين بر روى قبر قرار دارد.

بقعه ستى فاطمه

بقعه ستى فاطمه در محله چهارسوى كوچك اصفهان واقع شده است. فاطمه را از فرزندان امام موسى كاظم عليه‏السلام دانسته‏اند، ولى در كتب انساب، نامى از وى برده نشده است.

ساختمان مقبره در دوره صفويه بنا شده است و جمعى از بزرگان آن دوره، در اين بقعه و صحن آن مدفون هستند.

بقعه علامه مجلسى

علامه محمدباقر مجلسى از اعاظم فقهاى و محدثين شيعه در دوره صفويه به شمار مى‏رود. در اين بقعه، علامه مجلسى و پدر ايشان محمدتقى مجلسى مدفون مى‏باشند. مقبره مجلسى از مهمترين بقعات شهر اصفهان محسوب مى‏شود. اين مقبره كه مورد توجه خاص و عام است در سالهاى گذشته به طرز باشكوهى بازسازى و نوسازى شده است.

اصل بناى بقعه به سال 1092 ه .ق باز مى‏گردد. در جوار آرامگاه مجلسى بسيارى از علماء و محدثين بزرگ شيعه مدفون گرديده‏اند.

بقعه صاحب بن عباد

اسماعيل بن عباد معروف به صاحب بن عباد وزير لايق و شيعى مذهب آل بويه، اديبى نامدار و مؤلفى سخت‏كوش بود. وى از مدافعان سرسخت ولايت اهل‏البيت عليهم‏السلام و پايه‏گذار مذهب تشيع در اصفهان، محسوب مى‏گردد.

شمار كتابهاى كتابخانه وى را بالغ بر يكصد و چهل هزار و يا دويست و شصت هزار دانسته‏اند.

وى در سال 385 ه .ق دار فانى را وداع گفته است. مزار وى اكنون زيارتگاه شيعيان و دوستداران اهل البيت است.

بقعه شاهزادگان

در مجاورت يكى از زيارتگاه‏هاى اصفهان به نام «ستى فاطمه»، بقعه «شاهزادگان» واقع شده است كه داخل آن با نقاشى و گنبد آن با كاشى‏كارى تزيين شده است.

بقعه ميرزا رفيعا

ميرزا رفيعا از علماى معروف دوره شاه سليمان بوده است كه در سال 1082 ه .ق وفات يافت. بقعه او در قبرستان تخت فولاد واقع شده است.

آرامگاه صائب

شاعر معروف عهد صفويه در باغ شخصى وى به نام «باغ تكيه» در كنار نهر «نيا حرم» اصفهان واقع شده است و كتيبه سنگ مزار او مربوط به سال 1087 ه .ق مى‏باشد.

امام‏زاده سيد كمال الدين

سيد كمال الدين، فرزند على بن جعفر صادق عليه‏السلام مى‏باشد. اين امام‏زاده در روستاى سين منطقه برخوار اصفهان است و يكى از امام‏زاده‏هاى معتبر است. گلپايگان امام‏زاده ابوالفتوح

اين بقعه در قريه وانشان ميان راه گلپايگان به خوانسار واقع است و صاحب بقعه را يكى از فرزندان امام موسى كاظم عليه‏السلام دانسته‏اند.

اما در كتب انساب بين فرزندان امام هفتم به فرزندى به نام ابوالفتوح اشاره نشده است.

كاشان

امام‏زاده حبيب بن موسى

اين بقعه در كوى پشت مشهد كاشان واقع شده است. گفته مى‏شود كه نسب اين امام‏زاده به يكى از فرزندان امام محمد باقر عليه‏السلام يا به يكى از فرزندان امام موسى بن جعفر عليه‏السلام مى‏رسد.

امام‏زاده اسماعيل

اين امام‏زاده در دهكده بَرز، در سه كيلومترى ابيانه كاشان واقع شده است.

امام‏زاده عبدالله و امام‏زاده اسماعيل

اين امام‏زاده‏ها در كوى مختص آباد بيدگل كاشان قرار دارند. اين امام‏زاده‏ها فرزند حمزة بن امام زين العابدين عليه‏السلام هستند و هر يك از اين امام‏زادگان بقعه و بارگاهى مخصوص به خود دارند.

امام‏زاده عيسى و يحيى

اين بنا در نزديكى مسجد ابيانه واقع شده است و مدفن دو امام‏زاده عيسى و يحيى است.

امام‏زاده محمد

اين امام‏زاده در نوش آباد بيدگل واقع شده است و فرزند زيد و نواده امام حسن مجتبى عليه‏السلام مى‏باشد.

امام‏زاده هادى

اين امام‏زاده بين آران و بيدگل واقع شده است و از اولاد امام زين العابدين عليه‏السلاممى‏باشد.

امام‏زاده آقا على عباس

مقبره امام‏زاده آقا على عباس از فرزندان منسوب به امام موسى كاظم در بادر رود واقع است. اما سندى در اين باره وجود ندارد.

در جوار اين امام‏زاده، يكى ديگر از فرزندان امام هفتم به نام محمد عابد نيز مدفون است.

اين دو بزرگوار به همراه تعدادى از سادات پس از متفرق شدن همراهان احمد بن موسى عليه‏السلام، از رى به حوالى كاشان آمدند و مدتى در آنجا بودند كه خبر شهادت امام رضا عليه‏السلام را شنيدند.

پس از آن تصميم به بازگشت به مدينه گرفتند كه مأموران مأمون با آنها درگير شدند و آنها را به شهادت رساندند.

بدن مطهر آنها چندين روز روى زمين قرار داشت و كسى جرأت دفن آنها را نداشت تا اينكه زنان روستاى خالد آباد شهامت به خرج دادند و اقدام به دفن آنها نمودند.

امام‏زاده ابراهيم

اين امام‏زاده در بيرون دروازه كاشان نزديك مزار دربهشت، در جوار صحن على بن جعفر عليه‏السلام قرار دارد.

نام اين امام‏زاده ابوالقاسم ابراهيم بن احمد بن موسى الكاظم يعنى فرزند شاهچراغ مى‏باشد. برخى نيز او را از نوادگان حضرت سجاد عليه‏السلاممى‏دانند و معتقدند كه اين امام‏زاده ابراهيم بن احمد بن محمد بن حسين بن حسن بن على‏اصغر بن امام زين العابدين عليه‏السلام مى‏باشد.

امام‏زاده حبيب بن موسى

بقعه‏ى امام‏زاده حبيب واقع در كوى پشت مشهد كاشان، از زيارتگاه‏هاى معتبر و قديمى مردم كاشان محسوب مى‏شود. اين بقعه به خصوص در زمان شاه عباس اول چون دودمان صفويه خود را از اولاد اين امام‏زاده مى‏دانسته‏اند، مورد توجه كامل آنان بوده است.

برخى از نسب شناسان اين امام‏زاده را از نوادگان امام محمد باقر عليه‏السلامو برخى نيز از نوادگان امام موسى بن جعفر عليه‏السلامدانسته‏اند.

امام‏زاده حسن بن موسى بن جعفر

اين امام‏زاده در محله گذر مير نشانه، در شرق خيابان محتشم كاشان واقع است. اين امام‏زاده به مير نشانه ملقب است. در كنار ضريح چاه آبى است كه به قدمگاه امام زمان(عج) مشهور است و حاجت‏مندان و دردمندان با آب كشيدن از چاه، تبرك مى‏جويند و شفا طلب مى‏كنند.

امام‏زاده سلطان عطابخش

اين امام‏زاده در شهر كاشان در انتهاى غربى خيابان دروازه اصفهان قرار دارد.

بنا به اعتقادات مردم محل، اين بزرگوار حضرت سلطان عطابخش بن موسى بن جعفر عليه‏السلام مى‏باشد ولى در ميان فرزندان امام موسى كاظم عليه‏السلام، فرزندى به اين نام وجود ندارد.

بنابراين، اين بزرگوار بايد يكى از نوادگان آن حضرت عليه‏السلام باشد كه به چند واسطه به او مى‏رسد.

امام‏زاده مير احمد بن موسى بن جعفر

اين امام‏زاده در كاشان واقع است. احمد بن موسى الكاظم معروف به شاهچراغ در شيراز مدفون است.

بنابراين اين امام‏زاده بايد يكى از نوادگان امام هفتم عليه‏السلام باشد. برخى نيز احتمال داده‏اند كه او فرزند موسى مبرقع است كه در قم مدفون است.

امام‏زاده سليمان بن موسى

بقعه سليمان بن موسى بن جعفر معروف به شاه يلمان در اول بازار زرگرهاى كاشان واقع شده است.

نام يكى از فرزندان امام موسى كاظم را سليمان ثبت كرده‏اند. اما مدفن سليمان را در آبه آورده‏اند.

بنابراين شايد بتوان گفت كه اين امام‏زاده يكى از نوادگان امام موسى كاظم عليه‏السلام است.

امام‏زاده هارون بن موسى (پنجه شاه)

اين بقعه در پنجه شاه كاشان، كنار خيابان بابا افضل واقع است. داخل ضريح دو قبر وجود دارد كه يكى قبر هارون بن موسى و ديگرى قبر فرزندش محمد است.

گفته مى‏شود كه در اين محل يكى از دستان حضرت ابوالفضل عليه‏السلام نيز دفن گرديده است.

زمانى كه حضرت ابوالفضل را به شهادت رسانده و دستان او را از بدن جدا نمودند، يكى از سركردگان، يك دست آن حضرت را با خود برداشت و آن را نزد يكى از حاكمان عراق عجم آورد تا جايزه بگيرد.

چون به ناحيه كاشان رسيد جمعى از شيعيان متفق شده و آن دست مبارك را گرفته و در آن موضع به خاك سپردند!

شهرضا

امام‏زاده سيد على

اين بقعه در هجده كيلومترى شمال شهرضا واقع شده است و از آثار دوره صفويه محسوب مى‏شود.

چون در اين بقعه هيچ گونه نام و نشانى از مدفون در آن ذكر نشده، لذا معلوم نيست كه اين بزرگوار به چه كسى نسبت دارد.

امام‏زاده شاه سيد على اكبر

اين بقعه در هجده كيلومترى شمال شرقى شهرضا (قمشه) واقع شده است. امام‏زاده شاه سيد على‏اكبر، برادر حضرت امام رضا عليه‏السلام و شاهچراغ دانسته شده است.

امام‏زاده شهرضا

اين امام‏زاده در شهرضا (قمشه)، در دامنه كوهى سفيد رنگ واقع است. برخى از نسب شناسان وى را محمدرضا بن زيد بن امام حسن مجتبى عليه‏السلام دانسته‏اند و برخى نيز او را فرزند امام هفتم عليه‏السلام مى‏دانند.

در مورد نحوه شهادت او گفته‏اند كه در خدمت امام زين العابدين عليه‏السلام به سر مى‏برد و كسب علم مى‏نمود. امام او را به قلاع سميرم و شهرضا فرستادند و در آنجا كنار كوه شاه رضا شهيد شد.

برخى نيز گفته‏اند كه او پسر امام هفتم بوده و به امر برادرش امام رضا عليه‏السلام براى ارشاد مردم به ديار اصفهان و قمشه رهسپار شد و به دست ظالمين در كنار كوه شاه رضا شهيد گرديده است.

ديگر امامزادگان و بقاع متبركه استان اصفهان

امامزاده بى‏بى زينب واقع در زينبيه

امامزاده شاهزاده ابراهيم واقع در خيابان شيخ بهايى

امامزاده شاهزاده حسن غريب واقع در خيابان مارنان

امامزاده شاهزاده محمد واقع در خيابان وحيد

امامزاده عبدالله واقع در خيابان ماربين

امامزاده عبدالله (شُورى) واقع در محله دردشت

امامزاده ابراهيم (نرمى) واقع در روستاى نرمى

امامزاده جعفر معروف به جعفريه واقع در خيابان هاتف

امامزاده شاه مير حمزه واقع در خيابان بزرگمهر

امامزاده باقر واقع در كوچه سيد عليخان

امامزاده محمد واقع در همايون‏شهر

امامزاده عطشاران واقع در خوراسگان

امامزاده شاه ابوالقاسم واقع در مهر و فيروزان

امامزاده درب شيخ واقع در كوى عليقلى آقا

امامزاده عموعبدالله واقع در تخت پولاد

امامزاده شاه ابوالعباس واقع در خوراسگان

امامزاده شهرستان واقع در حومه دروازه يزد

امامزاده سر شاه رضا واقع در طوقچى

امامزاده شاه مردان واقع در خوراسگان

بقعه على بن سهل واقع در طوقچى

بقعه عموعبدالله واقع در منار جنبان

بقعه شيخ ابو مسعود رازى واقع در محله در شيخ

مقبره آقانجفى واقع در چهار سو منصود

بقعه پير بكران واقع در فلاورجان

مقبره محمد بن بكران واقع در فلاورجان

بقعه پير اويس واقع در مهاباد

بقعه خواجه سيد واقع در مهاباد

بقعه ملا على واقع در مهاباد

بقعه هفت تن واقع در مهاباد

مقبره بى‏بى صديقه واقع در مهاباد

امام‏زاده سلطان سيد على واقع در نايين

امام‏زاده ابو محمد واقع در نايين

امام‏زاده جنيد واقع در نايين

امام‏زاده عبدالله واقع در نايين

امام‏زاده ابراهيم واقع در نايين

امام‏زاده پير مردان واقع در نايين

امام‏زاده فاطمه نسا واقع در نايين

بقعه بابا پير واقع در خوانسار

مقبره حليمه و نرگس واقع در خوانسار

امام‏زاده سيد صالح قيصر اول واقع در خوانسار  

           ((توسط مهدی چوپانی قارنه))

قیمت سکه

سکه آتی	قیمت	تغییر
خرداد 1392	12,470,000
تیر 1392	12,900,000

مسئله حجاب :

 

 دینداری به مفهومی که بعضی ها برای ما معنا کرده اند هیچ وقت مورد قبول من نبوده .

اگر کسانی هستند که بواسطه طرز تربیت خانوادگی یا موقعیت فرهنگی محیط اطرافشون طور دیگری غیر از آنچه ما در نظر داریم زندگی می کنند ، هرگز به این معنا نیست که آنان دین ندارند .

هستند در این سرزمین اقوامی که حجاب را به آن صورتی که ما در نظر داریم نمی شناسند یا مسئله محرم و نامحرم بودن را آنطور که ما در نظر داریم عمل نمی کنند ، اما این دلیل نمی شود که آنان از دین و ایمان بهره ای نبرده باشند .

دینداری اصولا یعنی ایمان به وجود یک آفریننده و بندگی او .

و عمل به دستوراتش . یعنی همان انجام کارهای نیک و پرهیز از کارهای ناشایست .

ممکنه یکی بد حجاب یا حتی بی حجاب باشه ولی خیلی بیشتر از ما که ادعا می کنیم ، قلب پاک و صافی داشته باشه .

و در نزد خدا ارزش بیشتری داشته باشه .

بر عکس این مسئله هم وجود داره . یعنی ممکنه یکی در ظاهر خیلی با حجاب و فلان فلان باشه ولی در باطن دارای خصوصیات بدی باشه . مثلا غیبت کردن ، بد خلقی و خیلی چیزهای دیگه . یا حتی شاید این حجاب ظاهری فقط از روی عادت باشه و اصلا براش مفهومی نداشته باشه . یا اینکه ممکنه از روی ریا کاری باشه .

پس از روی حجاب و ظاهر افراد هرگز نمیشه به باطن آنان پی برد .

در تمامی ادیان الهی به مسئله حجاب تاکید زیادی شده . در هر جای دنیا که بروی مردم برای ورود به مراکز عبادی پوششی بیشتر از آنچه که در کوچه و خیابان دارند . در برخی ادیان خصوصا در مشرق زمین هیچ کس بدون رعایت حجاب حق ورود به معابد را ندارد .

ممکنه این حجاب در هر جایی مقدار خاصی داشته باشه ولی به هر حال به عنوان نوعی حجاب حتما رعایت میشه و حتی گاهی اوقات از آنچه که ما مسلمانان رعایت می کنیم هم بیشتره .

مثلا در آیین زرتشت حتی مردها هم برای ورود به معبد باید با سری پوشیده وارد شوند . در حالی که ما مسلمانان چنین نیستیم .

پس همیشه این نیست که فکر کنیم فقط اسلام تا این حد به حجاب تاکید داره .

البته حجابی که اسلام به آن اشاره کرده ممکنه با حجابی که امروز برای ما تعریف می کنند کمی فرق داشته باشه .

منظور من از حجاب همان حجاب اسلامیه نه این حجابی که برخی افراد از  آن دم میزنند .

در برخی ادارات و مراکز دولتی ما فقط از چادر ( آنهم چادر مشکی ) به عنوان حجاب اسلامی نام برده میشه . در حالی که در هیچ کجای کتابها و متون دینی چنین چیزی وجود نداره .

ما نه با آن حجاب « فقط چادر سیاه مطلق » موافق نیستیم . اما با بی حجابی هم موافق نیستیم .

 

نکته مهمی که ما با آن در جامعه درگیر هستیم اینه که دشمنان ما می خواهند با کمرنگ کردن و به مرور از بین بردن حجاب ، جوانان جامعه ما را به سمت بی عفتی و بی بندوباری سوق دهند و به وضوح می دانیم که این امر باعث از بین رفتن خصوصیات انسانی و حرمت ها در جامعه می شود .

نمونه بارز این مسئله را در جوامع غربی به وضوح مشاهده می کنیم که چگونه حتی حرمت های خانوادگی هم از بین رفته و جامعه انسانی دارد به سوی یک اجتماع حیوانی و شهوت محور پیش میرود .

جوانان ما امروز در معرض خطر بزرگی هستند که اگر به آن نپردازیم آینده سرزمین و ملت ما را از بین خواهد برد .

                                                                                                             مهدی چوپانی قارنه

انسانها دو گونه اند :

انسانها دو گونه اند :

1-      کسانی که مجبورند با روزگار بسازند .

2-      کسانی که روزگار مجبور است با آنان بسازد .

 

دسته اول : کسانی هستند که ریسک نمی کنند و خود را به خطر نمی اندازند .

هر طور که مردمان می اندیشند ، آنان نیز همانگونه می اندیشند .

هر طور که مردمان عمل میکنند ، آنان نیز همانگونه عمل میکنند .

هر طور که مردمان حرف میزنند ، آنان نیز همانگونه حرف میزنند .

در واقع مصداق این مثل مسخره هستند که : خواهی نشوی رسوا همرنگ جماعت شو

 

این افراد همواره از یک قانون پیروی میکنند و آن قانون گوسفندی است .

یعنی روزگار چوپان است و مردمان هم گوسفندان او

هر کجا ببرد باید بروند و هرچه بدهد باید بخورند و هیچ نگویند .

 

اینان همواره از روزگار می نالند و از زندگی رضایت ندارند .

زیرا که اصلا زندگی نمی کنند .

در واقع فقط زنده اند و نفس میکشند .

 

دسته دوم : کسانی هستند که خودشان برای خودشان تصمیم میگیرند .

آنطور که دلشان میخواهد می اندیشند .

آنطور که عقلشان میگوید عمل میکنند .

آنطور که اندیشه شان میگوید سخن میگویند .

 

اینان هر قانونی را با قوه عقل و اندیشه و ادراک سنجش میکنند .

هرگز مثل گوسفندان در انحصار چوپان نیستند تا تیغ بیابان بخورند .

مثل آهو میدوند و مثل گوزن می پرند و در چمنزاران از گیاهان معطر و تازه می خورند .

 

این افراد همواره آزادند و آزاد زندگی میکنند .

آنطور که دوست دارند زندگی میکنند ، نه اینکه فقط زنده باشند .

و روزگار مجبور است که خدمتگذار آنان باشد .

 

آیا من و تو جزو کدام دسته ایم ؟

                                                                                   مهدی چوپانی قارنه

 

عشق

نگاه کن که غم درون دیده ام چگونه قطره قطره آب می شود

چگونه سایه سیاه و سرکشم اسیر دست آفتاب می شود

نگاه کن تمام هستی ام خراب می شود

شراره ای مرا به کام میکشد

به اوج می برد مرا به دام می کشد

 

نگاه کن تمام آسمان من پر از شهاب می شود

تو آمدی ز دور ها ز سرزمین ابرها ز سرزمین نور ها

نشانده ای مرا به زورقی ز اوج ها ز ابر ها و نور ها

مرا ببر مرا ببر امید دلنواز من 

ببر به شهر شعر ها و شور ها

به راه پُر ستاره می کشانی ام فراتر از ستاره می نشانی ام

                                                                                               مهدی چوپانی قارنه

عشق

از آن روزی که با عشقت یکی گشتم

برون از ظلمت و تاریکی شب ها

برون از درد و غم ، از اشک و آه و ناله و فریاد

برون از حالت بیهودگی

همواره گشتم همسفر با مهر

و با ناهید آن زیبا عروس آسمان شب

 

دلم آکنده از نور و سرم آکنده از امید

سراسر شور و عشق و شادی از عمق وجودم بار میگیرد

همی در لحظه هایم بی قراری موج انگیزد

و از تاق سپهرم دانه های شوق می ریزد

شب و روزم بسی در یاد تو ،

با نام تو هر دم زبانم شعله می گیرد

 

درون دیدگانم اشک شادی نرم نرمان می طراود

و اندر سینه ام آتشفشان عشق می غرد

نه یک لحظه نه یک ساعت

دمادم شعله می ریزد ، دمادم شور انگیزد

دمادم سینه ام را می فشارد

این دل تنگم به سویت می کند پرواز

تو را می جویم و می پویم ای زیباترین

ای روح من ، ای لحظه آغاز

 

دلم از بهر تو تنگ و همه اندیشه ام هنگ است

فقط شور و امید و عشق اندر دیدگانم نور می گیرد

جهانم گشته نورانی ،

از این عشق و از این مستی

از این شور و از این امید ،

از این حالات روحانی

 

دلم دیوانه رویت ، شدم آواره کویت

همی آیم به سویت همچو پروانه

که میسوزد درون شعله عشقی

که نور و هستی از آن می طراود باز

برای دیدن آن روی زیبایت دلم دیگر ندارد تاب و آرامش

برای بودن با تو دمادم بی قرارم من

دگر طاقت ندارم من

همه چشم انتظارم من

 

بیا ای گل ،

بیا گرمی بده بر این تن خسته

بگیر این دست سردم را

و بگذارش به روی سینه گرمت

بیا تا من در آغوشت کشم

سر را به روی شانه های گرم تو آرام بگذارم

و اندر سینه ام امواج قلبت را کنم احساس

تا که اشک شوق از چشمم شود جاری

و از عمق وجودم بر کشم فریاد :

 

ای زیباترین ، ای یار بی همتا

تو را من دوست می دارم 

                                       مهدی چوپانی قارنه